Ngày 15/07/2023, tại một bãi thử của lực lượng Thủy quân lục chiến Mỹ ở bang California, xe chiến đấu bộ binh lội nước ACV-30 lần đầu tiên được giới thiệu trong cấu hình hoàn chỉnh, đánh dấu bước tiến mới trong chương trình hiện đại hóa lực lượng đổ bộ.
Đây là biến thể thuộc gia đình phương tiện đổ bộ chiến đấu Amphibious Combat Vehicle, được phát triển để thay thế dần dòng xe tấn công đổ bộ AAV đã phục vụ nhiều thập kỷ.
ACV-30 là biến thể chuyên yểm trợ hỏa lực. Trên nóc xe, nhà sản xuất tích hợp tháp pháo điều khiển từ xa lắp pháo tự động cỡ 30 mm, tên gọi đặc trưng Bushmaster II.
So với pháo cỡ nhỏ 12,7 mm, loại pháo 30 mm cho phép tiêu diệt công sự, xe bọc giáp hạng nhẹ và các vị trí hỏa lực cố định ở khoảng cách xa hơn, với độ chính xác cao nhờ hệ thống ngắm bắn quang - điện tử hiện đại.
Về kích thước, ACV-30 có chiều dài khoảng 8 mét, rộng gần 3 mét và cao hơn 3 mét. Khối lượng chiến đấu của xe vào khoảng 30.000 kg, tùy theo cấu hình giáp và trang bị.
Thân xe được thiết kế theo dạng hình chữ V để làm lệch hướng sóng xung kích khi gặp mìn hoặc thiết bị nổ tự chế, giúp tăng khả năng sống sót của kíp lái và binh sĩ.
Ngày 02/02/2024, trong một đợt thử nghiệm trên đường trường, ACV-30 cho thấy khả năng cơ động khá linh hoạt.
Xe sử dụng động cơ diesel công suất lớn, cho tốc độ tối đa trên đường bộ khoảng 100 km/h, tầm hoạt động lên đến hơn 500 km.
Hệ thống treo hiện đại giúp phương tiện di chuyển ổn định trên địa hình gồ ghề, giảm mệt mỏi cho kíp lái.
Khi xuống nước, ACV-30 chuyển sang chế độ lội nước nhờ thân xe kín và hệ thống chân vịt phía sau.
Xe có thể rời tàu đổ bộ từ ngoài khơi và di chuyển hàng km trên mặt nước trước khi cập bờ. Khả năng này cho phép lực lượng Mỹ tiến hành đổ bộ từ khoảng cách xa, tránh khu vực phòng thủ dày đặc của đối phương.
Trong khoang chở quân, ACV-30 có thể mang theo khoảng 10 lính bộ binh cùng trang bị, ngoài kíp lái 3 người gồm chỉ huy, lái xe và xạ thủ. Ghế ngồi có cấu trúc giảm chấn, sàn xe và vách xe được gia cố, giúp hạn chế chấn thương khi xảy ra va chạm hoặc nổ mìn.
Về hỏa lực, ngoài pháo tự động 30 mm, tháp pháo của ACV-30 có thể lắp thêm súng máy cỡ 7,62 mm hoặc 12,7 mm để tự vệ ở tầm gần.
Hệ thống điều khiển hỏa lực cho phép xạ thủ quan sát mục tiêu cả ngày và đêm, trong điều kiện thời tiết xấu. Các thiết bị cảm biến hỗ trợ phát hiện sớm mục tiêu, giúp xe có khả năng yểm trợ liên tục cho bộ binh.
Từ góc độ chiến lược, ACV-30 không chỉ đơn thuần là phương tiện vận chuyển. Trong các tình huống tác chiến đổ bộ, việc đưa bộ binh áp sát bờ biển luôn tiềm ẩn nhiều rủi ro.
ACV-30 đóng vai trò như “lá chắn” di động, kết hợp vận chuyển và yểm trợ hỏa lực, giảm thiểu thương vong trong giai đoạn đầu của chiến dịch.
Chương trình ACV được triển khai nhằm thay đổi cách tiếp cận của lực lượng Mỹ: thay vì đổ bộ ồ ạt, lực lượng sẽ ưu tiên cơ động, phân tán và tấn công chính xác.
ACV-30 hoạt động cùng các biến thể khác như xe chở quân và xe chỉ huy, tạo thành một hệ thống đồng bộ, dùng chung nền tảng kỹ thuật để giảm chi phí bảo dưỡng và đào tạo.
Sự ra đời của ACV-30 cho thấy xu hướng hiện đại hóa các phương tiện bọc giáp lội nước: tăng khả năng sống sót, tăng hỏa lực yểm trợ, trong khi vẫn duy trì cơ động cao cả trên bộ lẫn trên biển.
Trong tương lai, xe chiến đấu bộ binh lội nước ACV-30 được kỳ vọng sẽ trở thành một trong những trụ cột của lực lượng đổ bộ Mỹ.
Việt Hùng