Những cuộc vui quá chén tiềm ẩn nguy cơ tranh cãi, xung đột. Ảnh minh họa: Mizzu Cho/Pexels.
Team building từ lâu được xem như cách thức phổ biến nhằm cải thiện trải nghiệm của nhân viên và xây dựng tập thể vững mạnh. Theo nhiều nghiên cứu, các hoạt động team building có thể giúp tăng động lực làm việc, thúc đẩy khả năng hợp tác và xây dựng sự tin tưởng, tôn trọng giữa nhân viên, Newsweek đưa tin.
Nhiều hình thức team building thường được áp dụng trong môi trường công sở, từ những buổi liên hoan kéo dài đến các chuyến du lịch công ty. Bên cạnh việc mang lại trải nghiệm vui vẻ, trở thành phúc lợi cho nhân sự, du lịch công ty còn được xem là hoạt động có giá trị trong việc xây dựng văn hóa doanh nghiệp.
Tuy nhiên đôi khi, những chuyến đi này lại tạo ra những trải nghiệm tiêu cực. Tình trạng say xỉn hay cãi vã khiến team building trở thành “cơn ác mộng”. Chuyến đi vốn để gắn kết lại có khả năng gây rạn nứt nội bộ.
Một số trải nghiệm tiêu cực có thể diễn ra trong các chuyến team building, du lịch công ty, dẫn đến kết quả ngược lại với mục đích gắn kết ban đầu. Ảnh minh họa: Dwi Rizqi F/Pexels.
Đi chơi như đi làm
Tại Nhật Bản, du lịch công ty, gọi là shain ryoko (tạm dịch: “chuyến đi dành cho thành viên công ty”), vốn là một phần văn hóa doanh nghiệp, đặc biệt ở những công ty lớn, theo Japan Today.
Trong bối cảnh xã hội Nhật Bản nổi tiếng với áp lực làm việc nặng nề, nhiều doanh nghiệp tổ chức và chi trả cho các chuyến đi như một cách cảm ơn nhân viên sau thời gian dài lao động căng thẳng.
Tuy nhiên, điểm khiến nhiều người không thoải mái là việc tham gia cùng đồng nghiệp và lãnh đạo. Những chuyến đi này chỉ dành cho nhân viên công ty, không có bạn bè, người thân hay người yêu đi cùng. Một số chuyến chỉ kéo dài trong ngày, nhưng nhiều công ty cũng tổ chức du lịch qua đêm hoặc đi nước ngoài.
Khác với các chương trình huấn luyện lãnh đạo hay đào tạo kỹ năng, lịch trình của shain ryoko thường bao gồm hoạt động vui chơi, ăn uống và tiệc rượu nhằm giúp nhân viên thư giãn, quên đi công việc và gia tăng sự gắn kết với đồng nghiệp.
Song, nhiều người cho rằng quá trình “quên công việc” khó xảy ra khi vẫn gặp gỡ những gương mặt ở văn phòng. Hơn nữa, sự va chạm, kết nối trực tiếp và sâu sắc hơn cũng có khả năng dẫn đến xung đột, cãi vã không đáng có. Điều này càng dễ xảy ra trong những bữa tiệc rượu khi nhân sự bắt đầu say xỉn.
Với các công ty lớn, chuyến đi có thể bao gồm hàng chục đến hàng trăm người, buộc tất cả phải tuân thủ lịch trình nghiêm ngặt về di chuyển, hoạt động và giờ ăn uống. Tình trạng thiếu tự do khiến nhiều nhân viên cảm thấy chuyến đi giống với một ngày làm việc bình thường.
Điều khiến nhiều người khó chịu là các chuyến du lịch công ty thường diễn ra vào cuối tuần thay vì trong giờ làm việc. Sau một tuần làm việc căng thẳng, nhiều nhân viên cho biết không còn thời gian nghỉ ngơi thực sự nếu phải tham gia team building.
Tình trạng say xỉn ở nhiều buổi tiệc rượu công ty có khả năng gây mất đoàn kết. Ảnh minh họa: Yan Krukau/Pexels.
Văn hóa ép uống
Theo khảo sát của trang tuyển dụng Nhật Bản Career Connection News, phần lớn người tham gia cho biết muốn tránh các chuyến du lịch công ty. Đến 65% người được hỏi nói rằng “rất ghét” hoạt động này, trong khi chỉ 8% cảm thấy mong chờ.
Dù vậy, nhiều lãnh đạo cấp cao tại Nhật Bản vẫn tin rằng các chuyến đi tập thể có lợi cho môi trường làm việc. Những hoạt động giải trí cùng đồng nghiệp có thể mở rộng giao tiếp, gia tăng sự thấu hiểu và xây dựng văn hóa hợp tác trong công ty.
Ở chiều ngược lại, nhiều nhân viên trẻ cho rằng việc biến đồng nghiệp thành một phần lớn trong đời sống cá nhân có khả năng phá vỡ sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống. Thế hệ lao động trẻ tại Nhật Bản ngày càng muốn dành thời gian nghỉ cho gia đình, bạn bè hoặc chăm sóc bản thân, thay vì tiếp tục tham gia các hoạt động tập thể cùng công ty.
Các chuyến shain ryoko hiện ít phổ biến hơn trước, song vẫn là một phần văn hóa doanh nghiệp ở nhiều nơi.
Tình trạng tương tự cũng xuất hiện tại Hàn Quốc. Một trong những hình thức tụ tập phổ biến trong văn hóa công sở tại xứ sở kim chi là hoesik - các buổi ăn uống tập thể sau giờ làm hoặc trong chuyến du lịch công ty.
Ở xã hội Hàn Quốc, hoesik dần trở thành một dạng “tiểu văn hóa” của doanh nghiệp và tổ chức. Tuy nhiên, những buổi tụ họp này cũng vấp phải nhiều tranh cãi khi dẫn đến tình trạng ép rượu, quá chén và cãi vã.
Văn hóa tập thể và thói quen ép rượu khiến nhân viên khó từ chối. Đây là tình huống khó xử đối với nhiều nhân sự nữ. Việc giữ tỉnh táo trong những buổi liên hoan, nhậu nhẹt và du lịch công ty trở nên đặc biệt khó khăn.
Nhìn chung, nhiều ý kiến cho rằng sự cứng nhắc và tính ép buộc trong các hoạt động tập thể khiến những buổi gặp gỡ, chuyến du lịch công ty trở thành áp lực đối với người lao động.
Linh Vũ