Cần thiết phải xây dựng tiêu chuẩn cho nơi để xe điện trong chung cư

một ngày trướcBài gốc

Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến đối với dự thảo Thông tư ban hành sửa đổi 01:2025 QCVN 04:2021/BXD Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nhà chung cư. Trong đó có các đề xuất về khu vực để xe điện và trạm sạc…

Không để trạm đổi pin xe điện trong tòa nhà chung cư

Theo Bộ Xây dựng, kể từ khi được ban hành, QCVN 04:2021/BXD đã góp phần nâng cao mức độ an toàn cho các công trình nhà ở, đặc biệt là nhà chung cư và nhà chung cư hỗn hợp.

Tuy nhiên, trong bối cảnh đô thị hóa và chuyển đổi sang năng lượng xanh diễn ra mạnh mẽ, số lượng phương tiện sử dụng năng lượng điện tại Việt Nam đang gia tăng nhanh chóng. Hiện cả nước có khoảng 6,7 triệu ôtô, trong đó có 200.000 ôtô điện; cùng với 70 triệu xe máy, bao gồm gần 3 triệu xe máy điện… chủ yếu tập trung tại các đô thị lớn. Trước thực tế này, nhu cầu bố trí chỗ đỗ xe dành cho xe điện, đặc biệt tại các khu chung cư, ngày càng trở nên bức thiết.

Cần có quy chuẩn thống nhất về khu vực để và sạc xe điện trong các khu chung cư.

Bộ Xây dựng cho rằng việc bổ sung các quy định kỹ thuật đối với khu vực sạc xe điện trong nhà chung cư là cần thiết nhằm cụ thể hóa yêu cầu quản lý, tạo cơ sở pháp lý thống nhất để các chủ đầu tư, đơn vị thiết kế, quản lý vận hành và cư dân tuân thủ, đồng thời bảo đảm an toàn công trình và lợi ích hợp pháp của cộng đồng.

Theo dự thảo, với các dự án chung cư xây mới, chủ đầu tư bắt buộc phải bố trí khu vực dành cho xe điện ngay từ giai đoạn thiết kế. Diện tích này được tính trong tổng quy mô chỗ để xe của công trình nhưng phải đáp ứng các tiêu chí an toàn nghiêm ngặt hơn.

Cụ thể, khu để xe điện cần bố trí gần lối ra vào, đảm bảo thông gió tự nhiên hoặc cưỡng bức, có camera giám sát và hệ thống phát hiện cháy sớm. Vị trí này phải thuận lợi cho lực lượng phòng cháy, chữa cháy tiếp cận khi có sự cố. Xe điện phải được bố trí cách khu để xe xăng, dầu tối thiểu 2 m; trường hợp không đáp ứng, chủ đầu tư phải xây tường hoặc vách ngăn cháy cao ít nhất 2m.

Đối với các chung cư đã đưa vào sử dụng, việc bố trí chỗ để xe điện được xem xét linh hoạt theo điều kiện thực tế về mặt bằng và hạ tầng kỹ thuật. Tuy nhiên, các yêu cầu cốt lõi về khoảng cách an toàn, thông gió và phòng cháy vẫn là tiêu chí bắt buộc.

Bên cạnh khu để xe, dự thảo cũng quy định rõ về khu vực sạc. Trạm sạc xe điện chỉ được bố trí trong phạm vi dự án đã được phê duyệt, ưu tiên đặt tại tầng hầm 1 hoặc tầng bán hầm. Trường hợp đặt ở tầng hầm sâu hơn, chủ đầu tư phải có giải pháp kỹ thuật bổ sung và được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận. Khu vực sạc phải tách biệt với các không gian chức năng khác và nằm gần lối ra vào. Sạc ôtô điện và xe máy điện không được bố trí chung, khoảng cách tối thiểu giữa hai khu là 2 m.

Quy mô khu sạc cũng được giới hạn. Với ôtô điện, mỗi khu không quá 20 chỗ, diện tích khoang cháy tối đa 1.500 m2 trên mặt đất và 1.000 m2 trong tầng hầm. Với xe máy điện, số lượng chỗ sạc tối đa là 150, diện tích khoang cháy tương ứng 500 m2 và 300 m2. Thiết bị sạc lắp đặt trong hầm phải đảm bảo công suất không vượt quá 22 kW.

Đáng chú ý, khu vực đổi pin cho xe điện không được bố trí trong tòa nhà chung cư. Các trạm đổi pin phải đặt tại vị trí an toàn, cách lối thoát nạn ít nhất 3 m; trường hợp có vách ngăn không cháy, khoảng cách tối thiểu là 1 m. Khu vực này phải lắp camera giám sát, kết nối về phòng trực 24/24 và trang bị bình chữa cháy phù hợp.

Dự thảo cũng đưa ra các quy định đối với người sử dụng. Việc sạc xe điện tại sảnh, hành lang hoặc lối thoát nạn bị cấm. Pin và xe điện không được đưa vào thang máy hoặc căn hộ, đồng thời không được kéo dây điện từ nhà ra ngoài để sạc.

Cần quy chuẩn thống nhất để khuyến khích sử dụng xe điện

PGS.TS Nguyễn Hồng Tiến, nguyên Cục trưởng Cục Hạ tầng kỹ thuật (Bộ Xây dựng) cho rằng sự thiếu đồng bộ của hệ thống quy chuẩn hiện nay khiến cả chủ đầu tư, ban quản lý và cư dân đều khó khăn. Ông phân tích, điểm sạc xe điện có những yếu tố rủi ro đặc thù, đặc biệt là nguy cơ cháy nhiệt từ pin lithium-ion.

"Nếu không được bố trí trong khu vực có thông gió, thoát khói đạt chuẩn, sự cố có thể lan truyền rất nhanh trong không gian tầng hầm. Trong khi đó, QCVN 04:2021/BXD không yêu cầu bố trí khu vực riêng cho trụ sạc, cũng không quy định hệ thống kỹ thuật phải được thiết kế chuyên biệt", ông nói.

Luật Nhà ở 2023 và các văn bản hướng dẫn đã yêu cầu các chung cư hạng 1 (chung cư cao cấp) phải có tiện ích đỗ xe và bắt buộc phải có điểm, trụ sạc cho xe điện, đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về xe điện và nâng cao tiêu chuẩn tiện ích cho phân hạng cao. Tuy nhiên các quy định cụ thể về tỷ lệ hay số lượng điểm sạc vẫn đang chờ các văn bản dưới luật và quy chuẩn kỹ thuật quốc gia chi tiết hơn. Do đó, phần lớn các khu chung cư hiện nay, bao gồm cả chung cư trung cấp và bình dân, không bắt buộc phải có hệ thống sạc từ giai đoạn thiết kế.

Một trong những khoảng trống lớn là yêu cầu về bố trí vị trí điểm sạc. Hiện chưa có quy định về khoảng cách an toàn tối thiểu, khu vực ưu tiên, vị trí đối với lối thoát hiểm hay hệ thống kỹ thuật của tầng hầm. Trong khi đó, đặc thù của tầng hầm chung cư là không gian hẹp, mật độ phương tiện lớn, nhiều vật liệu dễ cháy, đòi hỏi phải có tiêu chuẩn cụ thể để giảm nguy cơ lan truyền cháy khi xảy ra sự cố với pin điện.

Đặc biệt, quy chuẩn cũng chưa nêu yêu cầu về thông gió, thoát khói dành riêng cho khu vực có xe điện sạc pin. So với xe xăng truyền thống, pin lithium-ion phát sinh lượng khói độc và khí nóng cao hơn nhiều khi cháy, hiện tượng "cháy nhiệt" cũng khó kiểm soát. Tuy nhiên, QCVN 04:2021/BXD chỉ đưa ra quy định chung về thông gió tầng hầm, chưa tách riêng khu vực có điểm sạc.

Một vấn đề khác là hệ thống điện phục vụ khu vực sạc. Sạc xe điện cần nguồn điện ổn định, dây dẫn có khả năng chịu tải lớn, hệ thống bảo vệ riêng và giải pháp chống quá dòng, quá nhiệt. Với các chung cư đang vận hành, việc cải tạo hạ tầng điện là thách thức lớn, song quy chuẩn hiện hành hoàn toàn không có hướng dẫn, khiến chủ đầu tư và ban quản lý lúng túng.

Ngoài ra cũng chưa có yêu cầu về hệ thống giám sát, phòng ngừa sự cố như cảm biến nhiệt, cảm biến khói phù hợp với đặc tính cháy nổ của pin điện, camera giám sát khu vực sạc hay phương thức cắt điện khẩn cấp. Điều này khiến việc triển khai điểm sạc tại chung cư thiếu nền tảng kỹ thuật bắt buộc để bảo đảm an toàn.

Theo chuyên gia năng lượng Đào Nhật Đình, Trung Quốc từ lâu đã cấm hoàn toàn xe xăng, người dân hầu hết sử dụng xe điện và theo thống kê có những vụ cháy rất nguy hiểm.

Vì thế họ quy định xe điện để ở nhà chung cư phải đáp ứng một loạt điều kiện. Trong đó yêu cầu phải có bình chữa cháy riêng cho xe điện, khu vực gửi xe điện phải được cách ly và khi xảy ra đám cháy xe điện thì khói không được lan lên các căn hộ chung cư.

Thời gian qua, một số chung cư ở Hà Nội cấm cư dân gửi xe điện dưới hầm để xe vì tòa nhà không đáp ứng được điều kiện an toàn khi cư dân gửi và sạc xe điện.

Để bảo đảm an toàn khi cư dân gửi xe điện trong hầm chung cư cần bố trí không gian riêng để người dân gửi và sạc xe điện. Đây là mong muốn của các ban quản trị và hầu hết cư dân nhưng thực tế hiện nay hầu hết các tòa nhà chung cư đều bị quá tải chỗ gửi xe, rất khó bố trí không gian riêng cho xe điện.

Bên cạnh đó, để bảo đảm an toàn, người sử dụng xe điện nên dùng ắc quy chuẩn chính hãng, không được độ thêm đồ cho xe, không được độ thêm pin bởi những điều này dễ gây nguy cơ cháy nổ khi sạc. Đồng thời nên có loại bình chữa cháy riêng để dập đám cháy cho xe điện.

Lan Tường

Nguồn SK&ĐS : https://suckhoedoisong.vn/can-thiet-phai-xay-dung-tieu-chuan-cho-noi-de-xe-dien-trong-chung-cu-169260108085353906.htm