Bài 2: Muốn đi xa, cần thay đổi cách học, cách dạy

2 giờ trướcBài gốc

Đội tuyển Robotics Trường THCS Cầu Giấy tham gia cuộc thi VEX Robotics World Championship 2026 tại Mỹ

PV: Để các phòng thực hành giáo dục STEM thực sự trở thành không gian sáng tạo của học sinh, nhà trường và giáo viên cần thay đổi cách dạy và cách học như thế nào, thưa ông?

Chuyên gia Đỗ Hoàng Sơn: Tôi cho rằng, điều quan trọng nhất là phải thay đổi cách tiếp cận trong dạy và học. Giáo dục STEM không phải là việc đưa thêm thiết bị hiện đại vào lớp học, mà là chuyển từ cách học thụ động sang phương pháp học dựa trên trải nghiệm và giải quyết vấn đề.

Trước hết, giáo viên cần đóng vai trò như người dẫn dắt và truyền cảm hứng, thay vì chỉ truyền đạt kiến thức. Trong môi trường STEM, học sinh được khuyến khích đặt câu hỏi, thử nghiệm các ý tưởng, thậm chí chấp nhận sai và học từ sai lầm. Chính quá trình thử - sai - điều chỉnh ấy giúp các em hình thành tư duy khoa học và năng lực sáng tạo thực sự.

Bên cạnh đó, các hoạt động trong phòng Lab cần được thiết kế theo các dự án thực tế, gắn với những vấn đề gần gũi trong đời sống. Khi học sinh tự tay chế tạo một mô hình, lập trình một hệ thống nhỏ hay tìm giải pháp cho một bài toán cụ thể, các em sẽ hiểu sâu hơn bản chất của kiến thức khoa học, thay vì chỉ ghi nhớ công thức.

Quan trọng hơn, cần tạo ra một môi trường khuyến khích sáng tạo, nơi học sinh có thể thử nghiệm những ý tưởng mới. Khi nhà trường, giáo viên và phụ huynh cùng chấp nhận rằng sai lầm là một phần của quá trình học tập, các phòng STEM mới thực sự trở thành nơi nuôi dưỡng đam mê khoa học và tinh thần sáng tạo của học sinh.

PV: Làm thế nào để xây dựng được một cộng đồng giáo viên STEM đủ mạnh, đặc biệt ở các địa phương vùng sâu, vùng xa thưa ông?

Chuyên gia Đỗ Hoàng Sơn: Theo tôi, yếu tố quyết định của giáo dục STEM không nằm ở thiết bị hay kinh phí, mà ở đội ngũ giáo viên - những người trực tiếp truyền cảm hứng cho học sinh. Muốn xây dựng một cộng đồng giáo viên STEM đủ mạnh, trước hết cần tạo ra một môi trường hỗ trợ và kết nối, để giáo viên không cảm thấy đơn độc khi triển khai những phương pháp dạy học mới.

Ở một số địa phương, đặc biệt là vùng sâu, vùng xa, có không ít giáo viên rất tâm huyết nhưng lại thiếu điều kiện tiếp cận với các nguồn tri thức và cộng đồng chuyên môn. Vì vậy, cần hình thành mạng lưới liên minh STEM - nơi các chuyên gia, nhà khoa học và giáo viên có thể cùng trao đổi kinh nghiệm, chia sẻ tài liệu, hỗ trợ lẫn nhau trong quá trình tổ chức các hoạt động nghiên cứu và thực hành cho học sinh.

Bên cạnh đó, cần động viên và tôn vinh những giáo viên tiên phong - những người sẵn sàng thử nghiệm các phương pháp dạy học mới, hướng dẫn học sinh làm dự án khoa học, tham gia các cuộc thi nghiên cứu. Khi những tấm gương này được lan tỏa, họ sẽ trở thành nguồn cảm hứng để nhiều giáo viên khác mạnh dạn đổi mới.

Quan trọng hơn cả là niềm tin và sự đồng hành của xã hội, đặc biệt là phụ huynh và cộng đồng địa phương. Khi giáo viên nhận được sự ủng hộ đó, họ sẽ có thêm động lực để kiên trì theo đuổi con đường giáo dục sáng tạo. Và chính từ những lớp học nhỏ, ở cả thành phố lẫn vùng cao, văn hóa STEM mới có thể dần hình thành và lan tỏa...

(Còn tiếp)

Minh Khang

Nguồn PetroTimes : https://petrovietnam.petrotimes.vn/bai-2-muon-di-xa-can-thay-doi-cach-hoc-cach-day-740699.html