7 loại thuốc nên uống vào buổi tối

3 giờ trướcBài gốc

1.Vì sao thời điểm uống thuốc lại quan trọng?

Nội dung

1. Vì sao thời điểm uống thuốc lại quan trọng?

2. Các thuốc nên uống vào buổi tối

2.1. Uống thuốc statin tác dụng ngắn vào buổi tối

2.2. Một số thuốc chống trầm cảm

2.3. Thuốc an thần và thuốc ngủ

2.4. Insulin tác dụng kéo dài

2.5. Một số thuốc điều trị tăng huyết áp

2.6. Một số thuốc chống đông máu

2.7. Một số thuốc kháng virus

3. Người bệnh cần lưu ý gì khi thay đổi thời điểm uống thuốc?

Trong thực hành lâm sàng, việc uống thuốc đúng thời điểm là rất quan trọng để tối ưu hóa hiệu quả điều trị. Phần lớn thuốc có thể dùng vào bất kỳ thời điểm nào trong ngày nếu duy trì đều đặn. Tuy nhiên, với một số thuốc, thời điểm sử dụng có thể ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị, mức độ hấp thu hoặc nguy cơ gặp tác dụng phụ.

Nguyên nhân là nhiều quá trình sinh lý trong cơ thể diễn ra theo nhịp sinh học ngày – đêm. Ví dụ, cơ thể sản xuất cholesterol nhiều hơn vào ban đêm, huyết áp thường tăng vào sáng sớm và một số thuốc lại gây buồn ngủ.

Vì vậy, lựa chọn thời điểm dùng thuốc phù hợp có thể giúp thuốc hoạt động hiệu quả hơn hoặc giảm tác dụng phụ trong sinh hoạt hằng ngày.

2. Các thuốc nên uống vào buổi tối

Dưới đây là một số nhóm thuốc thường được khuyến nghị dùng vào buổi tối, tùy theo từng trường hợp cụ thể:

2.1. Uống thuốc statin tác dụng ngắn vào buổi tối

Statin là nhóm thuốc được sử dụng phổ biến để giảm cholesterol máu và phòng ngừa bệnh tim mạch. Gan – cơ quan sản xuất cholesterol – hoạt động mạnh hơn vào ban đêm. Do đó, một số statin có thời gian tác dụng ngắn thường được khuyến nghị uống vào buổi tối để tối ưu hiệu quả.

Các statin tác dụng ngắn thường được dùng vào buổi tối gồm: Simvastatin, pravastatin, lovastatin, fluvastatin dạng giải phóng tức thì… Việc uống vào buổi tối giúp nồng độ thuốc đạt mức cao nhất đúng vào thời điểm cơ thể sản xuất cholesterol nhiều nhất.

Ngược lại, các statin có thời gian tác dụng dài như atorvastatin hoặc rosuvastatin có thể uống vào bất kỳ thời điểm nào trong ngày. Tuy nhiên, người bệnh nên duy trì một thời điểm cố định mỗi ngày để đảm bảo hiệu quả ổn định.

Uống thuốc đúng thời điểm giúp tối ưu hiệu quả điều trị. Một số loại thuốc có thể phát huy tác dụng tốt hơn khi sử dụng vào buổi tối theo hướng dẫn của bác sĩ.

2.2. Một số thuốc chống trầm cảm

Thuốc chống trầm cảm được sử dụng trong điều trị trầm cảm và nhiều rối loạn tâm thần khác. Một số thuốc trong nhóm này có thể gây buồn ngủ, mệt mỏi hoặc an thần, do đó thường được khuyến nghị dùng trước khi đi ngủ.

Những thuốc thường dùng vào buổi tối gồm: Trazodone, mirtazapine, amitriptyline, doxepin, fluvoxamine… Uống các thuốc này vào buổi tối giúp giảm cảm giác buồn ngủ trong giờ làm việc ban ngày. Ngoài ra, một số người bệnh cũng giảm được tình trạng buồn nôn hoặc khó chịu khi dùng thuốc vào thời điểm này.

Tuy nhiên, không phải tất cả thuốc chống trầm cảm đều phù hợp uống ban đêm. Một số thuốc như bupropion hoặc fluoxetine có thể gây mất ngủ nên thường được dùng vào buổi sáng. Vì vậy, người bệnh cần tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ.

2.3. Thuốc an thần và thuốc ngủ

Thuốc an thần được sử dụng để điều trị mất ngủ, lo âu hoặc các rối loạn thần kinh khác. Nhóm thuốc này tác động trực tiếp lên hệ thần kinh trung ương, giúp cơ thể thư giãn và dễ ngủ hơn. Các thuốc thường dùng trước khi ngủ gồm: Zolpidem, eszopiclone, zaleplon, alprazolam, lorazepam, temazepam… Do đặc tính gây buồn ngủ, các thuốc này thường được khuyến nghị uống ngay trước khi lên giường ngủ.

Người bệnh cần lưu ý rằng một số thuốc ngủ có thể gây ra các hành vi bất thường trong khi ngủ như đi lại, ăn uống hoặc thực hiện các hoạt động mà người bệnh không nhớ sau khi thức dậy. Vì vậy, chỉ nên sử dụng thuốc theo đơn của bác sĩ và tránh dùng khi cần lái xe hoặc làm việc đòi hỏi sự tỉnh táo.

2.4. Insulin tác dụng kéo dài

Insulin tác dụng kéo dài được dùng trong điều trị đái tháo đường nhằm kiểm soát đường huyết trong suốt 24 giờ. Các loại insulin phổ biến gồm insulin degludec, insulin detemir, insulin glargine…

Nhiều người bệnh được khuyến nghị tiêm insulin vào buổi tối hoặc trước khi đi ngủ. Điều này giúp ổn định đường huyết trong suốt đêm và hạn chế tình trạng tăng đường huyết vào sáng sớm.

Tuy nhiên, thời điểm tiêm insulin không hoàn toàn giống nhau ở tất cả bệnh nhân. Bác sĩ sẽ căn cứ vào mức đường huyết, chế độ ăn uống và phác đồ điều trị để hướng dẫn thời điểm tiêm phù hợp.

2.5. Một số thuốc điều trị tăng huyết áp

Thuốc hạ huyết áp là nhóm thuốc rất đa dạng, gồm nhiều cơ chế khác nhau. Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể khuyến nghị uống thuốc vào buổi tối. Lý do là huyết áp thường tăng cao vào sáng sớm; uống thuốc buổi tối giúp kiểm soát huyết áp tốt hơn trong khoảng thời gian này; một số tác dụng phụ như chóng mặt hoặc mệt mỏi có thể ít ảnh hưởng hơn khi người bệnh đang nghỉ ngơi.

Tuy nhiên, không phải tất cả thuốc huyết áp đều nên dùng vào buổi tối. Ví dụ, thuốc lợi tiểu như hydrochlorothiazide có thể làm tăng số lần đi tiểu. Nếu dùng vào buổi tối, người bệnh có thể phải thức dậy nhiều lần trong đêm. Vì vậy, việc điều chỉnh thời điểm dùng thuốc huyết áp cần có hướng dẫn của bác sĩ.

2.6. Một số thuốc chống đông máu

Thuốc chống đông máu được sử dụng để phòng ngừa và điều trị cục máu đông, đặc biệt ở người mắc rung nhĩ hoặc bệnh tim mạch. Một số thuốc thường được khuyến nghị dùng vào buổi tối: Rivaroxaban (uống cùng bữa tối), warfarin. Đối với rivaroxaban, việc uống thuốc vào buổi tối giúp duy trì nồng độ thuốc ổn định trong khoảng thời gian sáng sớm – thời điểm nguy cơ hình thành cục máu đông có thể cao hơn.

Với warfarin, việc uống vào buổi tối giúp bác sĩ thuận tiện điều chỉnh liều sau khi có kết quả xét nghiệm đông máu trong ngày.

2.7. Một số thuốc kháng virus

Một số thuốc điều trị bệnh do virus có thể gây mệt mỏi, chóng mặt hoặc giảm khả năng tập trung. Vì vậy, bác sĩ có thể khuyến nghị uống vào buổi tối. Ví dụ: Atripla (điều trị HIV), entecavir (điều trị viêm gan B), một số thuốc điều trị viêm gan C… Việc uống thuốc vào buổi tối có thể giúp người bệnh hạn chế cảm giác mệt mỏi trong thời gian sinh hoạt ban ngày.

3. Người bệnh cần lưu ý gì khi thay đổi thời điểm uống thuốc?

Thay đổi thời điểm dùng thuốc không nên thực hiện tùy ý. Mỗi loại thuốc có đặc điểm hấp thu và thời gian tác dụng khác nhau. Trước khi thay đổi thời điểm dùng thuốc, người bệnh nên:

Trao đổi với bác sĩ hoặc dược sĩ.
Tuân thủ đúng liều lượng và thời gian dùng thuốc.
Không tự ý ngừng thuốc hoặc thay đổi lịch dùng thuốc…

Việc dùng thuốc đúng thời điểm có thể giúp tăng hiệu quả điều trị, giảm tác dụng phụ và góp phần kiểm soát bệnh tốt hơn.

Mời độc giả xem thêm:

DS. Thu Hoàng

Nguồn SK&ĐS : https://suckhoedoisong.vn/7-loai-thuoc-nen-uong-vao-buoi-toi-169260315165028272.htm