Ngày 13-5, Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) đã chủ trì tổ chức Hội nghị triển khai thực hiện Chỉ thị số 45 ngày 05-5-2026 của UBND TP.HCM về tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho dự án tồn đọng, kéo dài.
Đây là bước đi cấp bách nhằm rà soát toàn bộ điểm nghẽn pháp lý và đề xuất giải pháp khơi thông nguồn vốn khổng lồ đang bị đóng băng.
Đồng hành tháo gỡ triệt để điểm nghẽn pháp lý
Câu chuyện của bà Nguyễn Nam Phương - Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Lan Anh đã phác họa rõ nét các rào cản thực tế mà doanh nghiệp đang đối mặt cùng những dự án tồn đọng kéo dài.
Bà Phương cho biết doanh nghiệp đã dùng 100% vốn tư nhân để đầu tư phát triển hạ tầng nông thôn và nhà ở xã hội tại khu vực Bà Rịa và Vũng Tàu cũ, nhưng sự chậm trễ trong khâu xác định nghĩa vụ tài chính đất đai đã đẩy đơn vị vào thế kẹt.
Có những hồ sơ nộp từ năm 2021 nhưng kéo dài đến tận 4 - 5 năm vẫn chưa tính xong tiền sử dụng đất, gây ra thiệt hại tài chính nặng nề và làm phát sinh nợ xấu ngân hàng. Bà Phương khẩn thiết kiến nghị thành phố sớm có giải pháp tháo gỡ về định giá đất và khấu trừ chi phí đầu tư một cách công bằng để doanh nghiệp có động lực tiếp tục cống hiến.
Bà Nguyễn Nam Phương, Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Lan Anh nêu những vướng mắc dự án tại hội nghị. Ảnh: QH
Ông Trương Anh Tuấn, Chủ tịch Hội đồng quản trị Tập đoàn Hoàng Quân đánh giá cao các chỉ đạo sát sao của TP.HCM trong việc tháo gỡ vướng mắc pháp lý, nghĩa vụ tài chính... cho các dự án bất động sản tồn đọng và đề xuất cần cải thiện mạnh mẽ ở khâu thực thi.
Ông Tuấn cho biết tập đoàn hiện có nhiều dự án bị đình trệ nhiều năm, gây lãng phí nguồn lực xã hội nghiêm trọng. Để đẩy nhanh tiến độ, ông đề xuất thành phố sớm thực hiện số hóa dữ liệu dự án và phân nhóm các vướng mắc theo từng lĩnh vực chuyên biệt như quy hoạch hoặc đất đai. Theo ông Tuấn, việc giải quyết theo nhóm sẽ giúp cơ quan nhà nước áp dụng cơ chế tháo gỡ đồng loạt cho nhiều dự án tương tự, thay vì xử lý đơn lẻ từng trường hợp.
TP.HCM sẽ xây dựng cơ chế phối hợp chi tiết giữa các sở, ngành để đẩy nhanh tiến độ giải quyết hồ sơ. Ảnh: QH
Đại diện cơ quan chức năng, bà Lê Thị Thu Hồng - Phó Trưởng phòng Kinh tế đối ngoại, Sở Tài chính TP.HCM khẳng định thành phố đang quyết liệt rà soát để xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng trong năm 2026.
Bà Hồng yêu cầu doanh nghiệp khi báo cáo phải chỉ rõ hồ sơ đang ách tắc ở bước thủ tục nào và đích danh cơ quan nào đang thụ lý.
Với những vướng mắc kéo dài trên 10 năm hoặc vướng chồng chéo giữa các bộ luật, thành phố sẽ mời cơ quan thanh tra cùng tham gia để đánh giá và tìm phương án tháo gỡ an toàn cho cán bộ thực thi. Thành phố cam kết sẽ thiết lập cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa các sở ngành nhằm biến các dự án đóng băng thành nguồn động lực thúc đẩy mục tiêu tăng trưởng kinh tế bền vững.
Yêu cầu doanh nghiệp chỉnh lý khẩn cấp thông tin sai lệch báo cáo
Ngoài việc nộp bổ sung hồ sơ, hiệp hội yêu cầu doanh nghiệp kiểm tra chéo thông tin để tránh tình trạng sai lệch dữ liệu.
Dẫn chứng một trường hợp điển hình liên quan đến dự án nhà ở xã hội Sài Gòn Venice tại xã Lê Minh Xuân, huyện Bình Chánh cũ đã bị ghi nhầm nội dung văn bản pháp lý chấp thuận thực hiện dự án của Khu đô thị mới Nhơn Đức, Phước Kiển liền kề.
Một ví dụ khác là dự án Khu sinh thái Văn hóa hồ Vĩnh Lộc thuộc địa bàn huyện Bình Chánh. Dự án này được xếp vào danh sách 49 công trình đã có định hướng tháo gỡ và được UBND TP chỉ đạo xử lý. Tuy nhiên, phía chủ đầu tư xác nhận đến nay dự án vẫn hoàn toàn bế tắc. Doanh nghiệp rất khẩn thiết đề nghị điều chỉnh, đưa dự án này trở lại danh mục tiếp tục xem xét xử lý theo Nghị quyết 29 và Chỉ thị 45 nhằm đảm bảo quyền lợi hợp pháp.
Cơ hội cuối cùng để giải cứu dự án tồn đọng
Phát biểu mở đầu hội nghị, ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) khẳng định đây là thời điểm then chốt để các nhà đầu tư rà soát và báo cáo trung thực những vướng mắc phát sinh.
Ông Châu dẫn chứng số liệu từ Bộ Tài chính cho thấy cả nước hiện còn 3.338 dự án tồn đọng chưa được xử lý với tổng diện tích hơn 145.637 ha và tổng vốn đầu tư lên tới hơn 2,5 triệu tỉ đồng.
Riêng địa bàn thành phố, Sở Tài chính đã lập danh sách thống kê được 838 dự án và khu đất thuộc nhiều loại hình khác nhau. Trong đó, có 116 dự án đầu tư công nằm trong danh sách ưu tiên tháo gỡ theo Chỉ thị 45.
Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) kêu gọi doanh nghiệp rà soát, bổ sung danh mục dự án còn khó khăn, vướng mắc để Sở Tài chính tổng hợp trình UBND TP.HCM xem xét xử lý. Ảnh: QH
Các doanh nghiệp cần lưu ý đây là cơ hội cuối cùng để bổ sung hồ sơ vướng mắc vào danh mục xem xét xử lý của thành phố. Thời hạn nộp báo cáo về hiệp hội và Sở Tài chính là trước 15 giờ ngày 15-5-2026.
Ông Lê Hoàng Châu - Chủ tịch HoREA
Báo cáo của từng đơn vị bắt buộc phải làm rõ 8 nội dung gồm tên dự án, chủ đầu tư, tổng mức đầu tư, diện tích sử dụng đất, tiến độ thực tế, khó khăn vướng mắc, cơ quan đang thụ lý và kiến nghị cụ thể.
Việc minh bạch thông tin sẽ giúp các cấp có thẩm quyền phân loại và đưa ra lộ trình tháo gỡ chính xác nhất theo tinh thần Nghị quyết 29 của Quốc hội.
Toàn cảnh hội nghị. Ảnh: QH
TP.HCM phân loại chi tiết hàng loạt dự án tồn đọng
Theo thống kê từ Sở Tài chính TP.HCM, trong số 838 dự án và khu đất cần xử lý, TP hiện có gần 200 cơ sở nhà đất thuộc sự quản lý trực tiếp của UBND TP. Đến nay, các cơ quan chức năng đã nỗ lực giải quyết xong 162 cơ sở và đang tiếp tục tìm phương án tháo gỡ cho 32 trường hợp còn lại.
Đối với nhóm tài sản công, toàn TP ghi nhận 42 dự án, trong đó 18 dự án đã hoàn thành tháo gỡ, còn lại 21 dự án đang trong quá trình xử lý.
Riêng với các dự án và tài sản đầu tư của doanh nghiệp nhà nước, danh sách tổng hợp cho thấy có 28 trường hợp. Tuy nhiên, tiến độ thực tế mới chỉ tháo gỡ dứt điểm được 5 dự án, trong khi 22 dự án khác được đánh giá là cơ bản tháo gỡ và vẫn cần theo dõi sát sao để xử lý dứt điểm.
Đáng chú ý nhất, báo cáo cũng chỉ ra rằng trên toàn thành phố hiện chỉ còn đúng 8 dự án tồn đọng có liên quan trực tiếp đến các quá trình thanh tra, điều tra và xét xử.
QUANG HUY