Các ý kiến tại hội thảo cho thấy việc sửa đổi Luật Đấu giá tài sản là cần thiết, nhằm tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn, đồng thời hoàn thiện khung pháp lý, đáp ứng yêu cầu phát triển của hoạt động đấu giá tài sản trong bối cảnh mới.
Ông Lê Văn Tuấn - Phó Cục trưởng Cục Bổ trợ tư pháp, Bộ Tư pháp, chủ trì hội thảo. Ảnh: Trần Minh.
Theo bà Đỗ Thị Hồng Hạnh (Công ty Đấu giá hợp danh Lạc Việt), pháp luật hiện hành mới chỉ quy định mang tính nguyên tắc về đấu giá tài sản tự nguyện, cho phép tổ chức, cá nhân lựa chọn đấu giá nhưng chưa có một khung pháp lý riêng, đầy đủ và có tính hệ thống. Điều này dẫn đến khoảng trống pháp lý, gây khó khăn trong quá trình áp dụng.
Đơn cử, chưa có quy định rõ ràng về trách nhiệm đối với nguồn gốc tài sản đưa ra đấu giá, tiềm ẩn rủi ro pháp lý và có thể phát sinh tranh chấp sau khi đấu giá thành công. Ngoài ra, hoạt động đấu giá hiện nay còn thiếu cơ chế liên kết giữa các tổ chức đấu giá, chưa có hành lang pháp lý cho việc hợp tác, kể cả với đối tác nước ngoài.
Trong bối cảnh chuyển đổi số, một số hình thức như đấu giá qua điện thoại, trả giá trước hoặc kết hợp nhiều phương thức chưa được quy định cụ thể, làm hạn chế tính linh hoạt và khả năng phát triển của thị trường đấu giá.
Từ đó, bà Hạnh đề xuất cần xây dựng một khung pháp lý riêng cho đấu giá tài sản tự nguyện, có thể dưới dạng một chương riêng trong Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi), bảo đảm quyền tự do thỏa thuận của các bên, đồng thời quy định rõ quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của các chủ thể tham gia.
Từ thực tiễn triển khai, các tỉnh, thành phố cũng phản ánh vướng mắc về quy định thông báo công khai việc đấu giá tài sản. Theo khoản 1 Điều 57 Luật Đấu giá tài sản năm 2016 (được sửa đổi, bổ sung năm 2024), đối với tài sản là động sản có giá khởi điểm từ 50 triệu đồng trở lên và bất động sản, tổ chức hành nghề đấu giá phải thông báo công khai hai lần trên Cổng Đấu giá tài sản quốc gia, mỗi lần cách nhau ít nhất 2 ngày và ít nhất một lần trên báo in hoặc báo hình của Trung ương hoặc địa phương nơi có tài sản đấu giá.
Tuy nhiên, trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0 và chủ trương chuyển đổi số, Trung tâm Dịch vụ đấu giá tài sản thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, quy định bắt buộc đăng báo được cho là không còn phù hợp với xu hướng phát triển chung, đồng thời làm phát sinh thêm chi phí đấu giá tài sản. Điều này có thể làm giảm nguồn thu đối với tài sản công, giảm lợi ích của người có tài sản đấu giá, cũng như tăng gánh nặng đối với người phải thi hành án.
Bộ Tư pháp khẳng định, việc sửa đổi Luật Đấu giá tài sản cần bám sát thực tiễn, tháo gỡ các “điểm nghẽn” về pháp lý, đồng thời tạo hành lang thuận lợi cho đổi mới phương thức đấu giá trong bối cảnh chuyển đổi số. Bộ Tư pháp sẽ tiếp tục tổng hợp đầy đủ các ý kiến góp ý tại hội thảo, nghiên cứu, tiếp thu có chọn lọc để hoàn thiện hồ sơ chính sách, bảo đảm tính khả thi, đồng bộ và phù hợp với yêu cầu phát triển của thị trường đấu giá tài sản trong giai đoạn mới.
Hà Phong