Xúc tiến tu bổ di tích danh thắng cấp quốc gia Hồ Xuân Hương Đà Lạt

2 giờ trướcBài gốc

Ngày 4/2, Sở Văn hóa, thể thao và du lịch (VHTTDL) tỉnh Lâm Đồng có văn bản gửi Bộ VHTTDL, đề nghị xác nhận xuống cấp di tích danh lam thắng cảnh hồ Xuân Hương. Đây là một phần trình tự thủ tục theo quy định, để địa phương có cơ sở lập Báo cáo nghiên cứu khả thi tu bổ, phục hồi di tích.

Văn bản cho biết, năm 1919, theo đề xuất của công sứ Cunhac, kỹ sư công chánh Labbé bắt đầu xây dựng đập đầu tiên (từ khu vực Thủy Tạ đến ngã ba Đinh Tiên Hoàng - Trần Quốc Toản ngày nay), ngăn dòng suối Cam Ly để tạo thành hồ nhân tạo tại thung lũng. Năm 1923, Chính quyền Đà Lạt xây thêm một đập ở phía dưới (tại vị trí đập Ông Đạo ngày nay), tạo ra hai hồ riêng biệt, đến năm 1932 thì một cơn bão lớn đã làm vỡ cả hai đập.

Hồ Xuân Hương, đã được Bộ Văn hóa - Thông tin (nay là Bộ VHTTDL) công nhận là di tích danh thắng cấp quốc gia vào năm 1988. Ảnh: NH.

Năm 1934 -1935 xây dựng lại một con đập lớn bằng đá kiên cố, tạo nên đập Ông Đạo, tồn tại cho tới năm 1998 được cải tạo lại. Năm 1953, hồ được đổi tên từ Grand Lac thành hồ Xuân Hương.

Hồ Xuân Hương, đã được Bộ Văn hóa - Thông tin (nay là Bộ VHTTDL) công nhận là di tích danh thắng cấp quốc gia vào năm 1988, là một trong những di tích đầu tiên của tỉnh Lâm Đồng được xếp hạng, có giá trị lớn về cảnh quan và di sản văn hóa, đồng thời là biểu tượng của thành phố Đà Lạt.

Nhiều đoạn kè xung quanh bờ hồ Xuân Hương trong tình trạng sụp lở. Ảnh: NH.

Cảnh quan và hạ tầng quanh hồ đã được cải tạo chỉnh trang lại nhiều lần trong thời kỳ từ 2016 đến 2020. Tuy nhiên cho đến thời điểm hiện tại, vẫn chưa có Dự án cải tạo bờ kè hồ Xuân Hương được nghiên cứu để thực hiện, báo cáo của Sở VHTTDL tỉnh Lâm Đồng nói.

Đề cập hiện trạng xuống cấp của di tích, Sở VHTTDL tỉnh Lâm Đồng cho biết, tuyến kè bờ hồ xung quanh hồ Xuân Hương được xây dựng từ năm 1998 có tổng chiều dài là 5.120m và 510m quanh 2 đảo. Năm 2010, kè được sửa chữa gia cố phần chân kè theo kết cấu hiện trạng cũ và làm mới phần đỉnh kè kết cấu bằng gạch bê tông lỗ dạng mái nghiêng.

Tinh trạng một đoạn bờ kè hồ Xuân Hương. Ảnh: baolamdong.

Vào các năm 2017 và năm 2020, bờ kè được gia cố một số đoạn có phần gạch bê tông lỗ do bị xói lở . Tuy nhiên việc sửa chữa, gia cố trong điều kiện ngập nước và tạm thời nên tính ổn định không cao.

Sở VHTTDL Lâm Đồng nhấn mạnh, qua 15 năm sử dụng kể từ khi sửa chữa, gia cố, trong tình hình biến đổi khí hậu đang diễn biến phức tạp, với mưa lũ cực đoan vượt quá kỷ lục, qua kiểm tra, rà soát bằng trực quan cho thấy kè và taluy dọc tuyến bờ hồ Xuân Hương bị hư hỏng, sụt lún nhiều;

Một số vị trí hở hàm ếch. Ảnh: baolamdong.

Phần đỉnh kè bằng gạch bê tông lỗ đã bị hư hỏng xuống cấp, nhiều vị trí bị sụt lún, hở hàm ếch và sập mái nghiêng, đặc biệt tại vị trí trước Quảng trường Lâm Viên bị sụt nhiều, toàn bộ tuyến kè tại vị trí này bị xô nghiêng đẩy ra phía hồ tạo nên một rãnh nứt kéo dài trên đỉnh mái phần tiếp giáp với lề đường trước Quảng trường, hiện nay thời tiết Đà Lạt đang trong mùa mưa bão nên tại vị trí này có thể bị sạt lở bất cứ lúc nào, ảnh hưởng đến an toàn công trình cũng như cảnh quan của hồ Xuân Hương. Riêng đối với phần thân và chân kè chưa có cơ sở để kiểm tra, đánh giá do nằm sâu dưới mực nước hồ.

Ngoài ra, tại cụm đầu mối (Cầu ông Đạo) có 1 cống xả đáy kích thước D=1.000mm được vận hành đóng mở bằng van bướm. Tuy nhiên, hiện nay cống xả đáy của hồ không hoạt động làm ảnh hưởng đến việc điều tiết mực nước trong hồ cần phải sửa chữa.

Bến đạp vịt bên bờ hồ Xuân Hương. Ảnh: NH.

Liên quan đến vấn đề di tích hồ Xuân Hương xuống cấp, thời gian qua, báo chí đã có nhiều phản ánh về thực trạng này, đặc biệt tại hệ thống kè và ta luy quanh bờ hồ.

Cuối năm 2025, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng đã phối hợp với các đơn vị chức năng, tiến hành khảo sát thực tế và đánh giá hiện trạng công trình kè và ta luy khu vực Hồ Xuân Hương, từ đó đề xuất UBND tỉnh giao Ban Quản lý Dự án Đầu tư xây dựng số 1 lập đề xuất chủ trương đầu tư dự án sửa chữa, cải tạo.

UBND tỉnh Lâm Đồng đã có văn bản số 5822/UBND-XDCT, ngày 23/10/2025, về việc triển khai các giải pháp khắc phục, duy tu, sửa chữa hệ thống kè, taluy xung quanh hồ Xuân Hương.

Nguồn BVPL : https://baovephapluat.vn/van-hoa-xa-hoi/goc-van-hoa/xuc-tien-tu-bo-di-tich-danh-thang-cap-quoc-gia-ho-xuan-huong-da-lat-193097.html