Công ty Thủy điện Sơn La từ vận hành an toàn đến kiến tạo năng lực chiến lược

2 giờ trướcBài gốc

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao hơn về chất lượng tăng trưởng, bảo đảm an ninh năng lượng đã và đang trở thành một trụ cột chiến lược của quản trị quốc gia. Hội nghị tổng kết năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026 của Công ty Thủy điện Sơn La vì vậy không chỉ mang ý nghĩa đánh giá thường niên của một doanh nghiệp nhà nước, mà còn là một dịp quan trọng để nhìn nhận vai trò của thủy điện bậc thang sông Đà trong tổng thể chiến lược năng lượng quốc gia.

Phát biểu của đồng chí Nguyễn Thành Công - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La, cùng Báo cáo tổng kết hợp nhất năm 2025 cho thấy một bức tranh nhất quán: Công ty thủy điện Sơn La đã vượt qua vai trò của một đơn vị sản xuất điện thuần túy để trở thành một chủ thể thực thi chiến lược, nơi hội tụ của an ninh năng lượng, quản trị rủi ro khí hậu và phát triển bền vững vùng Tây Bắc.

Ông Nguyễn Thành Công - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La

Năm 2025 - phép thử của năng lực quản trị chiến lược

Năm 2025 đặt Công ty vào “tam trùng áp lực”: biến động thủy văn cực đoan, yêu cầu huy động cao của hệ thống điện quốc gia và quá trình tái cơ cấu sâu theo Đề án của Tập đoàn Điện lực Việt Nam. Trong điều kiện đó, kết quả sản lượng điện đạt khoảng 14,5 tỷ kWh, tương đương 112% kế hoạch, không chỉ là con số kỹ thuật. Đó là chỉ dấu cho thấy năng lực điều hành hệ thống, khả năng phối hợp với điều độ quốc gia và mức độ trưởng thành của đội ngũ vận hành.

Điểm đáng chú ý hơn, như Phó Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La nhấn mạnh, là việc Công ty vừa bảo đảm phát điện hiệu quả, vừa tuân thủ nghiêm quy trình vận hành liên hồ chứa, chủ động tham gia cắt lũ, giảm thiểu rủi ro cho hạ du. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng khó lường, điều này cho thấy thủy điện Sơn La đang thực hiện đúng vai trò “hạ tầng chiến lược đa mục tiêu”, nơi lợi ích kinh tế được đặt trong mối quan hệ hài hòa với an toàn xã hội và môi trường.

Tái cơ cấu không chỉ là sắp xếp tổ chức, mà là tái cấu trúc năng lực

Báo cáo hợp nhất cho thấy việc tiếp nhận lực lượng sửa chữa và thành lập Phân xưởng Sửa chữa từ giữa năm 2025 là một bước chuyển có tính hệ thống. Ở góc độ quản trị nhà nước, đây là ví dụ điển hình cho cách tiếp cận tái cơ cấu “không gây sốc”: tổ chức lại bộ máy gắn với chuẩn hóa quy trình, quản trị sự thay đổi và đặc biệt là ổn định tư tưởng người lao động.

Việc không để gián đoạn vận hành trong quá trình tái cơ cấu phản ánh một năng lực quan trọng: năng lực hấp thụ thay đổi. Đây chính là yếu tố mà các doanh nghiệp hạ tầng then chốt của Nhà nước cần có trong giai đoạn tới, khi cải cách thể chế và chuyển đổi mô hình quản trị diễn ra đồng thời.

Đóng góp ngân sách và vai trò lan tỏa vùng

Con số 3.155 tỷ đồng đóng góp cho ngân sách năm 2025, trong đó, nộp ngân sách cho tỉnh Sơn La là 1.324 tỷ đồng, tỉnh Lai Châu 1.094 tỷ đồng và Điện Biên 241 tỷ đồng, Quỹ bảo vệ và Phát triển rừng Việt Nam 496 tỷ đồng. Đây không chỉ là nguồn thu cho Trung ương và các địa phương Sơn La, Lai Châu, Điện Biên, mà còn là bằng chứng cho hiệu quả sử dụng tài sản công quy mô lớn. Quan trọng hơn, nguồn lực này tạo dư địa cho đầu tư hạ tầng, an sinh xã hội và ổn định kinh tế vùng Tây Bắc - khu vực có vị trí chiến lược cả về kinh tế lẫn quốc phòng - an ninh.

Thủy điện Lai Châu

Ở góc nhìn chiến lược, Công ty Thủy điện Sơn La không chỉ “đóng trên địa bàn”, mà đang trở thành một trung tâm phát triển, nơi kết nối lợi ích quốc gia với lợi ích địa phương, thông qua việc làm ổn định, đào tạo nguồn nhân lực kỹ thuật cao và các chương trình an sinh xã hội có trọng tâm.

Định hướng 2026-2030: từ vận hành an toàn sang vận hành thông minh

Những định hướng được nêu trong hội nghị, đặc biệt là xây dựng Trung tâm điều khiển từ xa các nhà máy điện, phản ánh sự chuyển dịch tư duy: từ “vận hành dựa vào con người” sang “vận hành dựa vào dữ liệu”. Đây không chỉ là câu chuyện công nghệ, mà là bước đi chiến lược nhằm nâng cao năng suất, giảm rủi ro và tăng khả năng thích ứng của hệ thống điện quốc gia.

Đối với các nhà hoạch định chính sách, mô hình mà Công ty Thủy điện Sơn La đang hướng tới có thể được xem là một “phòng thí nghiệm thực tiễn” cho chuyển đổi số trong các doanh nghiệp hạ tầng trọng yếu của Nhà nước, nơi yêu cầu an toàn, bảo mật và độ tin cậy luôn ở mức cao nhất.

Một mô hình cần được nhìn nhận ở tầm chiến lược

Từ phát biểu chỉ đạo của lãnh đạo tỉnh và Báo cáo tổng kết hợp nhất, có thể rút ra một thông điệp rõ ràng: bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia không chỉ nằm ở việc xây thêm nguồn điện, mà nằm ở năng lực quản trị, khả năng thích ứng và sự gắn kết hài hòa giữa trung ương - địa phương - doanh nghiệp.

Công ty Thủy điện Sơn La, với những gì đã và đang làm được, đang chứng minh rằng một doanh nghiệp nhà nước nếu được trao quyền, được quản trị tốt và đặt trong khuôn khổ chiến lược dài hạn, hoàn toàn có thể vừa hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ kinh tế, vừa đóng vai trò chủ chốt trong các mục tiêu lớn của quốc gia. Đây chính là giá trị cốt lõi mà những nhà lãnh đạo chiến lược cần nhìn nhận khi hoạch định chính sách cho giai đoạn phát triển tiếp theo.

Lan Anh

Nguồn Tạp chí Công thương : https://tapchicongthuong.vn/cong-ty-thuy-dien-son-la-tu-van-hanh-an-toan-den-kien-tao-nang-luc-chien-luoc-401623.htm