Chi phí chuyển đổi đất nông nghiệp sang đất ở sẽ tăng mạnh từ năm 2026

một ngày trướcBài gốc

Luật Đất đai 2024 đã mang đến những thay đổi mang tính bước ngoặt đối với việc chuyển mục đích sử dụng đất. Trong khi các điều kiện và thủ tục hành chính đang được đơn giản hóa để tạo thuận lợi cho người dân, thì gánh nặng về tài chính được dự báo sẽ tăng cao khi bảng giá đất mới theo nguyên tắc thị trường chính thức có hiệu lực.

Nới lỏng điều kiện chuyển mục đích sử dụng đất

Điểm mới đáng chú ý nhất trong Luật Đất đai 2024 là việc căn cứ cho phép chuyển mục đích sử dụng đất hiện nay chỉ còn dựa vào quy hoạch sử dụng đất cấp xã, thay vì phụ thuộc vào kế hoạch sử dụng đất hằng năm của cấp huyện như trước đây. Quy định này đã chính thức có hiệu lực từ ngày 1/8/2024.

Theo khoản 5 Điều 116 Luật Đất đai 2024, hộ gia đình và cá nhân được xem xét cho phép chuyển mục đích sử dụng đất trong các trường hợp cụ thể như: đất nông nghiệp nằm trong khu dân cư; thửa đất có nhiều loại đất xen kẽ; hoặc chuyển đổi đất phi nông nghiệp không phải đất ở sang đất ở. Điều kiện cốt lõi để thực hiện việc này là thửa đất phải phù hợp với quy hoạch sử dụng đất cấp xã đã được phê duyệt.

Chi phí chuyển đổi đất nông nghiệp sang thổ cư sẽ tăng đáng kể. Ảnh minh họa

Áp lực tài chính từ bảng giá đất mới

Mặc dù thủ tục thông thoáng hơn, nhưng người dân cần lưu ý về nghĩa vụ tài chính. Từ ngày 1/1/2026, các địa phương sẽ bắt đầu áp dụng bảng giá đất mới được xây dựng theo hướng tiệm cận giá thị trường. Đây là yếu tố then chốt khiến chi phí chuyển đổi tăng mạnh so với giai đoạn hiện nay.

Khi thực hiện chuyển đổi, người sử dụng đất phải hoàn thành các khoản nghĩa vụ tài chính bao gồm: tiền sử dụng đất, lệ phí trước bạ, lệ phí cấp Giấy chứng nhận và phí thẩm định hồ sơ. Trong số này, tiền sử dụng đất chiếm tỷ trọng lớn nhất, có thể dao động từ vài chục triệu đến hàng trăm triệu đồng tùy thuộc vào vị trí và diện tích thửa đất.

Cách tính tiền sử dụng đất hiện hành

Hiện nay, việc xác định tiền sử dụng đất khi chuyển từ đất nông nghiệp sang đất ở được thực hiện theo Nghị định 103/2024/NĐ-CP. Đối với đất nông nghiệp có nguồn gốc được Nhà nước giao không thu tiền sử dụng đất, công thức tính dựa trên diện tích nhân với giá đất nông nghiệp tương ứng trong bảng giá đất hiện hành.

Tuy nhiên, do công thức này gắn chặt với bảng giá đất của từng địa phương, nên khi bảng giá đất mới năm 2026 được cập nhật theo sát thực tế thị trường, số tiền người dân phải nộp sẽ tăng lên tương ứng. Điều này đòi hỏi các hộ gia đình cần có kế hoạch tài chính rõ ràng nếu có ý định thực hiện thủ tục trong thời gian tới.

Khuyến nghị cho người sử dụng đất

Việc quy hoạch cấp xã được lập cho thời kỳ 10 năm và tầm nhìn 20 năm mang lại tính ổn định cao, giúp người dân chủ động hơn trong việc kiểm tra khả năng chuyển đổi của thửa đất. Tuy nhiên, yếu tố thời điểm thực hiện đóng vai trò quyết định đến chi phí thực tế.

Người dân nên liên hệ với cơ quan chức năng tại địa phương để kiểm tra thông tin quy hoạch chi tiết và đối chiếu với các quy định tại Nghị định 103/2024/NĐ-CP nhằm ước tính chính xác các khoản phí cần nộp. Việc tận dụng giai đoạn trước khi áp dụng bảng giá đất mới (trước ngày 1/1/2026) có thể giúp giảm bớt đáng kể chi phí chuyển đổi mục đích sử dụng đất.

Lưu ý: Thông tin về điều kiện và chi phí có thể thay đổi tùy theo điều chỉnh quy hoạch cụ thể của từng địa phương. Người dân cần xác minh pháp lý và quy hoạch thực tế trước khi thực hiện các giao dịch hoặc thủ tục liên quan.

Tuệ Nhân

Nguồn Lâm Đồng : https://baolamdong.vn/chi-phi-chuyen-doi-dat-nong-nghiep-sang-dat-o-se-tang-manh-tu-nam-2026-416413.html