Canada đã chính thức bắt đầu thực hiện các khoản thanh toán đầu tiên cho đơn đặt hàng mua thêm 14 máy bay chiến đấu F-35A từ tập đoàn Lockheed Martin. Động thái này nhằm đảm bảo quốc gia này không bị đẩy lùi trong danh sách chờ sản xuất, đồng thời củng cố kế hoạch hiện đại hóa lực lượng không quân trong bối cảnh an ninh toàn cầu biến động.
Mở rộng quy mô phi đội tiêm kích thế hệ thứ năm
Thông tin về việc thanh toán được AeroTime đăng tải, dẫn lời Thủ tướng Canada Mark Carney tại một phiên họp gần đây. Theo ông Carney, cùng với lô 16 chiếc F-35A đầu tiên đã được ký kết hợp đồng trước đó, thương vụ mới này nâng tổng số máy bay đang trong dây chuyền sản xuất dành cho Canada lên 30 chiếc.
Kế hoạch bàn giao dự kiến sẽ bắt đầu vào năm 2026. Tuy nhiên, trong giai đoạn đầu, những chiếc F-35A này sẽ tạm thời đóng quân tại các căn cứ ở Hoa Kỳ. Đây là khoảng thời gian cần thiết để Canada hoàn thiện cơ sở hạ tầng trong nước và thực hiện công tác huấn luyện cho đội ngũ phi công cũng như kỹ thuật viên của Không quân Canada tại Mỹ. Dự kiến, phi đội này sẽ chính thức hiện diện tại các căn cứ trên lãnh thổ Canada vào năm 2029.
Chiến lược duy trì các lựa chọn quốc phòng
Việc xác nhận khoản thanh toán diễn ra trong bối cảnh có nhiều tranh luận chính trị tại Hạ viện Canada. Trả lời chất vấn từ ông Yves-François Blanchet, lãnh đạo đảng Bloc Québécois, Thủ tướng Mark Carney nhấn mạnh rằng khoản chi phí này mang tính chất chiến lược để duy trì các lựa chọn trong tương lai.
"Chính phủ trả một khoản phí nhỏ để có thêm các lựa chọn. Điều này hữu ích cho nền quốc phòng của chúng ta và để bảo toàn những lựa chọn trong các cuộc đàm phán với người Mỹ", ông Carney khẳng định. Hình thức tài trợ dài hạn này thường bao gồm việc đặt hàng trước các linh kiện phức tạp (long-lead items) cần được sản xuất từ rất lâu trước khi máy bay được lắp ráp hoàn chỉnh, giúp duy trì tiến độ cung ứng ổn định.
Tiêm kích F-35A vẫn là lựa chọn hàng đầu của Không quân Canada.
Xem xét kịch bản bổ sung loại máy bay thứ hai
Dù F-35A vẫn là ưu tiên hàng đầu, chương trình thay thế máy bay chiến đấu của Canada đang trải qua giai đoạn xem xét nhạy cảm về mặt chính trị. Các quan chức quốc phòng đang cân nhắc các kịch bản có thể giảm bớt số lượng F-35 dự kiến mua ban đầu để chuyển sang mô hình vận hành hỗn hợp.
Trong kịch bản này, tiêm kích JAS 39 Gripen E của tập đoàn Saab (Thụy Điển) thường xuyên được nhắc đến như một ứng viên tiềm năng để hoạt động song song với F-35. Việc đa dạng hóa khí tài có thể giúp Canada giảm bớt sự phụ thuộc hoàn toàn vào một nguồn cung duy nhất và tăng cường quyền tự chủ chiến lược, một vấn đề đang gây ra nhiều tranh luận tại quốc gia này.
Tuệ Nhân