Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian phát biểu tại Tehran. Ảnh: THX/TTXVN
Phát biểu trên mạng xã hội X sau các cuộc không kích nhằm vào khu vực mỏ khí đốt South Pars ở miền Nam Iran, Tổng thống Pezeshkian nhấn mạnh những hành động này sẽ làm phức tạp thêm tình hình và "có thể dẫn đến những hệ quả khó kiểm soát trên phạm vi toàn cầu". Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cũng lên án các vụ tấn công nói trên, đồng thời cảnh báo giai đoạn đối đầu mới.
Trước đó, truyền thông nhà nước Iran đưa tin các cơ sở khí đốt tự nhiên thuộc mỏ South Pars ngoài khơi đã bị tấn công. Truyền thông Israel dẫn các nguồn tin giấu tên cho biết lực lượng không quân nước này đã thực hiện vụ không kích.
Mỏ khí đốt South Pars là mỏ khí đốt tự nhiên lớn nhất thế giới, với trữ lượng khoảng 51.000 tỷ m³, được Iran và Qatar cùng khai thác. Toàn bộ mỏ ước tính chứa lượng khí đốt đủ đáp ứng nhu cầu toàn cầu trong 13 năm. Hiện mỏ đang sản xuất khoảng 716 triệu m³ khí đốt mỗi ngày, trong đó 70% dùng cho tiêu thụ nội địa Iran, gồm các nhà máy điện và ngành công nghiệp nặng, phần còn lại dành cho xuất khẩu.
Cùng ngày, Bộ Ngoại giao Oman cũng lên án vụ tấn công nhằm vào các cơ sở năng lượng tại mỏ khí South Pars của Iran, coi đây là hành động leo thang nguy hiểm, đe dọa an ninh khu vực và nguồn cung năng lượng toàn cầu. Trong một tuyên bố, Oman khẳng định tầm quan trọng của việc tránh nhắm mục tiêu vào các cơ sở dân sự và hạ tầng trọng yếu.
Trong diễn biến liên quan, theo phóng viên TTXVN tại Trung Đông, Bộ Điện lực Iraq thông báo nguồn khí đốt nhập khẩu từ Iran đã bị gián đoạn hoàn toàn, khiến lưới điện quốc gia mất khoảng 3.100 megawatt (MW) công suất phát điện. Theo thông tin do truyền thông nhà nước Iran đăng tải nhưng chưa cung cấp thêm chi tiết, nguyên nhân của sự gián đoạn này được cho là liên quan đến vụ tấn công nhằm vào mỏ khí đốt South Pars.
Theo hãng thông tấn Iraq, người phát ngôn Bộ Điện lực Ahmed Moussa cho biết sự cố mất điện đột ngột là hậu quả trực tiếp từ những diễn biến đang xảy ra trong khu vực, đồng thời cảnh báo việc mất lượng điện lớn như vậy sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự ổn định của nguồn cung, đặc biệt khi các nhà máy điện đang được chuẩn bị chạy hết công suất trước mùa cao điểm.
Ông Moussa cho biết thêm Bộ trưởng Điện lực lâm thời đã chỉ đạo tăng cường phối hợp với Bộ Dầu mỏ nhằm bù đắp lượng khí đốt thiếu hụt thông qua nhiên liệu thay thế và khai thác trữ lượng khí đốt trong nước. Hôm 14/3, ông Moussa thông báo lượng khí đốt Iran cung cấp cho Iraq vừa tăng mạnh từ 6 lên 18 triệu m³/ngày, chủ yếu phục vụ các tỉnh miền Nam.
Tình hình tiếp tục leo thang khi Iran tiếng hành các cuộc tấn công trả đũa trong khu vực Vùng Vịnh.
Tại Saudi Arabia, Bộ Quốc phòng nước này thông báo các đơn vị phòng không đã đánh chặn tổng cộng 8 tên lửa hướng về thủ đô Riyadh. Mảnh vỡ từ một tên lửa bị đánh chặn đã rơi xuống khu vực gần một nhà máy lọc dầu phía Nam Riyadh và một khu dân cư, khiến 4 người bị thương. Ngoài ra, Saudi Arabia cũng đã đánh chặn nhiều thiết bị bay không người lái hướng tới các cơ sở khí đốt tại khu vực phía Đông nước này.
Trước đó, phía Qatar xác nhận Iran đã tấn công nhằm vào Khu công nghiệp Ras Laffan của nước này, trong khi Các Tiểu vương quốc Arập Thống nhất (UAE) cho biết nhà máy xử lý khí đốt Habshan và mỏ dầu Bab ở nước này đã phải tạm dừng hoạt động sau khi một tên lửa bị đánh chặn, khiến các mảnh vỡ rơi xuống khu vực nhà máy.
Cùng thời điểm, cơ quan an ninh hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) báo cáo một tàu thương mại đã bị trúng vật thể lạ gây cháy khi đang di chuyển ngoài khơi cảng Khor Fakkan của UAE, gần eo biển Hormuz.
Trước diễn biến phức tạp trên, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã kêu gọi các bên tạm dừng các cuộc tấn công nhằm vào hạ tầng dân sự và bảo đảm an ninh nguồn cung năng lượng toàn cầu.
Trong khi đó, giá dầu thế giới đã tăng vọt, khoảng 4% trong phiên giao dịch ngày 19/3 do lo ngại về sự gián đoạn nguồn cung từ khu vực. Cụ thể, vào 11h ngày 19/3 (theo giờ Việt Nam), giá dầu Brent tăng hơn 4% lên 111,72 USD/thùng, trong khi giá dầu WTI được giao dịch ở mức 97,17 USD/thùng.
Hoàng Nhật - Hoàng Châu (TTXVN)