Campuchia có bước đi mới trấn áp lừa đảo xuyên biên giới

8 giờ trướcBài gốc

Campuchia là một trong những điểm nóng của các mạng lưới tội phạm xuyên quốc gia. Ảnh: Khmer Times

Campuchia đang xúc tiến xây dựng một đạo luật chuyên biệt nhằm đối phó với các hoạt động lừa đảo trực tuyến, trong bối cảnh quốc gia này bị xem là một trong những điểm nóng của các mạng lưới tội phạm xuyên quốc gia lợi dụng để tổ chức các “trang trại lừa đảo”, chiếm đoạt hàng tỷ USD từ nạn nhân trên toàn cầu.

Bộ trưởng Thông tin Campuchia Neth Pheaktra vừa cho biết, dự luật mới “sẽ xây dựng một khuôn khổ pháp lý quan trọng và rõ ràng hơn nhằm nâng cao hiệu quả trong phòng ngừa, ngăn chặn và trấn áp các vụ lừa đảo trực tuyến”. Theo ông, mục tiêu là củng cố nền tảng pháp lý để các cơ quan chức năng có thêm công cụ xử lý loại tội phạm ngày càng tinh vi và có tổ chức.

Tuy nhiên, giới chức Campuchia chưa công bố chi tiết các điều khoản cụ thể của dự thảo, cũng như chưa làm rõ liệu văn bản này có quy định rõ ràng các cơ chế hợp tác quốc tế - yếu tố được đánh giá là then chốt trong bối cảnh tội phạm mạng mang tính xuyên biên giới ngày càng rõ nét.

Thiệt hại hàng chục tỷ USD mỗi năm

Quy mô của các đường dây lừa đảo trực tuyến hiện nay được cho là vượt xa phạm vi một quốc gia. Báo cáo của Viện Hòa bình Hoa Kỳ ước tính các mạng lưới tội phạm xuyên quốc gia điều hành hoạt động cờ bạc trực tuyến trái phép và lừa đảo trên toàn cầu đã chiếm đoạt ít nhất 64 tỷ USD chỉ trong năm 2023.

Quy mô của các đường dây lừa đảo trực tuyến hiện nay được cho là vượt xa phạm vi một quốc gia

Trong khi đó, Liên Hợp Quốc cảnh báo các trung tâm lừa đảo tại Đông Nam Á đã phát triển thành một ngành công nghiệp trị giá nhiều tỷ USD. Hoạt động này bị cho là có liên hệ chặt chẽ với nạn buôn người, khi hàng nghìn lao động, trong đó có không ít người nước ngoài bị lừa gạt hoặc cưỡng ép tham gia thực hiện các hành vi gian lận trực tuyến.

Các mô hình lừa đảo thường nhắm tới nạn nhân ở châu Âu, Bắc Mỹ và nhiều khu vực khác, sử dụng mạng xã hội, ứng dụng nhắn tin, tiền mã hóa và các nền tảng thanh toán số để che giấu dòng tiền. Sự phát triển nhanh của công nghệ, đặc biệt là tiền kỹ thuật số, khiến việc truy vết và thu hồi tài sản trở nên phức tạp hơn nhiều so với tội phạm truyền thống.

Tăng cường truy quét trong nước

Trong những tuần gần đây, Campuchia đã đẩy mạnh các chiến dịch truy quét. Theo thông tin từ giới chức, lực lượng chức năng đã tiến hành ít nhất 190 cuộc đột kích vào các khu phức hợp bị nghi ngờ là nơi vận hành các trung tâm lừa đảo, đồng thời trục xuất hơn 9.000 công dân nước ngoài kể từ đầu năm.

Lực lượng chức năng Campuchia đã tiến hành ít nhất 190 cuộc đột kích vào các khu phức hợp bị nghi ngờ là nơi vận hành các trung tâm lừa đảo. Ảnh: EPA

“Campuchia không phải là nơi trú ẩn an toàn cho tội phạm trực tuyến thực hiện lừa đảo hoặc các hành vi phạm tội xuyên biên giới”, Bộ trưởng Neth Pheaktra khẳng định. Ông nhấn mạnh: “Bất kỳ cá nhân hay tổ chức nào đứng sau các hoạt động lừa đảo này sẽ phải đối mặt với những hình phạt nghiêm khắc nhất theo quy định của pháp luật, không có sự khoan nhượng hay can thiệp”.

Động thái này diễn ra trong bối cảnh cộng đồng quốc tế gia tăng sức ép buộc các quốc gia trong khu vực phải có biện pháp quyết liệt hơn nhằm ngăn chặn các trung tâm lừa đảo hoạt động công khai hoặc núp bóng các cơ sở kinh doanh hợp pháp.

Thách thức hợp tác và hài hòa pháp luật

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, việc trấn áp tội phạm mạng không chỉ phụ thuộc vào nỗ lực của một quốc gia. Ông Neal Jetton, người đứng đầu Ban Giám đốc Tội phạm mạng tại Singapore của Interpol, lưu ý rằng việc theo dõi hoạt động mạng xuyên quốc gia và các giao dịch qua tiền mã hóa vốn rất phức tạp.

Một hành vi bị coi là tội phạm mạng tại nước này có thể chưa được quy định hoặc xử lý tương tự ở nước khác. Sự thiếu đồng bộ trong hệ thống pháp luật khiến việc điều tra, dẫn độ và truy tố gặp nhiều rào cản. Ngoài ra, chia sẻ thông tin giữa các cơ quan thực thi pháp luật, đặc biệt trong các vụ việc liên quan đến buôn người và rửa tiền, vẫn còn hạn chế.

Tại một số quốc gia Đông Nam Á, các đơn vị chuyên trách về tội phạm mạng mới chỉ được thành lập trong vài năm gần đây, khiến năng lực kỹ thuật và kinh nghiệm xử lý án chưa thực sự đồng đều.

Kỳ vọng từ khuôn khổ quốc tế mới

Theo ông Andreas Schloenhardt, Giáo sư luật hình sự tại Đại học Vienna, việc xây dựng một khuôn khổ pháp lý mạnh mẽ hơn về tội phạm mạng có thể góp phần làm gián đoạn hoạt động của các trung tâm lừa đảo, ít nhất trong ngắn hạn.

Việc trấn áp tội phạm mạng không chỉ phụ thuộc vào nỗ lực của một quốc gia. Ảnh: Khmer Times

Ông cho rằng trong trung và dài hạn, các quy định theo Công ước mới của Liên Hợp Quốc về tội phạm mạng sẽ là công cụ quan trọng để điều tra và truy tố không chỉ các vụ lừa đảo trực tuyến mà cả các doanh nghiệp bình phong và hành vi tham nhũng tiếp tay cho chúng. Công ước này được thông qua năm 2025 và dự kiến có thể có hiệu lực vào giai đoạn 2027 - 2028 khi đủ số quốc gia phê chuẩn.

Bộ trưởng Neth Pheaktra cho biết, dự thảo luật của Campuchia được xây dựng phù hợp với Công ước này, mà nước này là một bên ký kết. Bộ Tư pháp Campuchia sẽ lấy ý kiến kỹ thuật từ các cơ quan liên quan trước khi trình dự luật lên Quốc hội để xem xét thông qua.

Trong bối cảnh các đường dây lừa đảo ngày càng vận hành theo mô hình doanh nghiệp, có phân công nhân sự, sử dụng công nghệ cao và mạng lưới tài chính phức tạp, việc hoàn thiện hành lang pháp lý được xem là bước đi cần thiết. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế sẽ phụ thuộc vào năng lực thực thi, sự minh bạch và mức độ hợp tác quốc tế - những yếu tố quyết định liệu các “trang trại lừa đảo” có thực sự bị triệt phá hay chỉ tiếp tục dịch chuyển từ quốc gia này sang quốc gia khác.

Hồng Nhung

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân : https://daibieunhandan.vn/campuchia-co-buoc-di-moi-tran-ap-lua-dao-xuyen-bien-gioi-10407015.html