Theo Quy hoạch điện VIII và điều chỉnh Quy hoạch điện VIII tỉnh Quảng Trị được phân bổ 4.614 MW điện gió. Ảnh: Nguyên Linh/TTXVN
Theo Bộ Công Thương, việc đẩy nhanh tiến độ các dự án điện là yêu cầu cấp thiết nhằm bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng quốc gia, đáp ứng nhu cầu điện cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế – xã hội ở mức hai con số trong những năm tới, đồng thời triển khai hiệu quả Quyết định số 768/QĐ-TTg ngày 15/4/2025 của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và Kế hoạch thực hiện Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.
Về tổ chức thực hiện các dự án theo quy hoạch đã được phê duyệt, Bộ Công Thương yêu cầu các cơ quan, đơn vị liên quan nghiêm túc triển khai đầy đủ, quyết liệt, đồng bộ và hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp mà Thủ tướng Chính phủ đã giao tại Quyết định số 768/QĐ-TTg cũng như các văn bản chỉ đạo, điều hành, đôn đốc của Bộ Công Thương trong thời gian qua.
Các địa phương được yêu cầu khẩn trương rà soát, cập nhật đầy đủ danh mục các dự án nguồn điện và lưới điện trong điều chỉnh Quy hoạch điện VIII vào quy hoạch tỉnh và các quy hoạch có tính kỹ thuật, chuyên ngành như quy hoạch xây dựng, quy hoạch đô thị, quy hoạch nông thôn, quy hoạch sử dụng đất, làm cơ sở tổ chức không gian và triển khai đầu tư xây dựng các dự án điện. Đồng thời, thực hiện việc lựa chọn chủ đầu tư theo thẩm quyền và bố trí quỹ đất cho phát triển các công trình điện theo đúng quy định của pháp luật.
Bên cạnh đó, cần xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể, phân công rõ nhiệm vụ, xác định trách nhiệm của các cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp tỉnh cũng như UBND cấp xã nơi có dự án, nhằm tổ chức thực hiện hiệu quả điều chỉnh Quy hoạch điện VIII và Kế hoạch thực hiện Quy hoạch điện VIII điều chỉnh đã được phê duyệt.
Đối với các dự án chưa được chấp thuận chủ trương đầu tư hoặc chưa lựa chọn được nhà đầu tư, Bộ Công Thương đề nghị các địa phương khẩn trương triển khai công tác lựa chọn nhà đầu tư theo điều chỉnh Quy hoạch điện VIII; đồng thời báo cáo đầy đủ nguyên nhân, khó khăn, vướng mắc trong quá trình chấp thuận chủ trương đầu tư và lựa chọn nhà đầu tư. Trường hợp các dự án không bảo đảm tiến độ theo quy hoạch, cần đề xuất các giải pháp thay thế phù hợp nhằm bảo đảm cung ứng điện.
Đối với các dự án đã xác định nhà đầu tư, các địa phương cần phối hợp chặt chẽ với chủ đầu tư để đẩy nhanh tiến độ thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi, thiết kế xây dựng triển khai sau thiết kế cơ sở, cũng như công tác kiểm tra nghiệm thu theo quy định của pháp luật về xây dựng. Đồng thời, chủ động phối hợp thực hiện tốt công tác giải phóng mặt bằng, bồi thường, di dân, tái định cư đối với các dự án nguồn điện và lưới điện; tích cực hỗ trợ, tạo điều kiện thuận lợi cho chủ đầu tư và nhà thầu trong quá trình thi công, bảo đảm các dự án điện hoàn thành đúng tiến độ đề ra.
Với các dự án đang trong giai đoạn thi công, Bộ Công Thương yêu cầu chính quyền địa phương nơi dự án đi qua tập trung tối đa nguồn lực, kịp thời tháo gỡ các vướng mắc theo thẩm quyền để sớm đưa công trình vào vận hành.
Các cơ quan, đơn vị liên quan phải hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật, trước Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ nếu để xảy ra tình trạng chậm tiến độ các dự án điện so với quy hoạch và kế hoạch đã được phê duyệt.
Liên quan đến việc tổ chức thực hiện Nghị quyết số 253/2025/QH15 của Quốc hội, Bộ Công Thương cho biết, ngày 11/12/2025, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về các cơ chế, chính sách phát triển năng lượng quốc gia giai đoạn 2026-2030, có hiệu lực từ ngày 1/3/2026. Trên cơ sở đó, Bộ đề nghị các địa phương rà soát kỹ các quy định mới tại Nghị quyết để nghiên cứu và tổ chức triển khai thực hiện một cách hiệu quả.
Nghị quyết số 253/2025/QH15 cho phép điều chỉnh, cập nhật quy hoạch phát triển điện lực nhưng không làm thay đổi quan điểm, mục tiêu, định hướng lớn, đồng thời không làm tăng tổng công suất lắp đặt theo cơ cấu từng loại hình nguồn điện đã được xác định trong quy hoạch.
Theo đó, căn cứ Điều 4 của Nghị quyết, các địa phương cần rà soát các dự án trên địa bàn có nhu cầu điều chỉnh, cập nhật trong quy hoạch phát triển điện lực quốc gia và phương án phát triển mạng lưới cấp điện trong quy hoạch tỉnh. Trên cơ sở đó, chỉ đạo các cơ quan liên quan nghiên cứu, tính toán tổng thể và tổ chức lập quy hoạch, làm rõ các nội dung chủ yếu như: cơ sở pháp lý và sự cần thiết của việc điều chỉnh, cập nhật quy hoạch; đánh giá hiện trạng; quy mô, tiến độ và các thông số chính của dự án; tác động của việc điều chỉnh đối với nguồn và lưới điện khu vực; các giải pháp đồng bộ về nguồn và lưới điện nhằm bảo đảm cung cấp điện; hiệu quả kinh tế – xã hội; cùng các đề xuất, kiến nghị liên quan.
Hồ sơ điều chỉnh, cập nhật quy hoạch cần được hoàn thiện theo phạm vi phân cấp quy định tại Nghị định số 56/2025/NĐ-CP ngày 3/3/2025 của Chính phủ để báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét sau khi Nghị quyết có hiệu lực, bảo đảm tính đồng bộ giữa quy hoạch phát triển điện lực quốc gia, quy hoạch tỉnh và các quy hoạch liên quan.
Bộ Công Thương cũng yêu cầu đẩy nhanh tiến độ các dự án, phấn đấu đưa các nhà máy vào vận hành sớm hơn từ 3–6 tháng so với quy hoạch và kế hoạch đã được phê duyệt, đồng thời bảo đảm đầy đủ quy trình và chất lượng. Trường hợp phát sinh khó khăn, vướng mắc, các đơn vị cần kịp thời báo cáo, nêu rõ nguyên nhân và đề xuất giải pháp xử lý phù hợp nhằm đáp ứng yêu cầu tiến độ.
Đối với các dự án nhiệt điện LNG, chủ đầu tư cần khẩn trương triển khai, bảo đảm đưa dự án vào vận hành trước ngày 1/1/2031 để được hưởng các cơ chế ưu đãi theo quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều 15 Nghị định số 56/2025/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 100/2025/NĐ-CP ngày 8/5/2025 của Chính phủ. Trường hợp không đáp ứng tiến độ theo quy hoạch, chủ đầu tư phải hoàn toàn chịu trách nhiệm về hiệu quả dự án theo quy định pháp luật tại thời điểm vận hành.
Với các dự án nguồn điện linh hoạt, Bộ Công Thương đề nghị các nhà đầu tư chủ động phối hợp với chính quyền địa phương để xác định cụ thể vị trí dự án, sớm hoàn tất các thủ tục chuẩn bị đầu tư, bảo đảm tiến độ vận hành theo quy hoạch.
Đối với các dự án lưới điện, yêu cầu đặt ra là phải tập trung cao độ cho công tác đầu tư xây dựng, bảo đảm tiến độ và chất lượng các công trình đã được giao làm chủ đầu tư, đặc biệt là các dự án cấp điện cho khu vực phía Bắc và các dự án lưới điện phục vụ nhập khẩu điện từ Lào.
Văn Giáp (TTXVN)