Những "nạn nhân" tóc bạc
Thời gian gần đây, trên mạng xã hội xuất hiện tràn lan các đoạn video ngắn với nội dung gây sốc, phản cảm như: "Tôi năm nay 70 tuổi, muốn lấy chồng lần hai, điều kiện phải là Việt kiều, có nhà, có xe và mỗi tháng chu cấp cho tôi 20 triệu đồngơ". Những clip này nhanh chóng thu hút hàng chục, thậm chí hàng trăm nghìn lượt xem, kéo theo vô số bình luận và chia sẻ.
Đáng nói, phần lớn bình luận không mang tính góp ý hay cảm thông mà chủ yếu là cợt nhả, mỉa mai, soi mói ngoại hình, thậm chí sử dụng ngôn từ khiếm nhã, phản cảm đối với nhân vật trong clip.
Nhiều người cho rằng các nhân vật xuất hiện trong những đoạn video này chủ yếu là người được thuê để "diễn" nhằm mục đích câu like, câu view. Tuy nhiên, trên thực tế, bên cạnh những người chấp nhận "đóng vai" để nhận tiền, vẫn có không ít trường hợp là nạn nhân thực sự của những kẻ thiếu đạo đức. Lợi dụng mong muốn tìm bạn tâm giao của một bộ phận người cao tuổi, một số YouTuber, TikToker đã hứa hẹn giúp họ tìm được "hạnh phúc mới", vẽ ra hình ảnh người bạn đời hoàn hảo để tạo dựng niềm tin, rồi yêu cầu họ làm theo kịch bản dựng sẵn.
Những lời bình luận khiếm nhã trong một clip "tìm chồng" của cụ bà U70
Chỉ đến khi các clip bị phát tán tràn lan trên mạng, kèm theo làn sóng mỉa mai, chỉ trích từ dư luận, nhiều cụ ông, cụ bà mới bàng hoàng nhận ra mình đã bị lừa, trở thành "mồi nhử" cho những kẻ trục lợi.
Chị Nguyễn Thị Hồng H. (ngụ Quận 3, TPHCM) bức xúc kể: "Ba tôi mất khi mẹ tôi còn rất trẻ. Sau khi con cái trưởng thành, mẹ tìm đến các trang tâm sự trên mạng để giải khuây. Một thời gian sau, tôi và các anh chị mới phát hiện mẹ xuất hiện trong một clip với nội dung mong muốn lấy chồng nước ngoài. Khi gia đình gặng hỏi, mẹ tôi cho biết họ hứa chỉ gửi clip cho đối tượng xem mắt, không ngờ lại phát tán công khai trên mạng để câu like."
Gia đình chị Trần Hoàng Thảo T. (ngụ phường Tân Xuyên, TP Cà Mau) từng là một mái ấm hạnh phúc với bốn thành viên. Thế nhưng, mọi thứ dần rạn nứt khi mẹ chị ngày càng đắm chìm vào mạng xã hội, đặc biệt là TikTok.
Từ một người phụ nữ tần tảo, hết lòng vì chồng con, mẹ chị T. dần thay đổi khi tập tành quay clip đăng tải lên mạng. Một vài lời khen từ người lạ khiến bà thêm hào hứng, từ đó bỏ bê công việc, suốt ngày chăm chăm ăn mặc gợi cảm, trang điểm lòe loẹt, lạm dụng các ứng dụng làm đẹp để trông trẻ hơn tuổi thật.
Chị T. chia sẻ: "Ban đầu xem clip trên mạng, mẹ tôi còn chê người ta sống ảo. Ai ngờ xem riết rồi bị cuốn theo lúc nào không hay. Mẹ bắt đầu tin rằng mình còn rất trẻ, rất đẹp và xứng đáng được hưởng cuộc sống giàu sang ở nước ngoài." Đỉnh điểm là khi mẹ chị T. quyết định ly hôn, nằng nặc đòi bán nhà chia tài sản, bỏ chồng con để tìm "hạnh phúc mới", bất chấp sự khuyên can của các con và hai bên gia đình.
Nhiều người ảo tưởng về nhan sắc của bản thân vì ứng dụng làm đẹp trên TikTok
Hệ lụy sau cơn mơ
Chia sẻ trên một diễn đàn, tài khoản có nickname cuocsonnho672 cho biết, ba anh năm nay 67 tuổi, mẹ mất đã 7 năm nên ông sống một mình. Cách đây hơn hai tháng, con anh đột ngột không chịu đi học. Khi gặng hỏi, cháu cho biết bị bạn bè chê cười vì thấy hình ảnh ông nội đi tìm vợ xuất hiện trên mạng xã hội.
"Khi tôi tìm xem clip, đúng như lời con nói. Ba tôi bị rất nhiều người mỉa mai, chỉ trích bằng những lời lẽ khó nghe. Gia đình tôi chưa bao giờ ngăn cản ông tìm hạnh phúc riêng, nhưng việc nghe theo lời xúi giục của các YouTuber, đăng tải thông tin không phù hợp lên mạng đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến con cháu, khiến chúng tôi vô cùng khó xử", anh chia sẻ.
Không chỉ dừng lại ở tổn thương tinh thần, nhiều trường hợp còn trở thành nạn nhân của lừa đảo tài chính, "mất cả chì lẫn chài". Trường hợp của gia đình chị T. là một ví dụ điển hình. Sau khi bán nhà, mẹ chị cầm theo hơn 200 triệu đồng để đi tìm "hạnh phúc trên mạng". Một thời gian sau, chị nhận được cuộc gọi từ người lạ thông báo mẹ chị đang ở trọ, bệnh nặng và không có khả năng chi trả chi phí sinh hoạt.
Khi tìm hiểu, chị mới biết mẹ mình đã nghe theo lời dụ dỗ của "người tình trên mạng", dốc toàn bộ số tiền sau ly hôn để đầu tư vào một dự án tiền ảo với hy vọng có đủ điều kiện được bảo lãnh ra nước ngoài. Tiền mất, mộng tan, cú sốc quá lớn khiến bà suy sụp, rơi vào trầm cảm, hối hận vì những quyết định của mình nhưng mọi thứ đã quá muộn.
Theo các chuyên gia tâm lý, người cao tuổi hiện là nhóm đối tượng dễ bị tác động bởi mạng xã hội. Họ thường thiếu kỹ năng phân biệt thật - giả trên không gian mạng, trong khi lại rất cần sự quan tâm, công nhận và lắng nghe. Chính điều này khiến họ dễ tin vào những lời ngọt ngào, sa vào các mối quan hệ ảo hoặc bị lợi dụng để tạo nội dung câu view.
Vì vậy, con cháu cần quan tâm, trò chuyện và chia sẻ nhiều hơn với cha mẹ, ông bà; đồng thời hướng dẫn họ cách sử dụng mạng xã hội an toàn, nhận diện nội dung xấu độc và các chiêu trò lừa đảo, để tránh những hệ lụy đáng tiếc xảy ra ở tuổi xế chiều.
Phan Vi