Đà Nẵng có vị trí địa lý đặc biệt khi nằm trên trục hành lang kinh tế Đông - Tây, đồng thời sở hữu cảng biển nước sâu và sân bay quốc tế hiện đại.
Nỗ lực định hình
Theo mục tiêu của Chính phủ, đến hết năm 2025 hai trung tâm tài chính quốc tế (IFC) tại TPHCM và thành phố Đà Nẵng sẽ đi vào hoạt động. Riêng Đà Nẵng trong thời gian qua đang đẩy nhanh thực hiện nhiều bước đi cần thiết để tìm kiếm, chọn lọc mô hình và huy động nguồn lực cần thiết.
Tại Diễn đàn nằm trong “Tuần lễ Tài chính và Công nghệ Đà Nẵng năm 2025” diễn ra hôm 28-8, theo Cổng thông tin điện tử thành phố Đà Nẵng, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Thị Bích Ngọc cho biết mục tiêu là xác lập mô hình “một trung tâm, hai điểm đến”.
Theo đó, TPHCM sẽ là đầu mối tài chính quy mô lớn, trung tâm vốn rộng và sâu; còn Đà Nẵng tập trung phát triển các dịch vụ tài chính liên quan đến logistics, hàng hải, thương mại tự do và các chuỗi cung ứng công, nông nghiệp của khu vực miền Trung, Tây Nguyên.
Có bốn trụ cột đề xuất gồm nhóm tài chính hàng hải, logistics, bảo hiểm; nhóm thứ hai là tài chính gắn với chuỗi sản xuất, nông nghiệp, tài nguyên; nhóm thứ ba là tài chính xanh và bền vững; nhóm cuối cùng là dịch vụ tài chính xuyên biên giới. “Bốn trụ cột này sẽ tạo ra dòng chảy kinh tế gồm hàng hóa, dữ liệu, vốn, bảo hiểm, liên kết thành chuỗi dịch vụ tài chính khép kín và hiệu quả”, lãnh đạo Bộ tài chính cho biết.
Bên cạnh đó, một điểm quan trọng khác được cơ quan quản lý nhấn mạnh là IFC tại Đà Nẵng cũng cần gắn kết chặt chẽ với Khu thương mại tự do của Đà Nẵng. Thành phố hiện đang chuẩn bị cho không gian và bộ chính sách riêng cho khu vực nhận được nhiều sự kỳ vọng này.
Những cuộc thử nghiệm và bắt tay
Đà Nẵng gần đây đang hiện thực hóa giấc mơ thu hút các công ty công nghệ, bằng cách cấp phép thử nghiệm cho những công ty khởi nghiệp lĩnh vực mới.
Theo đó, thành phố vừa phê duyệt thử nghiệm có kiểm soát có thời hạn với giải pháp công nghệ Basal Pay, ứng dụng blockchain hoạt động trao đổi tài sản mã hóa với tiền pháp định. Thời gian thử nghiệm là 36 tháng tại 3 địa điểm của thành phố.
Tính minh bạch liên quan đến tài sản ảo, tiền mã hóa được nhấn mạnh, với mục tiêu là đưa Việt Nam ra khỏi Danh sách giám sát tăng cường (Danh sách Xám) của Lực lượng đặc nhiệm tài chính về chống rửa tiền (FATF).
Việc thử nghiệm sandbox này nhận được sự hưởng ứng từ cộng đồng doanh nghiệp, đặc biệt là các công ty khởi nghiệp công nghệ thuộc lĩnh vực blockchain. Bước đi này của Đà Nẵng cũng góp phần định hướng rõ hơn trong mục tiêu phát triển ngành fintech của thành phố, đang được nói nhiều trong thời gian qua.
Tại “Ngày hội Blockchain Việt Nam 2025” diễn ra ngày 29-9 tại Đà Nẵng, ông Phan Đức Trung, Chủ tịch Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam đánh giá thành phố này có thể trở thành địa phương tiên phong trong việc đưa blockchain vào thực tế, vừa phục vụ người dân, vừa quảng bá cho thành phố trên bản đồ quốc tế.
Không chỉ bước đầu chính thức cho phép thử nghiệm một lĩnh vực tiềm năng chưa có khung pháp lý, Đà Nẵng cũng tăng tốc bắt tay với nhiều bên để thiết lập khung chính sách và huy động nguồn lực.
Trong bước đi cụ thể, Hội đồng Tư vấn xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam Đà Nẵng (IFC Đà Nẵng) vừa được thành lập, gồm 17 chuyên gia trong nước và quốc tế trên nhiều lĩnh vực khác nhau.
Tại phiên họp đầu tiên hôm 28-8, theo Cổng thông tin điện tử Đà Nẵng, một số ý kiến nêu rằng cần có cơ chế phối hợp, liên kết với Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam tại TPHCM, hợp tác chặt chẽ với các ngân hàng, xây dựng cơ chế giám sát an toàn vĩ mô và kiểm soát rủi ro hệ thống tài chính; đồng thời có cơ chế phối hợp với các cơ quan quản lý đặc khu kinh tế.
Cũng trong sự kiện hôm 28-8, Đà Nẵng cũng ký hàng loại biên bản ghi nhớ (MOU) với nhiều tổ chức trong và ngoài nước. Các MOU này tập trung xúc tiến đầu tư, thu hút các quỹ đầu tư, định chế tài chính, công ty công nghệ và nhà đầu tư tiềm năng đến với Đà Nẵng, đặc biệt là Trung tâm tài chính quốc tế. Các cam kết này xoay quanh việc quảng bá đầu tư, nghiên cứu hoàn thiện cơ chế chính sách liên quan đến các lĩnh vực mới như tài sản số, trong đó fintech là trọng tâm hợp tác.
Thành phố cũng đưa ra nhiều thỏa thuận hướng đến việc kết nối trung tâm tài chính quốc tế Đà nẵng với các thị trường vốn, trung tâm quản lý tài sản trên thế giới và cung cấp các giải pháp số. Một số MOU đề cập đến việc phối hợp xây dựng các sáng kiến giáo dục tập trung vào công nghệ chuỗi và thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao.
Trong bối cảnh thời gian không còn nhiều khi chỉ còn bốn tháng nữa là kết thúc năm 2025, chính quyền Đà Nẵng đang thể hiện sự quyết tâm xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế với nhiều thông tin đi vào thực tế hơn, dù mục tiêu này được một số chuyên gia đánh giá là đầy thách thức.
Đà Nẵng chuẩn bị hạ tầng và nguồn nhân lực chất lượng cao
Thành phố dự kiến sử dụng tòa nhà 22 tầng tại khu công viên phần mềm số 2 với diện tích sàn xây dựng hơn 27.000m² vào cuối năm 2025, đáp ứng tạm thời nhu cầu thu hút các quỹ đầu tư, quỹ kiều hối, thử nghiệm có kiểm soát một số mô hình mới như tài sản số, tiền số…
Quy hoạch xây trung tâm tài chính được thực hiện theo từng giai đoạn. Trong hai năm tiếp theo xúc tiến thu hút đầu tư hạ tầng, phát triển hệ sinh thái trung tâm tài chính tại các khu đất sạch khu vực sát biển đạt chuẩn quốc tế
Đẩy mạnh đầu tư về công nghệ thông tin, hạ tầng giao thông, hạ tầng kỹ thuật phục vụ trung tâm tài chính vào kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030.
Thành phố cũng chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao bằng cách xây dựng chính sách thu hút nhân tài, mời gọi chuyên gia quốc tế, trí thức người Việt ở nước ngoài về làm việc tại trung tâm; đồng thời tăng cường đào tạo bồi dưỡng cho hơn các công chức, viên chức; phối hợp với các trường đại học đào tạo chuyên sâu.
Dũng Nguyễn