Nỗi lo sạc điện
Theo số liệu từ cơ quan quản lý, hiện đã có khoảng 60% taxi tại Hà Nội sử dụng điện, với mục tiêu đến năm 2030, thành phố sẽ chuyển đổi hoàn toàn sang phương tiện năng lượng sạch. Lượng xe điện cá nhân cũng tăng mạnh.
Trao đổi với phóng viên Báo Quân đội nhân dân, ông Nguyễn Quốc Biên, Giám đốc Công ty Cổ phần Phúc Thịnh (taxi Quê Lụa) cho biết, doanh nghiệp hiện sở hữu hơn 400 xe taxi, trong đó khoảng 300 xe điện, tương đương hơn 70% tổng số phương tiện. Đây là kết quả sau hơn một năm đẩy mạnh chuyển đổi, cho thấy xu hướng xe điện đang được doanh nghiệp vận tải tích cực hưởng ứng. Việc thay thế xe xăng bằng xe điện không chỉ giúp tiết kiệm chi phí nhiên liệu, bảo dưỡng mà còn nâng cao chất lượng dịch vụ. Khách hàng phản hồi tích cực khi xe vận hành sạch sẽ, không mùi xăng, dầu, tạo cảm giác dễ chịu khi di chuyển. Tuy nhiên, bên cạnh những thuận lợi, thực tế cũng đặt ra không ít khó khăn. Ông Biên cho rằng áp lực lớn hiện nay là chi phí đầu tư và hạ tầng đi kèm, trong đó có hệ thống trạm sạc chưa đáp ứng kịp nhu cầu. Đây cũng là một trong những yếu tố khiến quá trình chuyển đổi dù nhanh nhưng chưa thể đồng bộ.
Bãi đỗ và khu vực sạc xe máy điện, xe đạp điện được bố trí trong khu chung cư.
Việc chuyển đổi này mang lại nhiều lợi ích rõ rệt. Người dân đánh giá cao xe điện bởi nó thân thiện với môi trường. Nhiều hành khách cho biết trải nghiệm đi taxi điện dễ chịu hơn, đặc biệt với những người nhạy cảm với mùi nhiên liệu. Tuy nhiên, phía sau sự “lên ngôi” của xe điện là nỗi lo về hạ tầng sạc. Khi số lượng phương tiện tăng nhanh, việc tìm điểm sạc trở thành vấn đề thiết thực. Anh Lê Minh Thiện, một tài xế taxi điện chia sẻ: “Chạy xe điện tiết kiệm hơn thật nhưng nhiều lúc phải tính toán rất kỹ quãng đường vì không phải lúc nào cũng tìm được chỗ sạc thuận tiện. Nếu trạm sạc nhiều hơn, tài xế sẽ yên tâm hoạt động hơn”. Không chỉ tài xế, người dân sử dụng xe điện cá nhân cũng gặp tình trạng tương tự. Tại các khu chung cư, bãi để xe thường thiếu điểm sạc đạt chuẩn. Nhiều người phải tự kéo dây điện, sạc qua ổ cắm dân dụng, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Một số chuyên gia trong lĩnh vực năng lượng cảnh báo, việc sạc xe điện tự phát, không có thiết bị bảo vệ phù hợp có thể dẫn đến quá tải hệ thống điện, thậm chí gây cháy, nổ, nhất là tại các khu dân cư đông đúc.
Đáp ứng đúng mối quan tâm của người dân
Từ thực tế trên, điều người dân mong mỏi nhất hiện nay không chỉ là khuyến khích sử dụng xe điện mà là hạ tầng sạc phải đi trước một bước. Ông Nguyễn Quang Huy, Phó trưởng phòng Quản lý vận tải, Sở Xây dựng TP Hà Nội cho biết, thành phố đang triển khai nhiều giải pháp đồng bộ để thúc đẩy quá trình chuyển đổi và đáp ứng nhu cầu thực tế. Trong đó, một trong những nhiệm vụ trọng tâm là phát triển hệ thống trạm sạc theo quy hoạch giao thông đô thị, bảo đảm phân bố hợp lý, thuận tiện cho người dân. Thành phố đang tham mưu xây dựng nghị quyết về chuyển đổi phương tiện sử dụng năng lượng hóa thạch sang năng lượng sạch, trong đó có nhiều chính sách hỗ trợ cụ thể như hỗ trợ lãi suất vay, tạo điều kiện cho doanh nghiệp đầu tư trạm sạc cũng như ưu đãi về giá trông giữ phương tiện đối với xe điện. Đồng thời, việc ứng dụng công nghệ trong quản lý, xây dựng hệ thống dữ liệu dùng chung cũng đang được đẩy mạnh nhằm nâng cao hiệu quả vận hành.
Các chuyên gia cho rằng, trạm sạc cần được bố trí rộng khắp tại khu dân cư, bãi đỗ xe, trung tâm thương mại, tương tự như mạng lưới cây xăng hiện nay. Quan trọng hơn, mỗi điểm sạc phải bảo đảm tiêu chuẩn kỹ thuật và an toàn phòng cháy, chữa cháy. Bên cạnh đó, việc hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn ưu đãi để đầu tư cả phương tiện và hạ tầng sạc cũng rất cần thiết. Thực tế cho thấy, nhiều doanh nghiệp taxi dù muốn chuyển đổi nhanh nhưng vẫn gặp khó khăn về tài chính. Người dân cũng kỳ vọng sẽ có thêm các chính sách cụ thể, như ưu đãi giá điện cho trạm sạc, quy định rõ ràng về lắp đặt tại chung cư hay phát triển các điểm sạc công cộng dễ tiếp cận. Chị Nguyễn Thu Hương, cư dân chung cư CT36, Xuân La bày tỏ: “Nếu có trạm sạc gần nhà, an toàn và thuận tiện, chắc chắn nhiều người sẽ chọn xe điện. Hiện nay, người dân vẫn còn e ngại vì bất tiện khi sạc”.
Xe điện là xu hướng tất yếu trong quá trình phát triển giao thông xanh. Tuy nhiên, để người dân thực sự yên tâm lựa chọn, bài toán hạ tầng sạc cần được giải quyết thỏa đáng. Khi nỗi lo sạc điện được tháo gỡ, xe điện mới có thể phát triển bền vững và đi sâu vào đời sống.
HỒNG NGUYÊN