7 cách làm mát nhà mà không cần bật điều hòa giúp tiết kiệm điện

3 giờ trướcBài gốc

Khi nắng nóng gay gắt đổ bộ, chiếc điều hòa thường được coi là cứu tinh của mọi gia đình. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa khiến hóa đơn tiền điện tăng vọt và nếu dùng sai cách còn có thể gây khô da, viêm đường hô hấp hay sốc nhiệt. Thực tế, ông cha ta từ xưa đã có những bí quyết giữ cho không gian sống luôn mát mẻ mà không cần tới công nghệ làm lạnh hiện đại.

Cách làm mát nhà mà không cần bật điều hòa

Việc làm mát tự nhiên không chỉ là giúp tiết kiệm sinh hoạt phí, mà còn xây dựng lối sống bền vững, giảm phát thải carbon và tìm lại sự cân bằng với môi trường. Thay vì đóng kín cửa, bật điều hòa suốt cả ngày dài, một số phương pháp sau sẽ giúp ngôi nhà dễ chịu hơn.

Mở cửa sổ vào thời điểm thích hợp

Sai lầm phổ biến nhất của nhiều gia đình là đóng cửa suốt cả ngày dài. Nguyên tắc vàng ở đây là đóng kín cửa vào thời điểm nắng gắt nhất, từ 9h đến 17h. Ngược lại, khi hoàng hôn buông xuống và nhiệt độ hạ dần, đây là lúc cần tận dụng mẹo làm mát tự nhiên.

Mở cửa sổ trước lúc mặt trời mọc và sau khi mặt trời lặn cũng giúp ngôi nhà mát mẻ hơn vào mùa hè. (Ảnh: iStock)

Gia chủ nên mở tất cả các cửa sổ trong già để không khí được lưu thông. Gió sẽ đẩy khí nóng tích tụ cả ngày ra ngoài và đưa không khí mát mẻ buổi tối vào từng góc nhà. Để hiệu quả hơn, bạn có thể treo một tấm rèm ướt trước cửa sổ; gió thổi qua lớp nước sẽ giảm nhiệt độ đáng kể trước khi đi vào phòng.

Rèm cửa và phim cách nhiệt

Phần lớn nhiệt lượng trong nhà được truyền qua các ô cửa kính. Ánh nắng trực tiếp mang theo tia hồng ngoại làm nóng sàn nhà và đồ đạc, tạo ra hiệu ứng lồng kính. Sử dụng rèm cửa dày, sáng màu là cách đơn giản nhất để phản xạ nhiệt. Bên cạnh đó, việc dùng rèm chớp cũng giúp giảm được ánh nắng trực tiếp chiếu vào phòng.

Những gam màu như trắng, kem hoặc be có khả năng phản xạ tới 60-70% nhiệt lượng từ mặt trời, trong khi rèm tối màu lại hấp thụ nhiệt và tỏa ngược vào trong nhà. Ngoài rèm vải, việc dán phim cách nhiệt cho cửa sổ cũng là một giải pháp hiện đại đầy hiệu quả.

Sử dụng rèm sáng màu, niều lớp để làm giảm nhiệt lượng từ ngoài vào phòng. (Ảnh: Curtain)

Loại vật liệu này có thể ngăn chặn đến 90% tia UV và giảm đáng kể lượng nhiệt truyền qua kính mà không làm mất đi tầm nhìn. Đối với những ngôi nhà hướng Tây, việc lắp thêm mành tre hoặc mành trúc bên ngoài cửa sổ là một lựa chọn thông minh. Khe hở giữa các nan tre cho phép không khí lưu thông nhưng lại ngăn chặn hoàn toàn ánh nắng trực tiếp chiếu vào mặt kính.

Trồng cây xanh

Cây xanh không chỉ để trang trí mà còn là những bộ máy làm mát cực kỳ hiệu quả. Thông qua quá trình thoát hơi nước, thực vật giải phóng độ ẩm vào không khí, giúp giảm nhiệt độ môi trường xung quanh từ 2 - 4°C. Những loại cây có lá bản to như trầu bà, dương xỉ hay lưỡi hổ không chỉ lọc sạch không khí mà còn giữ cho góc phòng luôn dịu mát.

Nếu có không gian ban công hoặc sân thượng, gia chủ nên thiết kế một "bức tường xanh" bằng các loại cây dây leo như hoa giấy, sử quân tử hay cúc tần. Những lớp lá này hoạt động như tấm khiên sinh học, ngăn không cho ánh nắng nung nóng những bức tường bê tông. Sự bay hơi của nước từ đất và lá cây sẽ tạo ra một vùng vi khí hậu mát mẻ, khiến ngôi nhà trở nên dễ chịu hơn hẳn so với những công trình toàn gạch đá khô khốc.

Nhiều người trồng cây ở cửa sổ, ban công để che nắng gắt mùa hè. (Ảnh: FrankSait)

Thay đổi thói quen sử dụng thiết bị điện

Ít người nhận ra rằng các thiết bị điện trong nhà chính là những nguồn nhiệt ẩn. Bóng đèn sợi đốt, máy tính, tivi hay lò vi sóng đều tỏa ra một lượng nhiệt đáng kể trong quá trình hoạt động. Việc đầu tiên bạn nên làm là thay thế toàn bộ bóng đèn sợi đốt bằng đèn LED. Đèn LED không chỉ tiết kiệm điện hơn mà còn tỏa nhiệt rất thấp, giúp không gian không bị "nung" nóng bởi ánh sáng nhân tạo.

Bên cạnh đó, việc sử dụng bếp gas hoặc lò nướng thường xuyên sẽ làm nhiệt độ phòng bếp tăng cao và lan ra khắp nhà. Các món hầm tốn nhiều thời gian nên được hạn chế mà chuyển sang ưu tiên các món thanh đạm, salad và các món nấu nhanh như xào, chiên. Đặc biệt nên rút phích cắm các thiết bị không cần thiết, vì ngay cả khi ở chế độ chờ, chúng vẫn liên tục sinh nhiệt một cách thầm lặng.

Rút bớt phích cắm đồ điện vừa tiết kiệm, vừa tránh tỏa nhiệt không cần thiết. (Ảnh: ElectriclPart)

Sử dụng quạt thông minh

Quạt điện không làm giảm nhiệt độ không khí như điều hòa, nhưng nó tạo ra hiệu ứng gió lạnh giúp mồ hôi trên da bay hơi nhanh hơn, khiến chúng ta cảm thấy mát mẻ. Để nâng cấp khả năng của chiếc quạt thông thường, hãy đặt một chậu đá lạnh phía trước cánh quạt. Luồng gió thổi qua đá sẽ mang theo hơi lạnh tỏa khắp phòng, tạo ra cảm giác sảng khoái tức thì không thua kém gì máy lạnh.

Thay vì dùng quạt thổi trực tiếp vào người, hãy đặt quạt hướng ra ngoài cửa sổ vào buổi tối. Cách làm này sẽ giúp đẩy không khí nóng bên trong ra ngoài, tạo áp suất âm để không khí mát mẻ từ bên ngoài tự động tràn vào trong nhà.

Để đá lạnh trước luồng gió quạt sẽ mang hơi mát đi khắp căn phòng nóng. (Ảnh: PBSMedia)

Lau nhà thường xuyên

Nước luôn là khắc tinh của sự nóng nực. Một trong những cách đơn giản nhưng hiệu quả nhất mà người Việt thường dùng là lau nhà thường xuyên, khoảng 2-3 lần mỗi ngày. Khi nước bay hơi từ bề mặt sàn, nó sẽ lấy đi một lượng nhiệt lớn từ bê tông và không khí, làm sàn nhà trở nên mát lạnh.

Nếu sống ở tầng trệt, việc tưới nước lên sân hoặc vỉa hè trước nhà vào buổi chiều tối cũng giúp hạ nhiệt nhanh chóng. Ngoài ra, việc thiết kế một bể cá nhỏ hoặc hòn non bộ trong nhà cũng mang lại hiệu quả tương tự. Hơi nước từ bể cá không chỉ làm tăng độ ẩm mà còn tạo cảm giác thư giãn về mặt thị giác.

Lau nhà là cách làm mát phòng hiệu quả, tiết kiệm, nhiều lợi ích. (Ảnh: SimplyTips)

Thay đổi nội thất

Nội thất đóng vai trò quan trọng trong việc giữ nhiệt hoặc tỏa nhiệt. Vào mùa hè, hãy cất đi những tấm thảm lông, gối ôm bằng nhung hay ga trải giường bằng vải nỉ. Những chất liệu này có khả năng giữ nhiệt rất tốt, khiến bạn cảm thấy bí bách khi tiếp xúc.

Thay vào đó, hãy ưu tiên các chất liệu tự nhiên, có nguồn gốc từ thực vật như cotton, lanh (linen) hoặc lụa tơ tằm. Chiếu trúc hoặc chiếu điều hòa làm từ sợi mây cũng là những lựa chọn tuyệt vời cho giấc ngủ mùa hè. Chúng giúp lưu thông không khí giữa cơ thể và bề mặt nằm, ngăn chặn tình trạng tích tụ nhiệt ở lưng.

Hoàng Hà (Tổng hợp)

Nguồn VTC : https://vtcnews.vn/7-cach-lam-mat-nha-ma-khong-can-bat-dieu-hoa-giup-tiet-kiem-dien-ar1012940.html