Apple: Dám phá bỏ để thúc đẩy công nghệ phát triển

3 giờ trướcBài gốc

Hãng còn phổ biến hàng loạt phần mềm cùng dịch vụ như App Store, FaceTime, iCloud, iMessages. Với nhiều người dùng, lần đầu tiên sử dụng thao tác chụm ngón tay để phóng to ảnh có lẽ là trên iPhone.

Sức ảnh hưởng của Apple tái định hình toàn bộ danh mục sản phẩm. Trước nhiều thứ mới mẻ mà nhà Táo thực hiện, các hãng khác thường phản đối, phàn nàn rồi… làm theo. Hầu hết trường hợp đều là họ nhìn thấy xu hướng phát triển của công nghệ nên đi trước trong quá trình chuyển đổi không thể tránh khỏi. Thông thường sự chuyển đổi này gây ra khó khăn ngắn hạn cho một số người, nhưng thời gian chứng minh Apple đã đúng.

Khai tử ổ đĩa

iMac G3 đánh dấu sự trở lại của huyền thoại Steve Jobs. Mẫu máy tính đầy màu sắc này là khởi đầu mới theo nhiều khía cạnh. Năm 1998, Apple loại bỏ các cổng kết nối tiêu chuẩn và vô số loại cáp máy tính cá nhân, tập trung hoàn toàn vào USB cùng thứ mà ít người thời kỳ đó biết đến là internet.

iMac G3 - Ảnh: Leaflet

Hãng cũng khai tử ổ đĩa mềm 3,5 inch mặc dù vẫn giữ ổ đĩa quang chỉ đọc. Dù internet lẫn tốc độ truyền tải USB đời đầu còn chậm, sự tiện lợi mà iMac G3 đem lại rất rõ ràng. Máy mở ra thập kỷ thiết bị lưu trữ USB phát triển mạnh mẽ với dung lượng ngày càng tăng. Loạt lựa chọn thay thế đĩa mềm như đĩa zip hay minidisc từng cố gắng thu hẹp khoảng cách nhưng chưa bao giờ phổ biến như ổ đĩa ban đầu. Ổ flash rồi đến hình thức lưu trữ dựa trên internet nhanh chóng khiến chúng trở nên lỗi thời.

Máy nghe nhạc di động

iPod - mẫu máy nghe nhạc phổ biến hàng đầu - bị thay thế bởi chính sản phẩm bán chạy nhất của Apple: iPhone. Ở thời kỳ đỉnh cao, iPod đưa nhà Táo trở thành doanh nghiệp công nghệ dẫn đầu xu hướng. Sản phẩm này thống trị thị trường máy nghe nhạc MP3, đến năm 2006 chiếm đến 40% doanh thu của tập đoàn.

Tháng 6.2007, iPhone ra mắt – phản ánh cách công ty nhìn nhận tương lai của xu hướng nghe nhạc di động. Người dùng không cần iPod nếu có iPhone trong túi. Đây là ví dụ điển hình nhất về việc Apple “tự ăn thịt” một sản phẩm đã định hình cả thập kỷ bằng một thứ ấn tượng hơn và cuối cùng thành công hơn nhiều.

Apple tự tay tiễn iPod để mở đường cho iPhone - Ảnh: Apple Insider

Biểu tượng máy nghe nhạc trải qua cái chết từ từ. Apple ngừng sản xuất iPod cổ điển vào năm 2014, iPod nano cùng iPod shuffle nhỏ gọn năm 2017. Cuối cùng iPod Touch nói lời tạm biệt năm 2022.

Loại bỏ bàn phím vật lý trên điện thoại

Khi bàn phím ảo trên màn hình cảm ứng xuất hiện, người dùng mất thời gian khá dài để làm quen. Chuyển từ phím vật lý sang phím cảm ứng - đặc biệt trên màn hình iPhone đời đầu chỉ 3,5 inch - chẳng hề dễ dàng.

Nhưng đây lại chính là tương lai. Bàn phím vật lý chiếm nhiều không gian khi màn hình thiết bị ngày càng lớn. Việc sử dụng bàn phím cảm ứng nhanh chóng phổ biến nhờ ứng dụng bên thứ ba trên hệ điều hành Android như Swype hay SwiftKey, kèm nhiều phương thức nhập liệu khác nhau và tính năng dự đoán từ ngữ muốn gõ. Bàn phím dạng phần mềm linh hoạt hơn, hỗ trợ đa ngôn ngữ, bố cục phím đa dạng, lại có cả thư viện biểu tượng cảm xúc.

Bàn phím vật lý nhường chỗ cho bàn phím ảo trên màn hình cảm ứng - Ảnh: Unsplash / Thai Nguyen

Ổ đĩa triệt để biến mất

MacBook Air nổi tiếng với màn trình diễn lấy ra từ một phong bì giấy nhằm chứng minh thiết kế siêu nhỏ gọn của dòng máy tính này. Độ mỏng ấn tượng được đánh đổi bằng quyết định loại bỏ hoàn toàn ổ đĩa quang – trở thành chiếc Macbook đầu tiên không có ổ đĩa quang.

Apple cố gắng cung cấp một số giải pháp khác, chẳng hạn tính năng Remote Disc cho phép Air dùng không dây ổ đĩa quang của máy Mac hoặc PC gần đó, hay ổ đĩa USB SuperDrive gắn ngoài như phụ kiện tùy chọn.

Macbook Air đời đầu có độ mỏng ấn tượng - Ảnh: Apple Wiki

Mặc dù bị đánh giá yếu hơn các đối thủ chạy hệ điều hành Windows, Macbook Air đời đầu vẫn thiết lập nên tiêu chuẩn thiết kế mới cho ngành cũng như tạo nền tảng cho tương lai cài đặt phần mềm từ App Stores, kết nối internet tốc độ cao, truyền phát đa phương tiện, lưu trữ đám mây… Đến năm 2012 lần lượt MacBook Pro và các dòng MacBook khác lần lượt bỏ ổ đĩa quang.

Adobe Flash

Lúc iPhone mới ra mắt, Apple từ chối hỗ trợ Adobe Flash dù vào đầu những năm 2000 phần lớn trang web được xây dựng bằng Flash để hỗ trợ hoạt ảnh và video. Do cả iPhone lẫn iPad đều không hỗ trợ nên trong thời gian dài trải nghiệm duyệt web trên loạt thiết bị này khá rời rạc.

Tháng 4.2010 ngay khi chiếc iPad đầu tiên ra mắt, Steve Jobs đăng thư ngỏ chỉ trích tính bảo mật kém cùng giao diện thiếu thân thiện với màn hình cảm ứng của Adobe Flash. Nhiều trò chơi dựa trên Flash tương tác với vị trí trỏ chuột nên không chơi được trên iPhone hay iPad.

Apple từ chối hỗ trợ Adobe Flash dù vào đầu những năm 2000 phần lớn trang web được xây dựng bằng Flash để hỗ trợ hoạt ảnh và video - Ảnh: Apple Insider

Đây cũng là bước đi đầy tính toán. Bằng cách từ chối cho Adobe tiếp cận lượng người dùng iOS ngày càng đông đảo, nhà Táo buộc các nhà phát triển phải lựa chọn giữa tiếp tục sử dụng Flash lỗi thời hay chuyển sang tiêu chuẩn mở như HTML5. Kết quả nhà phát triển cùng người dùng tìm đến App Store, Apple có thể chọn lọc và kiếm tiền từ phần mềm trong kho ứng dụng.

Năm 2020, Adobe ngừng hỗ trợ Flash.

Cổng tai nghe 3,5mm

Quyết định loại bỏ cổng tai nghe 3,5mm là tin tức nổi bật nhất tại sự kiện ra mắt iPhone 7 năm 2016. Từ đó không còn iPhone nào còn cổng này ngoại trừ iPhone SE đời đầu.

Để tạo điều kiện cho quá trình thích ứng, Apple tặng bộ chuyển đổi Lightning sang cổng 3.5mm với iPhone 7, 8 và X. Tai nghe đi kèm cũng được thay thế thành cổng Lightning.

Apple từng bị chê cười khi bỏ cổng tai nghe 3,5mm - Ảnh: Engadget

Động thái can đảm trên thúc đẩy tai nghe không dây dần trở nên phổ biến, mặc dù Apple không phải đơn vị đầu tiên ra mắt tai nghe không dây. Tuy nhiên thật trùng hợp khi hãng trình làng AirPods cùng với iPhone 7. Loạt tính năng như ghép nối tự động hay thiết lập một chạm thu hút người dùng nhờ sự tiện lợi.

Ban đầu các đối thủ không tiếc lời chê bai iPhone không cổng 3,5mm. Vậy mà giờ đây loại cổng này chỉ còn hiện diện trên điện thoại giá rẻ, điện thoại hướng đến người yêu âm thanh (như Sony) hay game thủ di động (ASUS ROG) mà thôi.

Sau đó iPad Pro cũng làm theo, rồi máy tính bảng của hãng khác đều bắt chước.

Tái thiết kế Macbook Pro

Năm 2016, quyết định tái thiết kế Macbook Pro là thay đổi mạnh mẽ trong lịch sử máy tính xách tay. Để theo đuổi kiểu dáng ngày càng mỏng với ít cổng kết nối hơn, Apple không ngần ngại gần như tất cả cổng kết nối truyền thống mà người dùng chuyên nghiệp thường cần đến – động thái làm mất lòng khách hàng đặc biệt khi Macbook Pro bản 2015 được xem như đỉnh cao về tính tiện dụng nhờ sở hữu 1 cổng sạc Magsafe, 2 cổng Thunderbolt 2, 2 cổng USB-A, 1 cổng HDMI kích thước đầy đủ và 1 khe cắm thẻ SD.

Đến Macbook Pro 2016 chỉ còn 4 cổng USB-C Thunderbolt 3 (trên mẫu 13 inch chỉ có 2) cùng 1 cổng tai nghe. Như vậy người dùng chuyên nghiệp cần cắm thêm thiết bị mở rộng kết nối (dongle) nếu muốn kết nối USB-A, internet có dây, thẻ SD, màn hình ngoài. Quyết định táo bạo phần nào thúc đẩy sự phổ biến của thiết bị ngoại vi và phụ kiện USB-C, nhưng thiết bị USB-A, HDMI hay thẻ SD vẫn rất đông đảo.