Cơn sốt ẩm thực toàn cầu và hiệu ứng lan tỏa văn hóa

3 giờ trướcBài gốc

Mì ramen không chỉ là một món ăn quen thuộc, mà đã trở thành một hiện tượng văn hóa ẩm thực của Nhật Bản. Ảnh: NIKKEI ASIA

Cơn sốt ẩm thực toàn cầu

Vào năm 2023, socola Dubai bùng nổ trên mạng xã hội và nhanh chóng trở thành cơn sốt toàn cầu nhờ hiệu ứng lan truyền mạnh mẽ từ các nền tảng trực tuyến. Món ngọt này gây ấn tượng với lớp socola sữa đậm vị, bao bọc phần nhân hạt dẻ cười béo ngậy hòa quyện cùng bánh phyllo giòn tan. Cơn sốt bắt nguồn từ một đoạn video trên TikTok do một người đam mê ẩm thực đăng tải, trong đó chia sẻ trải nghiệm và đánh giá món ăn, từ đó thu hút hàng triệu lượt xem và tạo nên làn sóng hưởng ứng rộng khắp.

Giờ đây, hiệu ứng socola Dubai đã lan tỏa trên khắp thế giới, điển hình là Hàn Quốc - quốc gia vốn dĩ tạo nên thương hiệu ẩm thực K-food toàn cầu. Lấy cảm hứng từ socola Dubai, trào lưu món tráng miệng mới mang tên “bánh quy dẻo Dubai” đã nhanh chóng tạo nên cơn sốt, thu hút sự chú ý rộng rãi và lan tỏa mạnh mẽ trên mạng xã hội cũng như trong giới trẻ tại Hàn Quốc.

Hàng trăm người trong những chiếc áo khoác dày đứng xếp hàng dài trên vỉa hè để mua bánh quy dẻo Dubai dù trời giá lạnh. Món tráng miệng, được gọi là dujjonku trong tiếng Hàn, đã nhanh chóng tạo nên hiệu ứng từ những hàng người xếp hàng từ tờ mờ sáng và thường “cháy hàng” chỉ sau vài phút mở bán.

Hay tại Trung Quốc, kẹo hồ lô không chỉ là một món ăn mà còn là một nét văn hóa lâu đời đã theo người dân Trung Quốc suốt hàng trăm năm. Hình ảnh những xe kẹo hồ lô - nét văn hóa đặc trưng của ẩm thực đường phố, đã khiến bao du khách say mê từ ánh nhìn đầu tiên.

Hiện tại, cơn sốt của món kẹo hồ lô đã vươn ra ngoài Trung Quốc, trở thành món ăn được thế giới thích thú và đón nhận. Thức quà vặt có nguồn gốc từ Trung Quốc này được làm bằng cách xiên trái cây tươi vào một que tre, sau đó nhúng vào siro đường. Đường khô lại sẽ tạo thành một lớp kẹo ngọt dính, giòn tan bao quanh trái cây. Món ăn đã tạo nên cơn sốt trên mạng xã hội ở nhiều quốc gia một thời gian dài.

Với Nhật Bản, mì ramen không chỉ là một món ăn quen thuộc, mà đã trở thành một hiện tượng văn hóa ẩm thực, liên tục tạo nên những “cơn sốt” trong xã hội. Từ các quán ramen lâu đời đến những cửa hàng mới nổi được quảng bá mạnh mẽ trên mạng xã hội, người dân và du khách sẵn sàng xếp hàng hàng giờ để thưởng thức một bát mì được cho là “đáng thử nhất”.

Mì ramen có nước dùng đậm đặc, hay các phiên bản giới hạn theo mùa từ loại mì này nhanh chóng lan rộng, phản ánh sức ảnh hưởng của truyền thông số và văn hóa trải nghiệm tại Nhật Bản, nơi ẩm thực không chỉ để thưởng thức mà còn để khám phá và chia sẻ. Năm 2025, mì ramen thậm chí đã vượt sushi trở thành món ăn chinh phục du khách. Từ những quán nhỏ trong ngõ hẹp đến các thương hiệu ramen nổi tiếng quốc tế, sức hút của món ăn này khiến thực khách sẵn sàng xếp hàng dài để trải nghiệm hương vị “chuẩn Nhật”.

Văn hóa ẩm thực từ hiệu ứng đám đông

Những trào lưu ẩm thực thường tạo nên cơn sốt bất ngờ, khi chỉ cần một người nổi tiếng hay một chương trình truyền hình nhắc tên một nhà hàng, toàn bộ bàn đặt chỗ đã nhanh chóng kín chỗ chỉ sau một đêm và nhanh chóng trở thành hiện tượng được săn đón rộng rãi. Hiệu ứng đám đông từ mạng xã hội và truyền thông đã khuếch đại sức hút đó, biến một địa điểm ăn uống bình thường thành điểm đến “nhất định phải thử”. Từ đó, phản ánh sức mạnh của văn hóa tiêu dùng và tâm lý không muốn bỏ lỡ trong xã hội hiện đại.

Bên cạnh đó, văn hóa tiêu dùng hiện đại ngày càng gắn chặt với tâm lý sợ bị bỏ lỡ, khi giá trị của một sản phẩm hay trải nghiệm không chỉ nằm ở chất lượng mà còn ở mức độ “đang thịnh hành”. Dưới tác động của mạng xã hội và người nổi tiếng, việc ăn ở đâu, mua gì, trải nghiệm xu hướng nào trở thành một cách để cá nhân hòa nhập và không bị tụt lại phía sau cộng đồng. Những hàng người xếp dài, các sản phẩm cháy hàng hay lịch đặt bàn kín chỗ chỉ sau một đêm phản ánh rõ hiệu ứng đám đông trong văn hóa tiêu dùng, nơi nhu cầu được tham gia vào trào lưu đôi khi quan trọng không kém, thậm chí vượt lên trên nhu cầu sử dụng thực tế.

Chẳng hạn như Hàn Quốc, nơi làn sóng Hallyu không chỉ lan tỏa văn hóa đại chúng mà còn định hình mạnh mẽ hành vi tiêu dùng. Làn sóng K-pop và phim truyền hình Hàn Quốc, với sức lan tỏa mạnh mẽ, đã góp phần đáng kể vào việc tạo nên cơn sốt ẩm thực. Hình ảnh các món ăn gắn liền với K-food xuất hiện dày đặc trong các bộ phim, chương trình giải trí và quảng cáo, trở thành một phần quen thuộc của đời sống văn hóa đại chúng Hàn Quốc và kích thích sự tò mò của khán giả quốc tế với tâm lý “nhất định phải thử”.

Sức hút của các trào lưu không chỉ đến từ tính mới lạ hay hiệu ứng lan truyền nhất thời, mà còn dần hình thành nên những nét văn hóa đặc trưng trong đời sống hiện đại. Khi được khuếch đại bởi mạng xã hội và truyền thông đại chúng, một xu hướng có thể nhanh chóng trở thành thói quen tiêu dùng, cách trải nghiệm và thậm chí là biểu tượng gắn liền với một cộng đồng hay quốc gia.

Qua thời gian, những trào lưu ấy vượt ra khỏi phạm vi giải trí đơn thuần, phản ánh lối sống, thị hiếu và tâm lý xã hội, từ đó góp phần định hình bản sắc văn hóa trong kỷ nguyên số.

HỒNG NHUNG

Nguồn Văn hóa : http://baovanhoa.vn/the-gioi/con-sot-am-thuc-toan-cau-va-hieu-ung-lan-toa-van-hoa-200261.html