Xuồng điện tại Chùa Hương: Bước tiến 'xanh' hay sự đánh đổi bản sắc di sản?

một giờ trướcBài gốc

Tuy nhiên, đằng sau mục tiêu “giao thông xanh” là những luồng ý kiến phản đối quyết liệt từ dư luận, đặt ra bài toán khó giữa hiện đại hóa và bảo tồn nét đẹp văn hóa hàng thế kỷ.

Từ đề xuất hiện đại hóa phương tiện vận chuyển

Trong báo cáo gửi UBND TP.Hà Nội, Sở Xây dựng kiến nghị cho phép đưa khoảng 20 xuồng điện vào hoạt động thí điểm ngay trong mùa lễ hội năm nay. Đây là kết quả sau các buổi làm việc giữa Sở với UBND xã Hương Sơn và HTX Dịch vụ du lịch Chùa Hương. Các phương tiện này được giới thiệu có thiết kế tải trọng và vận tốc tương đương với đò truyền thống, nhằm mục tiêu giảm thiểu khí thải và tiếng ồn trên dòng suối Yến.

Trẩy hội Chùa Hương với việc đi thuyền trèo tay dọc suối Yến đã trở thành nét đẹp truyền thống trăm năm

Theo thông tin từ đơn vị sản xuất, giá thành đầu tư cho các loại xuồng điện này không hề nhỏ, dao động từ 950 triệu đồng cho loại 12 chỗ đến hơn 1,5 tỉ đồng cho loại 30 chỗ. Hiện tại, HTX Dịch vụ du lịch Chùa Hương đã ký hợp đồng đóng mới và dự kiến sẽ tiếp nhận 6 chiếc đầu tiên trước ngày 24.3.2026.

Để đảm bảo vận hành, Sở Xây dựng nhấn mạnh chỉ những phương tiện đã đăng kiểm đầy đủ và người lái có chứng chỉ chuyên môn mới được phép hoạt động.

Làn sóng phản đối: "Đi chùa chứ không phải chạy xô"

Ngay sau khi thông tin trên được công bố, các diễn đàn mạng xã hội đã bùng nổ hàng nghìn bình luận trái chiều. Đa số du khách và những người nặng lòng với Chùa Hương đều bày tỏ sự thất vọng và phản đối gay gắt.

Lý do đầu tiên và lớn nhất chính là sự mất mát về trải nghiệm văn hóa. Từ bao đời nay, hình ảnh những con đò nhỏ xuôi ngược trên dòng suối Yến với mái chèo khua nước đã trở thành biểu tượng của sự thong dong, tự tại.

Nhiều du khách khẳng định: "Giá trị của Chùa Hương nằm ở quãng thời gian ngồi đò, ngắm núi non nhấp nhô, hít thở không khí tĩnh lặng".

"Nếu thay bằng xuồng điện chạy vèo vèo, Chùa Hương sẽ chẳng khác gì một khu du lịch công nghiệp bình thường", chị Hương (phường Giảng Võ) bày tỏ.

Nhiều người bày tỏ lo ngại, việc đưa xuồng điện vào khai thác sẽ phá vỡ giá trị truyền thống, gây nguy hiểm (sóng lớn) cho các đò chèo tay còn lại và đe dọa sinh kế của người dân địa phương

Sự xuất hiện của máy móc, dù là động cơ điện, bị coi là sự "xâm lấn" vào không gian tâm linh. Anh Vũ Long, từ Phú Thọ về trẩy hội chia sẻ: "Tại sao trước đây chính quyền cấm đò gắn mô tơ xăng vì lo ngại sóng lớn gây nguy hiểm và tiếng ồn, nay lại "quay xe" cho phép xuồng điện?".

Nhiều người cho rằng, dù động cơ điện êm ái hơn, nhưng tốc độ và kích thước của xuồng điện vẫn tạo ra những cơn sóng lớn, đe dọa trực tiếp đến sự an toàn của những con đò chèo tay nhỏ bé xung quanh.

Nỗi lo về sinh kế và "lợi ích nhóm"

Bên cạnh góc độ văn hóa, một vấn đề nhức nhối khác được dư luận đặt ra là tương lai của hàng nghìn hộ dân xã Hương Sơn. Suốt nhiều thập kỷ, chèo đò là nghề mưu sinh chính của người dân mỗi dịp xuân về. Việc đưa xuồng điện vào vận hành – vốn đòi hỏi vốn đầu tư lớn và quản lý tập trung – khiến người dân lo ngại về một cuộc "thâu tóm" dịch vụ.

Nhiều ý kiến thẳng thắn cho rằng đây có thể là dấu hiệu của "lợi ích nhóm". Nếu xuồng điện thuộc quyền quản lý của HTX hay các doanh nghiệp lớn, người nông dân chèo đò tay sẽ bị đẩy vào thế yếu, dần dần mất đi công ăn việc làm.

"Cấm dân chèo đò gắn máy để bảo vệ môi trường, nhưng lại cho phép đơn vị lớn chạy xuồng điện, liệu có phải là cách để dẹp bỏ đò cá nhân và thu lợi về một mối?", tài khoản Facebook Nguyễn Tiến Đạt đặt câu hỏi đầy hoài nghi.

Cần một giải pháp hài hòa

Không ít ý kiến châm biếm đã xuất hiện để phản đối sự thay đổi này. Họ cho rằng nếu muốn nhanh và hiện đại, chính quyền nên "đổ nhựa suối Yến" hoặc "làm cáp treo từ cổng vào tận động" cho xong. Những lời mỉa mai này thực chất là tiếng lòng của du khách mong muốn giữ gìn một Chùa Hương nguyên sơ, nơi con người được kết nối với thiên nhiên bằng sức lao động thủ công truyền thống thay vì bằng công nghệ.

Việc đổi mới để nâng cao chất lượng dịch vụ là cần thiết, nhưng với một di sản đặc thù như Chùa Hương, mọi sự thay đổi đều phải dựa trên sự đồng thuận của cộng đồng và tôn trọng giá trị nguyên bản. Nếu việc đưa xuồng điện vào chỉ phục vụ mục tiêu kinh tế hoặc sự tiện lợi tức thời mà làm mất đi bản sắc "vãn cảnh" và sinh kế của hàng nghìn người dân, thì đó sẽ là một sự tổn thất lớn cho du lịch Thủ đô.

Hiện nay, dư luận vẫn đang chờ đợi một câu trả lời thỏa đáng từ các cơ quan chức năng về việc làm thế nào để đảm bảo sự công bằng giữa đò điện và đò tay, cũng như biện pháp bảo vệ không gian văn hóa đặc trưng của suối Yến trước nguy cơ bị "công nghiệp hóa".

Nam Phong

Nguồn Một Thế Giới : https://1thegioi.vn/xuong-dien-tai-chua-huong-buoc-tien-xanh-hay-su-danh-doi-ban-sac-di-san-247238.html