Châu Á và chiến lược đầu tư hạ tầng

2 giờ trướcBài gốc

Ngân hàng Phát triển châu Á đầu tư mạng lưới kết nối năng lượng xuyên biên giới. Ảnh: ADB

Kết nối năng lượng xuyên biên giới

Chương trình thu hút sự chú ý đặc biệt khi quy mô đầu tư lên tới gần 65 tỷ euro, tương đương khoảng 74 tỷ USD, con số lớn hơn GDP của nhiều nền kinh tế đang phát triển ở châu Á. Quy mô này gần gấp đôi tổng hỗ trợ tài chính mà ADB giải ngân cho toàn khu vực trong năm 2025.

Theo Euronews, tâm điểm của kế hoạch là khoản đầu tư 46 tỷ euro cho sáng kiến “Lưới điện toàn châu Á”, với tham vọng xây dựng mạng kết nối năng lượng xuyên biên giới lớn bậc nhất khu vực.

Sáng kiến này tập trung vào hạ tầng truyền tải, trạm biến áp, lưu trữ và số hóa lưới điện; đồng thời hỗ trợ các dự án năng lượng tái tạo và hệ thống hybrid lưu trữ.

Mạng lưới này có thể liên kết khoảng 20 gigawatt năng lượng tái tạo, mở rộng thêm 22.000km truyền tải điện - tương đương hơn nửa chu vi Trái đất và cung cấp điện năng tới khoảng 200 triệu người vào năm 2035. Ngân hàng kỳ vọng sáng kiến này sẽ cắt giảm khoảng 15% lượng phát thải của ngành điện trong khu vực.

Song hành với năng lượng là trụ cột khác có sức nặng không kém: Kinh tế số.

ADB công bố dành 18,2 tỷ euro cho hạ tầng số xuyên biên giới với sáng kiến “Hành lang số châu Á - Thái Bình Dương” để phát triển hệ thống kết nối cáp quang, mạng vệ tinh và trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI).

Tầm nhìn của sáng kiến không dừng ở việc mở rộng kết nối internet mà hướng đến hạ tầng số xuyên biên giới, nơi dữ liệu, dịch vụ và năng lực tính toán có thể vận hành như một hệ sinh thái thống nhất.

Xét tổng thể, hai sáng kiến này cho thấy châu Á bước vào giai đoạn tái thiết hạ tầng theo hướng liên kết xuyên biên giới, nơi năng lượng sạch và kinh tế số trở thành trụ cột cạnh tranh mới.

Tái định vị chuỗi giá trị

ADB thậm chí còn mở tầm nhìn xa với cơ chế hợp tác tài chính mới dành riêng cho chuỗi cung ứng khoáng sản chiến lược, được xem là “mạch máu” của kỷ nguyên công nghệ cao. Thông điệp ở đây khá rõ khi nhấn mạnh khu vực châu Á - Thái Bình Dương muốn tham gia sâu hơn các khâu chế biến, sản xuất công nghệ cao và tái chế để phát huy giá trị gia tăng.

ADB cũng đang hợp tác với các đối tác để thiết lập Cơ sở dữ liệu khoáng sản thiết yếu nhằm cải thiện thông tin về chuỗi cung ứng khoáng sản thiết yếu và hỗ trợ điều phối chính sách tốt hơn.

Đến nay, ADB đã hỗ trợ nhiều dự án liên quan đến khoáng sản chiến lược tại châu Á, bao gồm sản xuất và tái chế pin tại Ấn Độ; lập bản đồ dữ liệu địa chất tại Mông Cổ; ứng dụng AI trong sản xuất kim loại chiến lược và mô hình kinh tế tuần hoàn tại Uzbekistan; xây dựng chiến lược khoáng sản thiết yếu tại Kazakhstan; lộ trình phát triển và cải cách trong lĩnh vực này tại Philippines…

Nếu trước đây, các nền kinh tế trong khu vực chủ yếu cạnh tranh bằng lao động giá rẻ và sản xuất truyền thống, thì gói đầu tư “khủng” lần này cho thấy ưu tiên đã thay đổi khi trọng tâm mới là năng lượng sạch, hạ tầng số và khả năng tự chủ chuỗi cung ứng trong bối cảnh tình hình địa chính trị toàn cầu phức tạp, khó lường.

Đáng chú ý, gói đầu tư quy mô lớn nói trên công bố trong thời điểm áp lực kinh tế bắt đầu hiện hữu ở một số quốc gia trong khu vực.

Đơn cử, theo Channel News Asia, Thái Lan mới đây phải phê duyệt gói vay khẩn cấp 12,2 tỷ USD nhằm giảm tác động từ tình hình hiện nay ở Trung Đông và nguy cơ tăng trưởng chậm nhất trong khối ASEAN. ADB cũng dự báo tăng trưởng của các nền kinh tế đang phát triển ở châu Á chỉ đạt khoảng 4,7% trong năm 2026, trong khi lạm phát dự kiến tăng lên 5,2%.

Dữ liệu nói trên cho thấy khu vực đang bước vào giai đoạn khó tăng trưởng mạnh khi chi phí năng lượng, rủi ro địa chính trị và cạnh tranh công nghệ gay gắt. Vì vậy, ý nghĩa lớn nhất của gói đầu tư 65 tỷ euro không chỉ đơn thuần nằm ở quy mô tài chính, mà ở thông điệp chiến lược đằng sau: Châu Á đang muốn xây dựng khả năng tự chủ mạnh hơn về điện năng, dữ liệu và công nghệ để duy trì động lực tăng trưởng bền vững trong một thế giới nhiều biến động.

THƯ LÊ

Nguồn Đà Nẵng : https://baodanang.vn/chau-a-va-chien-luoc-dau-tu-ha-tang-3335542.html