Tổng Bí thư Tô Lâm (hàng trước, thứ 3 từ phải qua) thăm, làm việc về Dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành vào ngày 13-11-2025. Ảnh: Công Nghĩa
Từ một vùng đất bạt ngàn cao su, gắn bó với sinh kế của hàng ngàn hộ dân suốt nhiều thập kỷ, một siêu dự án mang tầm khu vực đã hình thành, hứa hẹn trở thành cửa ngõ giao thương quốc tế, tạo động lực phát triển cho Đồng Nai, vùng kinh tế trọng điểm phía Nam và cả nước trong giai đoạn mới.
Hành trình hình thành một công trình mang tầm chiến lược
Nhìn lại chặng đường đã qua, Dự án Sân bay Long Thành được xem là một kỳ tích, thể hiện rõ quyết tâm chính trị, ý chí hành động và sự đồng thuận của cả hệ thống chính trị cùng nhân dân.
Chủ trương đầu tư Sân bay Long Thành được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết số: 94/2015/QH13, ngày 25-6-2015, đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong chiến lược phát triển kết cấu hạ tầng giao thông quốc gia. Tháng 11-2018, Thủ tướng Chính phủ ký quyết định đầu tư dự án, giao tỉnh Đồng Nai thực hiện công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng trên diện tích hơn 5 ngàn hécta. Đây là nhiệm vụ đặc biệt lớn, có quy mô thu hồi đất lớn nhất từ trước đến nay mà một địa phương đảm nhận, liên quan trực tiếp đến cuộc sống của nhiều người dân. Trước yêu cầu lịch sử ấy, Đồng Nai đã xác định giải phóng mặt bằng là “khâu then chốt”, quyết định tiến độ và thành công của toàn bộ dự án.
Với phương châm công khai, minh bạch, lấy người dân làm trung tâm, tỉnh đã triển khai một chiến dịch dân vận bài bản, kiên trì và hiệu quả. Song song với công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, các khu tái định cư được đầu tư xây dựng khẩn trương, tiêu biểu là khu tái định cư Lộc An - Bình Sơn rộng hơn 280ha với hạ tầng đô thị đồng bộ gồm: giao thông, điện, nước, trường học, cơ sở y tế và các công trình xã hội. Nhờ đó, hơn 28 ngàn người dân đã sớm ổn định cuộc sống, yên tâm nhường đất cho “công trình thế kỷ”.
Ngày 20-10-2020 trở thành mốc son quan trọng khi tỉnh Đồng Nai bàn giao gần 2,6 ngàn hécta đất sạch cho chủ đầu tư, vượt tiến độ cam kết ban đầu. Tháng 1-2021, Sân bay Long Thành chính thức khởi công xây dựng, mở ra giai đoạn thi công đầy cam go nhưng cũng rất đáng tự hào. Có thời điểm, gần 15 ngàn lao động cùng hơn 3 ngàn máy móc, thiết bị được huy động, tổ chức thi công liên tục “3 ca, 4 kíp” để đảm bảo tiến độ đề ra.
Giai đoạn 1 của dự án có tổng mức đầu tư gần 110 ngàn tỷ đồng, bao gồm các hạng mục then chốt như: nhà ga hành khách công suất 25 triệu hành khách mỗi năm, đường cất - hạ cánh đạt tiêu chuẩn 4F cao nhất của Tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế, đài kiểm soát không lưu và hệ thống hạ tầng kỹ thuật đồng bộ. Nhà ga hành khách được ví như “trái tim”, còn đài kiểm soát không lưu là “khối óc” của sân bay, nơi hội tụ nhiều giải pháp kỹ thuật hiện đại.
Quá trình triển khai dự án phải đối mặt với không ít thách thức, từ khối lượng công việc khổng lồ, yêu cầu kỹ thuật khắt khe đến tác động của thời tiết và biến động thị trường vật liệu. Tuy nhiên, với sự chỉ đạo sát sao của Đảng, Nhà nước, Chính phủ và sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành, địa phương, những khó khăn từng bước được tháo gỡ.
Chị Nguyễn Thị Mỹ Ngọc, người dân xã Long Thành cho hay: “Chúng tôi rất tự hào vì trên mảnh đất quê hương có dự án tầm cỡ quốc gia. Chúng tôi cũng thấu hiểu khó khăn khi triển khai nên thời điểm mới bắt đầu thực hiện, người dân xã Suối Trầu cũ như chúng tôi đều vui vẻ di dời đi nơi khác sinh sống để dự án được triển khai thuận lợi. Hình hài dự án đã dần hiện rõ, chúng tôi rất vui vì góp một phần nhỏ bé để dự án sớm về đích như hiện nay”.
Cảng hàng không quốc tế Long Thành không chỉ quan trọng đối với vùng Nam Bộ mà còn đối với sự phát triển bền vững của cả nước. Siêu dự án này được xác định là trung tâm hàng không quốc tế tầm cỡ khu vực, là động lực phát triển kinh tế - xã hội, thúc đẩy liên kết vùng, mở rộng không gian phát triển cho cả khu vực Đông Nam Bộ và vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Do đó, các cơ quan, đơn vị liên quan phải tập trung thảo luận, đề ra các giải pháp, đồng thời đánh giá và lượng hóa kết quả cụ thể. Trong đó, phải lấy sự hài lòng của hành khách và sức hấp dẫn đối với nhà đầu tư quốc tế làm thước đo hiệu quả trong triển khai dự án.
Tổng Bí thư TÔ LÂM phát biểu tại buổi làm việc về Dự án Sân bay Long Thành, ngày 13-11-2025
Động lực phát triển và cửa ngõ hội nhập của đất nước
Sau gần 5 năm thi công với khối lượng công việc đồ sộ, giai đoạn 1 của Dự án Sân bay Long Thành đã đạt được những kết quả mang tính nền tảng. Cuối năm 2025, dấu mốc đặc biệt được ghi nhận khi sân bay đón thành công 3 chuyến bay kỹ thuật của các hãng hàng không lớn trong nước.
Việc đón thành công các chuyến bay kỹ thuật cho thấy Sân bay Long Thành đã sẵn sàng cho giai đoạn vận hành thương mại dự kiến vào nửa đầu năm 2026. Ở giai đoạn 1, sân bay có công suất thiết kế 25 triệu hành khách mỗi năm. Về lâu dài, theo quy hoạch đến năm 2050, Sân bay Long Thành sẽ đạt công suất 100 triệu hành khách/năm, trở thành một trong những trung tâm hàng không lớn của khu vực Đông Nam Á.
Tầm vóc của Sân bay Long Thành không chỉ gói gọn trong phạm vi hơn 5 ngàn hécta dự án mà còn lan tỏa mạnh mẽ ra không gian phát triển vùng. Đồng Nai cùng các bộ, ngành Trung ương đang triển khai đồng bộ nhiều dự án giao thông kết nối trọng điểm. Các tuyến đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, Bến Lức - Long Thành, đường vành đai 3 - Thành phố Hồ Chí Minh, cũng như việc mở rộng đường cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây đang được đẩy nhanh tiến độ.
Trong suốt quá trình triển khai, các cấp lãnh đạo Trung ương nhiều lần trực tiếp kiểm tra, làm việc tại công trường, yêu cầu giữ vững tiến độ, đảm bảo chất lượng, kỹ thuật và an toàn tuyệt đối. Tỉnh Đồng Nai cũng thành lập Ban Chỉ đạo triển khai các nhiệm vụ trọng tâm, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, hướng đến mục tiêu đưa Sân bay Long Thành trở thành điểm đến hàng không có sức cạnh tranh quốc tế, lấy sự hài lòng của hành khách và sức hấp dẫn đối với nhà đầu tư làm thước đo hiệu quả.
Về lâu dài, khi đi vào khai thác đồng bộ, Sân bay Long Thành sẽ góp phần giảm tải cho Sân bay Tân Sơn Nhất; đồng thời tạo ra hàng vạn việc làm mới, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế, mở rộng không gian đô thị và nâng tầm vai trò của Đồng Nai trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Từ những cánh rừng cao su bạt ngàn năm nào đến đại công trường sôi động hôm nay, hành trình hình thành Sân bay Long Thành là minh chứng sinh động cho ý chí, quyết tâm và khát vọng phát triển của đất nước.
Tại buổi kiểm tra lần thứ 9 đối với Dự án Sân bay Long Thành, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đặc biệt lưu ý không được để xảy ra các sai sót và các cơ quan đề xuất khen thưởng những tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc. Về trung và dài hạn, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, cơ quan, địa phương triển khai quyết liệt, đồng bộ, hiệu quả các công việc theo kết luận của Tổng Bí thư Tô Lâm khi tới thăm dự án ngày 13-11-2025. Trong đó, phải lấy Sân bay Long Thành làm trung tâm để phát triển kinh tế hàng không, hệ sinh thái hàng không, tạo ra cực tăng trưởng mới chứ không đơn thuần là khai thác, vận hành một sân bay.
Tùng Minh