Ngày 15-3, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông đã đề nghị khoảng 7 quốc gia điều tàu chiến để giữ cho eo biển Hormuz luôn thông suốt.
Ông Trump từ chối nêu tên các quốc gia phụ thuộc nhiều vào dầu Trung Đông mà chính quyền của ông đang đàm phán nhằm thành lập một liên minh tuần tra ở Hormuz.
“Sẽ rất tốt nếu các quốc gia khác cùng chúng tôi tuần tra khu vực đó, và chúng tôi sẽ hỗ trợ. Chúng tôi sẽ phối hợp với họ” - ông Trump nói với phóng viên trên chuyên cơ Air Force One trong chuyến bay từ Florida trở về Washington D.C.
Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: WHITE HOUSE
Trước đó, ông Trump đã kêu gọi “Trung Quốc, Pháp, Nhật, Hàn Quốc, Anh và các nước khác bị ảnh hưởng” điều tàu đến khu vực.
Về phía Iran, Tehran tuyên bố eo biển Hormuz vẫn mở cho tất cả các nước, ngoại trừ Mỹ và các đồng minh của Washington.
Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright nói với đài NBC hôm 15-3 rằng ông đã “trao đổi” với một số quốc gia mà ông Trump đề cập và kỳ vọng Trung Quốc “sẽ là một đối tác mang tính xây dựng” trong việc mở lại eo biển Hormuz.
Tuy nhiên, các nước vẫn chưa đưa ra cam kết nào, theo kênh Al Jazeera.
Người phát ngôn Đại sứ quán Trung Quốc tại Mỹ - ông Lưu Bằng Vũ nói rằng “tất cả các bên đều có trách nhiệm bảo đảm nguồn cung năng lượng ổn định và thông suốt”, đồng thời cho biết Trung Quốc sẽ “tăng cường trao đổi với các bên liên quan” nhằm hạ nhiệt căng thẳng.
Anh cho biết Thủ tướng Keir Starmer hôm 15-3 đã trao đổi với Tổng thống Trump về tầm quan trọng của việc mở lại eo biển “nhằm chấm dứt sự gián đoạn đối với vận tải biển toàn cầu”, đồng thời cũng thảo luận riêng vấn đề này với Thủ tướng Canada Mark Carney.
Bộ Ngoại giao Hàn Quốc cho biết Seoul “ghi nhận” lời kêu gọi của ông Trump và sẽ “phối hợp chặt chẽ cũng như xem xét thận trọng” tình hình cùng Mỹ.
Truyền thông Mỹ cũng cho rằng Tổng thống Trump nhiều khả năng sẽ trực tiếp đưa ra đề nghị với Nhật khi Thủ tướng Sanae Takaichi gặp ông tại Nhà Trắng vào ngày 19-3.
Pháp trước đó cho biết đang làm việc với nhiều quốc gia tại châu Âu và châu Á về khả năng triển khai một nhiệm vụ quốc tế nhằm hộ tống tàu thuyền đi qua eo biển, nhưng nhấn mạnh điều này chỉ có thể diễn ra khi “hoàn cảnh cho phép”, tức là khi giao tranh đã lắng xuống.
Ngoại trưởng Đức Johann Wadephul nói với kênh truyền hình ARD rằng Đức sẽ không trở thành “một phần tích cực của cuộc xung đột này”.
Ngoại trưởng Iran - ông Abbas Araghchi nói với đài CBS rằng Tehran đã “được một số quốc gia tiếp cận” để xin cho tàu của họ đi qua an toàn, “và điều này thuộc thẩm quyền quyết định của quân đội chúng tôi”.
Ngoại trưởng Ấn Độ S. Jaishankar nói với tờ Financial Times rằng các cuộc đàm phán giữa New Delhi và Tehran đã cho phép hai tàu chở khí đốt mang cờ Ấn Độ đi qua eo biển hôm 14-3.
“Hiện tại tôi đang trao đổi với họ, và những cuộc trao đổi đó đã mang lại một số kết quả. Quá trình này vẫn đang tiếp diễn. Chắc chắn, từ góc độ của Ấn Độ, tốt hơn là chúng ta cùng lý giải, phối hợp và tìm ra giải pháp” - ông Jaishankar nói.
THẢO VY