Xuất khẩu của Trung Quốc bùng nổ, hướng tới kỷ lục thặng dư mới

23 phút trướcBài gốc

Container tập kết ở cảng Thanh Đảo, tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc. Ảnh: Reuters

Trong hai tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu của Trung Quốc tính theo đô la tăng 21,8% so với cùng kỳ năm ngoái, cao vượt trội so với mức tăng 6,6% của tháng 12. Mức tăng trưởng này cũng cao hơn mức trung bình dự báo tăng 7,1% của các nhà kinh tế trong cuộc khảo sát của Reuters.

Đặc biệt, xuất khẩu bán dẫn của Trung Quốc tăng 66,5%, mức tăng nhanh nhất trong hơn một thập niên do thiếu hụt chip nhớ toàn cầu.

Trong 2 tháng đầu năm, thặng dư thương mại của Trung Quốc vượt đạt 213,6 tỉ đô la, cao hơn nhiều so với 169,2 tỉ đô la cùng kỳ năm trước. Động lực chính đến từ cơn sốt nhu cầu đối với thiết bị điện tử, đặc biệt là linh kiện công nghệ phục vụ làn sóng đầu tư trí tuệ nhân tạo (AI).

"Tăng trưởng mạnh mẽ trong xuất khẩu vi mạch và công nghệ là điều hoàn toàn dễ hiểu, phù hợp với cơn bùng nổ đầu tư vào AI”, Xu Tianchen, chuyên gia kinh tế cấp cao của Economist Intelligenc Unit bình luận

Tuy nhiên, điều khiến giới phân tích bất ngờ là sự hồi sinh của các ngành hàng truyền thống. Xuất khẩu quần áo, dệt may và túi xách tăng mạnh dù các ngành này từng lao đao trong năm 2025 do cạnh tranh gay gắt từ Đông Nam Á và Nam Á.

Động lực xuất khẩu có thể còn tăng nhanh hơn trong ngắn hạn. Theo Xu Tianchen, dữ liệu tháng Ba có thể cho thấy các nhà máy Trung Quốc đẩy mạnh giao hàng sang Mỹ, tận dụng quyết định vô hiệu hóa thuế đối ứng gần đây của Tòa an Tối cao Mỹ.

Đồng thời, nhiều doanh nghiệp Trung Quốc đang quay lại các lĩnh vực giá trị gia tăng thấp như dệt may, nơi họ bị cạnh tranh mạnh trong những năm gần đây.

Dù vậy, vẫn còn quá sớm để đánh giá liệu các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran và việc eo biển Hormuz bị phong tỏa có làm gián đoạn chuỗi sản xuất trong những tháng tới hay không.

Trong 2 tháng đầu năm, Trung Quốc đã tăng mạnh dự trữ các nguyên liệu quan trọng cho sản xuất như quặng sắt và dầu thô. Theo Dan Wang, Giám đốc phụ trách Trung Quốc của công ty tư vấn Eurasia Group, chi tiêu quốc phòng toàn cầu tăng nhanh cũng có thể thúc đẩy nhu cầu đối với hàng công nghiệp của Trung Quốc. Ngoài ra, thế giới đang có nhu cầu rất lớn đối với xe điện, pin lithium-ion và tấm pin mặt trời của Trung Quốc.

Lynn Song, nhà kinh tế trưởng của ngân hàng ING lưu ý, Trung Quốc khó có thể duy trì động lực xuất khẩu nếu tác động của cuộc xung đột Trung Đông hiện nay đẩy các nền kinh tế vào tình trạng đình trệ kinh tế kèm lạm phát.

Các số liệu thương mại được công bố chỉ vài ngày sau khi Bắc Kinh đưa ra kế hoạch 5 năm mới, tập trung nhiệm vụ tăng tốc đột phá công nghệ, tích hợp AI sâu rộng vào công nghiệp. Điều này củng cố niềm tin của các nhà hoạch định chính sách rằng đầu tư mạnh vào các ngành chiến lược sẽ giúp Trung Quốc khóa chặt vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Giới đầu tư đang theo dõi sát hội nghị thượng đỉnh sắp tới giữa Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump và tại Bắc Kinh. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng khả năng đạt được thỏa thuận thương mại lớn là khá thấp và hai bên có thể tái khởi động chiến tranh thương mại nếu cần thiết.

Trên thực tế, đợt tăng thuế của Mỹ năm 2025 hầu như không làm chậm hoạt động sản công nghiệp của Trung Quốc khi doanh nghiệp của nước này chuyển hướng xuất khẩu sang Đông Nam Á, châu Phi và Mỹ Latin. Trong 2 tháng đầu năm, xuất khẩu của Trung Quốc sang ASEAN, châu Âu, Hàn Quốc lần lượt tăng 29,4%, 27,8% và 27%.

Dù Bắc Kinh cam kết thúc đẩy tiêu dùng hộ gia đình trong kế hoạch kinh tế 5 năm tới, nhiều nhà kinh tế vẫn hoài nghi rằng Trung Quốc sẽ sớm rời bỏ mô hình tăng trưởng dựa vào xuất khẩu.

Theo Zhiwei Zhang, nhà kinh tế trưởng của Pinpoint Asset Management, với xuất khẩu đang rất mạnh và mục tiêu tăng trưởng chính thức khá thấp (4,5-5%) cho năm nay, Trung Quốc nhiều khả năng sẽ chưa tung thêm các gói kích thích kinh tế trong ngắn hạn và tiếp tục dựa nhiều vào xuất khẩu.

Theo Reuters

Chánh Tài

Nguồn Saigon Times : https://thesaigontimes.vn/xuat-khau-cua-trung-quoc-bung-no-huong-toi-ky-luc-thang-du-moi/