Một tàu cá cập bến cửa hàng xăng dầu tiếp nhận nhiên liệu để tranh thủ ra khơi. Ảnh: HOÀNG HIỆP
Doanh nghiệp vận tải gặp khó
Đối với ngành vận tải hành khách, chi phí nhiên liệu luôn chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu chi phí khai thác phương tiện. Khi giá xăng dầu tăng cao, tổng chi phí vận hành của doanh nghiệp cũng tăng theo, ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh và thu nhập của người lao động.
Theo đại diện nhà xe Lục Vạn Tùng (chạy tuyến Đà Nẵng - Hải Phòng), trung bình một chuyến xe khách 45 chỗ từ Đà Nẵng ra Hải Phòng tiêu thụ khoảng 200 lít dầu diesel. Sau hai lần điều chỉnh gần đây, giá dầu tăng thêm khoảng 10.000 đồng/lít, khiến mỗi chuyến xe phát sinh thêm khoảng 2 triệu đồng chi phí nhiên liệu.
“Mỗi ngày công ty khai thác khoảng chục chuyến xe từ Đà Nẵng ra các tỉnh phía Bắc. Như vậy, chi phí nhiên liệu tăng thêm có thể lên đến khoảng 50 triệu đồng/ngày. Trước mắt, doanh nghiệp vẫn cố gắng duy trì giá vé ổn định để giữ khách, tuy nhiên nếu giá nhiên liệu tiếp tục tăng, việc điều chỉnh giá vé là khó tránh khỏi”, đại diện nhà xe cho biết.
Tương tự, ông Hồ Văn Tùng, Giám đốc Công ty TNHH Vận tải và Dịch vụ du lịch Hải Vân cho biết doanh nghiệp hiện khai thác nhiều tuyến vận tải hành khách từ Đà Nẵng đi các tỉnh phía Bắc và Tây Nguyên. Việc giá nhiên liệu tăng cao đang gây áp lực lớn lên chi phí vận hành của doanh nghiệp.
Theo ông Tùng, việc điều chỉnh giá vé không thể thực hiện ngay mà phải tuân thủ các quy định về quản lý giá. Sau khi nộp hồ sơ đăng ký tăng giá, doanh nghiệp phải chờ cơ quan quản lý xem xét, chấp thuận trước khi áp dụng.
“Trong thời gian chờ đợi, doanh nghiệp đang chủ động rà soát, tiết giảm các khoản chi phí, đồng thời điều chỉnh phương án khai thác nhằm hạn chế tác động từ việc tăng giá nhiên liệu”, ông Tùng cho biết.
Xe chở xăng dầu liên tục vào cảng cá Thọ Quang bổ sung nhiên liệu, đáp ứng nhu cầu của ngư dân. Ảnh: HOÀNG HIỆP
Không chỉ các doanh nghiệp vận tải tuyến cố định, đội ngũ tài xế xe công nghệ cũng chịu ảnh hưởng trực tiếp. Anh Phạm Thanh Hưng (phường Liên Chiểu) cho biết, trung bình mỗi ngày chạy khoảng 300km. Khi giá xăng tăng mạnh, chi phí nhiên liệu tăng đáng kể, khiến thu nhập thực tế của tài xế giảm rõ rệt. “Tính toán sơ bộ, mỗi tháng tôi phải chi thêm khoảng 3 triệu đồng tiền xăng. Mong rằng các hãng sớm có sự điều chỉnh giá cước phù hợp để tài xế có thể bù đắp phần chi phí tăng thêm”, anh Hưng chia sẻ.
Không chỉ vận tải đường bộ, lĩnh vực vận tải đường sắt cũng bắt đầu có sự điều chỉnh. Lãnh đạo Chi nhánh Vận tải đường sắt Đà Nẵng cho biết Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam đã điều chỉnh tăng khoảng 10% giá vé hành khách từ ngày 8/3 và tăng 10% giá cước vận chuyển hành lý từ ngày 10/3. Giá cước vận chuyển hàng hóa cũng được điều chỉnh tăng khoảng 15%.
Ngư dân xoay xở với chi phí nhiên liệu
Ông Nguyễn Văn Nam (trú xã Quảng Tiến, tỉnh Thanh Hóa), chủ tàu cá TH90382-TS cho hay: “Chuyến biển vừa rồi chúng tôi thu lãi được gần 50 triệu đồng để chia cho các bạn thuyền, thấp hơn so với trước đây vì bán giá thấp hơn một ít cho chủ nậu có khoản tiền bù trừ chi phí xăng dầu vận chuyển. Nhưng do giá xăng dầu tăng nên các loại mặt hàng lương thực, thực phẩm phục vụ cho chuyến ra khơi đều tăng, ngay cả chi phí nhiên liệu cũng tăng thêm hơn 62%”.
Một tàu chở xăng dầu phục vụ ngư dân ở cảng cá Thọ Quang. Ảnh: HOÀNG HIỆP
Ông Nguyễn Quang Minh, Trưởng cửa hàng xăng dầu Nam Phúc - Thọ Quang thông tin: “Dù giá xăng dầu tăng nhưng tàu cá của ngư dân miền Trung vẫn cập bến của cửa hàng, mua nhiều xăng dầu để ra khơi đánh bắt dài ngày. Dù cửa hàng có hầm chứa xăng dầu đến 50m3 nhưng những ngày qua vẫn liên tục nhập hàng về hằng ngày để đáp ứng nhu cầu của ngư dân”.
Trước tình hình giá xăng dầu tăng cao, ảnh hưởng đến ngư dân và hoạt động khai thác hải sản, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã nhanh chóng chỉ đạo, đôn đốc các đơn vị liên quan triển khai một số biện pháp hỗ trợ.
Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Phan Văn Mỹ cho hay, giá xăng dầu tăng cao trùng với thời điểm thời tiết trên biển không thuận lợi nên có ảnh hưởng đến hoạt động khai thác thủy sản.
Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chỉ đạo Chi cục Biển đảo và Thủy sản phối hợp các đơn vị cung cấp kịp thời các bản tin ngư trường để giúp dân giảm thời gian tìm kiếm đàn cá, tiết kiệm được chi phí nhiên liệu. Đồng thời, tập trung triển khai các chính sách của thành phố Đà Nẵng và Trung ương về hỗ trợ ngư dân đánh bắt trên vùng biển xa.
Giá hàng hóa, dịch vụ có xu hướng tăng
Sự gia tăng của giá xăng dầu còn tác động đến thị trường hàng hóa và dịch vụ. Tại nhiều chợ truyền thống trên địa bàn thành phố, giá một số loại thực phẩm đã bắt đầu tăng nhẹ do chi phí vận chuyển tăng. Theo ghi nhận, giá rau xanh đã tăng bình quân khoảng 2.000 - 3.000 đồng/kg so với vài ngày trước.
Một xe khách tuyến cố định đón khách tại Bến xa Đà Nẵng. Ảnh: Trọng Hùng
Tiểu thương tại chợ Hòa Khánh (phường Liên Chiểu) cho biết, phần lớn nguồn rau được vận chuyển từ các tỉnh Tây Nguyên và phía Bắc về thành phố. Tuy nhiên, cuối tuần qua đơn vị vận chuyển đã thông báo tăng thêm khoảng 70.000 đồng tiền cước mỗi chuyến do giá nhiên liệu tăng. “Chi phí vận chuyển tăng thì giá bán cũng phải điều chỉnh theo, nếu không gần như không có lợi nhuận”, một tiểu thương cho biết.
Thịt heo - mặt hàng thiết yếu trong bữa ăn hằng ngày - cũng có khả năng chịu tác động khi chi phí vận chuyển và giết mổ tăng. Hiện giá bán lẻ trên thị trường dao động từ khoảng 90.000 đến 190.000 đồng/kg tùy loại.
Không chỉ thực phẩm, một số quán ăn bình dân, quán cà phê nhỏ cũng bắt đầu điều chỉnh tăng nhẹ giá bán, phổ biến từ 1.000 - 3.000 đồng mỗi phần ăn hoặc đồ uống. Trong khi đó, nhiều doanh nghiệp bán lẻ cho biết vẫn đang cố gắng giữ giá để ổn định thị trường. Đại diện siêu thị Co.opmart Đà Nẵng cho biết một số nhà cung cấp đã thông báo khả năng điều chỉnh giá do chi phí đầu vào tăng, tuy nhiên doanh nghiệp vẫn đang cân nhắc để hạn chế tối đa tác động đến người tiêu dùng.
Theo các chuyên gia kinh tế, để hạn chế tác động dây chuyền từ việc tăng giá xăng dầu, cần tiếp tục điều hành linh hoạt các chính sách tài khóa, trong đó xem xét miễn, giảm hoặc giãn một số loại thuế, phí liên quan đến xăng dầu và hoạt động logistics. Bên cạnh đó, cần có chính sách hỗ trợ kịp thời đối với doanh nghiệp và người lao động trong các lĩnh vực chịu ảnh hưởng trực tiếp nhằm góp phần ổn định sản xuất, kinh doanh cũng như đời sống của người dân.
Giảm thuế nhập khẩu một số mặt hàng xăng dầu về 0%
Chính phủ ban hành Nghị định số 72/2026/NĐ-CP sửa đổi mức thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi đối với một số mặt hàng xăng, dầu, nguyên liệu sản xuất xăng, dầu tại Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi ban hành kèm theo Nghị định số 26/2023/NĐ-CP ngày 31/5/2023 của Chính phủ.
Việc sửa đổi mức thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi đối với một số mặt hàng xăng, dầu, nguyên liệu sản xuất xăng với mục tiêu giúp doanh nghiệp chủ động nguồn nhập khẩu, góp phần ổn định nguồn cung xăng dầu trong nước.
Cụ thể, giảm thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi từ 10% xuống 0% đối với xăng động cơ không pha chì và các nguyên liệu pha chế xăng như naphtha, reformate.
Thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi cũng được giảm từ 7% xuống 0% đối với các mặt hàng nhiên liệu diesel, dầu nhiên liệu, nhiên liệu động cơ máy bay và kerosine.
Ngoài ra, một số nguyên liệu hóa dầu như xylen, condensate, p-xylen được giảm thuế từ 3% xuống 0%, còn hydrocarbon mạch vòng loại khác giảm từ 2% xuống 0%.
Nghị định này có hiệu lực kể từ ngày 9/3/2026 đến ngày 30/4/2026.
Sau ngày nghị định này hết hiệu lực, mức thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi đối với một số mặt hàng xăng, dầu, nguyên liệu sản xuất xăng, dầu quy định tại phụ lục ban hành kèm theo Nghị định số 26/2023/NĐ-CP.
MAI QUẾ
TRỌNG HÙNG - HOÀNG HIỆP