Sáng 20-4, Quốc hội thảo luận tổ với dự thảo nghị quyết của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam. Một trong những nội dung được các đại biểu quan tâm đó là xác lập Ngày văn hóa Việt Nam ngày 24/1.
Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga. Ảnh: Mai Loan.
Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (Phó trưởng đoàn chuyên trách, Đoàn ĐBQH Hải Phòng) cho biết, bà hoàn toàn thống nhất với việc xác lập Ngày Văn hóa Việt Nam 24/1. Đây là bước thể chế hóa chủ trương của Đảng, có ý nghĩa lớn về chính trị xã hội.
Tuy nhiên, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga cho rằng cần phân biệt rõ xác lập một ngày kỷ niệm thuộc phạm vi chính sách văn hóa, quy định nghỉ làm, hưởng nguyên lương lại thuộc phạm vi pháp luật lao động. Hai nội dung này không đồng nhất về bản chất điều chỉnh, nên không nên “gộp” trong cùng một Nghị quyết.
Hiện nay, toàn bộ chế độ ngày nghỉ lễ, tết hưởng nguyên lương được quy định tập trung trong Bộ luật Lao động năm 2019 (Điều 112).
Nếu Nghị quyết này bổ sung thêm một ngày nghỉ sẽ tạo ra một “ngoại lệ” nằm ngoài Bộ luật Lao động dễ dẫn đến nguy cơ phân mảnh hệ thống pháp luật (mỗi Nghị quyết chuyên đề lại có thể bổ sung một ngày nghỉ riêng).
“Về kỹ thuật lập pháp, điều này không bảo đảm tính minh bạch, dễ áp dụng và ổn định lâu dài”, bà Nga nêu.
Theo đó, đại biểu đoàn TP Hải Phòng cho rằng quy định thêm một ngày nghỉ hưởng lương thực chất là mở rộng quyền của người lao động đồng thời làm phát sinh nghĩa vụ chi trả của người sử dụng lao động. Đây là chính sách có tác động kinh tế xã hội trực tiếp, diện rộng, cần đánh giá tác động đầy đủ, đặt trong tổng thể cân đối ngày nghỉ, năng suất, chi phí.
Những yêu cầu này phù hợp với quy trình sửa đổi luật, không phải một nghị quyết chuyên đề.
Đại biểu Quốc hội Thích Bảo Nghiêm. Ảnh: QH.
Trong khi đó, Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm (TP Hà Nội) đề nghị cần thiết kế Ngày Văn hóa Việt Nam 24-11 trở thành một sự kiện văn hóa sáng tạo mang tính quốc gia, gắn với các hoạt động như lễ hội văn hóa, tuần lễ công nghiệp sáng tạo, kích cầu du lịch và tiêu dùng văn hóa. Theo đại biểu, ngày này không chỉ mang ý nghĩa tinh thần mà còn tạo ra giá trị kinh tế và xã hội.
Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh phát biểu tại Tổ sáng 20/4. Ảnh: Mai Loan.
Phát biểu tại cuộc họp Tổ, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cũng nhấn mạnh, ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) là dịp lễ lớn để tổ chức các hoạt động văn hóa, qua đó vừa nâng cao trình độ tổ chức, thụ hưởng của người dân, vừa phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân.
Về lộ trình pháp lý, Bộ trưởng cho biết ban đầu dự kiến đưa nội dung này vào sửa đổi Luật Lao động tại kỳ họp thứ hai (tháng 10). Tuy nhiên, nếu chờ hoàn thành Luật sau kỳ họp thì sẽ không kịp thời gian để triển khai cho ngày 24/11 năm nay.
"Không phải đợi đến ngày đó chúng ta mới chuẩn bị, mà khi có căn cứ pháp lý, ngành phải triển khai ngay từ bây giờ. Chúng tôi đang tham mưu xây dựng khung hoạt động cho ngày 24/11 và rất mong các đại biểu ủng hộ đưa nội dung này vào Nghị quyết. Việc đưa vào sửa Luật sẽ được tính toán tiếp ở bước sau", Bộ trưởng cho hay.
Sáng 20/4, Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh thừa ủy quyền của Thủ tướng trình Quốc hội dự thảo Nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam. Dự thảo được xây dựng để thể chế hóa chủ trương của Đảng, tạo thêm nguồn lực, cơ chế đầu tư và chính sách đãi ngộ cho lĩnh vực văn hóa.
Trong tờ trình về phát triển văn hóa trình Quốc hội, Chính phủ đề xuất quy định ngày 24/11 là Ngày Văn hóa Việt Nam, người lao động được nghỉ làm việc, hưởng nguyên lương.
Trong tổng thể chính sách phát triển văn hóa, việc xác lập Ngày Văn hóa Việt Nam được đặt ra nhằm tạo dấu mốc xã hội cho các hoạt động tôn vinh, lan tỏa giá trị văn hóa.
Thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết Ủy ban nhất trí với đề xuất của Chính phủ về Ngày Văn hóa Việt Nam. Tuy nhiên, có ý kiến cho rằng quy định "người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương" liên quan trực tiếp đến pháp luật về lao động.
Theo lộ trình, Quốc hội sẽ xem xét, thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Lao động tại kỳ họp thứ 2 vào tháng 10 theo trình tự, thủ tục rút gọn. Vì vậy, Ủy ban Văn hóa và Xã hội đề nghị quy định nội dung này tại Bộ luật Lao động để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật.
Mai Loan