Collagen có gây ra tác dụng phụ không?
Về cơ bản collagen là một loại protein tự nhiên nên khá lành tính. Tuy nhiên các sản phẩm bổ sung collagen trên thị trường (dạng bột, dạng viên, dạng nước) thường chiết xuất từ động vật và có thêm các chất bảo quản, hương liệu và các vitamin bổ trợ. Chính những thành phần đi kèm này hoặc nguồn gốc của collagen là nguyên nhân gây ra tác dụng phụ.
Những tác dụng phụ thường gặp
- Phản ứng dị ứng: Đây là tác dụng phụ nguy hiểm nhất. Collagen thường được chiết xuất từ cá, bò, gà hoặc lợn. Người có tiền sử dị ứng với hải sản nhưng lại uống collagen chiết xuất từ cá (marine collagen), có thể gặp phản ứng ngay lập tức với các biểu hiện: Ngứa ngáy, nổi mề đay, sưng môi hoặc mặt, khó thở, hoặc trong trường hợp nặng là sốc phản vệ.
- Rối loạn tiêu hóa: Một số người do bị quá tải khi nạp thêm một lượng protein cô đặc vào cơ thể với các biểu hiện như cảm giác đầy hơi, chướng bụng, buồn nôn hoặc tiêu chảy nhẹ. Một số loại collagen dạng nước có vị hơi tanh đặc trưng của cá có thể gây cảm giác buồn nôn ngay sau khi uống.
- Nổi mụn nội tiết hoặc mụn kích ứng: Dù collagen giúp đẹp da nhưng một số người lại gặp tình trạng nổi mụn sau khi uống. Điều này thường do các thành phần phụ gia hoặc do cơ thể không kịp chuyển hóa lượng đạm dư thừa.
Các biểu hiện của tác dụng phụ này là xuất hiện các nốt mụn đỏ, mụn bọc trên mặt hoặc lưng sau khoảng một đến hai tuần sử dụng collagen.
- Thay đổi khẩu vị và cảm giác dư vị khó chịu: Collagen chiết xuất từ nguồn gốc hải sản thường để lại dư vị tanh trong miệng rất lâu dẫn đến cảm giác thức ăn không còn ngon miệng, hơi thở có mùi lạ khiến người dùng cảm thấy khó chịu và lười ăn.
Cũng như các loại thực phẩm khác, collagen có thể gây dị ứng và một số người đặc biệt không nên sử dụng
Những đối tượng cần thận trọng khi bổ sung collagen
Không phải ai cũng có thể tự ý bổ sung collagen một cách tùy thích. Những nhóm đối tượng sau đây cần đặc biệt lưu ý hoặc hỏi ý kiến bác sĩ trước khi dùng.
- Người có tiền sử dị ứng thực phẩm: Như đã đề cập, người dị ứng hải sản cần tránh collagen từ cá. Người dị ứng thịt bò hoặc thịt gà cũng cần kiểm tra kỹ nguồn gốc chiết xuất ghi trên bao bì sản phẩm.
- Người mắc bệnh thận mạn tính: Collagen bản chất là protein, khi nạp quá nhiều protein, thận phải làm việc vất vả hơn để lọc bỏ các chất thải từ quá trình chuyển hóa đạm. Đối với người có chức năng thận suy yếu, điều này có thể làm tình trạng bệnh trở nên trầm trọng hơn.
- Người có vấn đề về hệ tiêu hóa hoặc dạ dày nhạy cảm: Những người dễ bị viêm loét dạ dày hoặc hội chứng ruột kích thích nên chọn loại collagen peptide (collagen thủy phân) vì chúng có kích thước phân tử nhỏ, dễ hấp thụ và ít gây áp lực lên hệ tiêu hóa hơn các loại collagen thông thường.
- Phụ nữ mang thai và đang cho con bú: Dù chưa có bằng chứng khẳng định collagen gây hại cho thai nhi nhưng các chuyên gia luôn khuyến cáo phụ nữ trong giai đoạn này nên thận trọng. Các chất bổ sung thường chứa nhiều thành phần phụ có thể ảnh hưởng đến sự cân bằng nội tiết tố hoặc sức khỏe của trẻ qua nguồn sữa mẹ.
- Người đang điều trị bệnh lý đặc biệt bằng thuốc: Collagen có thể tương tác với một số loại thuốc điều trị. Nếu bạn đang dùng thuốc kháng sinh, thuốc điều trị tim mạch hoặc các loại thuốc đặc trị khác, hãy hỏi ý kiến bác sĩ để đảm bảo không có sự xung đột hoạt chất.
Bí quyết để bổ sung collagen an toàn
Để giảm thiểu tối đa tác dụng phụ, nên bắt đầu với liều lượng thấp để cơ thể thích nghi, sau đó mới tăng dần lên liều lượng khuyến nghị. Việc chọn mua sản phẩm từ các thương hiệu uy tín, có nguồn gốc rõ ràng và bảng thành phần minh bạch là điều tiên quyết.
Ngoài ra, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào thực phẩm bổ sung, hãy ưu tiên việc kích thích sản sinh collagen tự nhiên thông qua chế độ ăn uống giàu vitamin C, protein sạch và trà thảo mộc. Đây luôn là cách bền vững và an toàn nhất cho sức khỏe.
CN.Ngọc Anh