Robot Agibot tại CES 2026
Không còn là sân chơi độc tôn của những cái tên phương Tây như Boston Dynamics hay Tesla, các nhà sản xuất robot hình người (humanoid robot) của Trung Quốc đã chính thức thách đấu với các đối thủ Mỹ ngay trên sân nhà. Mang đến những sản phẩm tiên tiến nhất, được hậu thuẫn bởi một chuỗi cung ứng "độc cô cầu bại" và sự hỗ trợ mạnh mẽ từ chính phủ, các công ty Trung Quốc đang tăng tốc mở rộng ra thị trường quốc tế.
Tuy nhiên, cuộc chiến này không chỉ đơn thuần là về phần cứng hay giá cả. Nó đang dần trở thành một phép thử quan trọng đối với người tiêu dùng toàn cầu: Liệu họ sẽ chọn những cỗ máy giá rẻ, hiệu quả từ Trung Quốc hay đặt niềm tin vào các sản phẩm từ Mỹ và châu Âu, những nơi tuyên bố sở hữu mô hình AI vượt trội và cam kết an ninh dữ liệu chặt chẽ hơn?
Sức mạnh từ "công xưởng thế giới": Tốc độ, giá thành và sự trỗi dậy của chuỗi cung ứng
Tâm điểm của sự chú ý tại CES năm nay đổ dồn về Agibot, một startup được gã khổng lồ Tencent hậu thuẫn. Trong lần ra mắt chính thức tại Mỹ, Agibot không chỉ mang đến những con robot biết đi lại, mà còn trình làng Genie Sim 3.0. Đây là nền tảng mô phỏng thế hệ mới được xây dựng trên nền tảng Isaac Sim của Nvidia, tạo ra các môi trường ảo siêu thực để huấn luyện và kiểm thử robot.
Agibot tuyên bố hệ thống này sẽ cắt giảm đáng kể thời gian và chi phí huấn luyện, đồng thời giúp việc chuyển giao kỹ năng từ môi trường ảo sang thế giới thực trở nên mượt mà hơn. Đáng chú ý, các nguồn tin thân cận tiết lộ với Nikkei Asia rằng Agibot đang nuôi tham vọng niêm yết công khai (IPO) tại Hồng Kông ngay trong năm nay, một động thái cho thấy sự tự tin về tài chính và lộ trình phát triển của họ.
Agibot không đơn độc. Giống như nhiều đồng hương khác, họ đang nhắm đến các thị trường đang khát nhân lực như Nhật Bản hay chính tại Mỹ, nơi robot có thể đảm nhận các vai trò từ quảng cáo đến giải trí. Tại Trung Quốc, robot hình người đã bắt đầu xuất hiện trong các dây chuyền sản xuất xe điện, nhưng các công ty đang ráo riết tìm kiếm các ứng dụng mới để thương mại hóa rộng rãi.
Evan Yao, đồng sáng lập của Engine AI, một cái tên khác vừa chào sân thị trường Mỹ, đã không ngần ngại chỉ ra lợi thế cốt lõi của Trung Quốc. Yao đặt câu hỏi: "Các công ty Trung Quốc rõ ràng đang dẫn đầu trong lĩnh vực này. Nếu robot Mỹ tốt hơn, tại sao lại có nhiều robot Trung Quốc xuất hiện phô diễn sức mạnh tại CES đến vậy?".
Theo Yao, Trung Quốc sở hữu những lợi thế thực tế mà phương Tây khó sao chép: sự hỗ trợ từ chính phủ, năng lực R&D mạnh mẽ và quan trọng nhất là một chuỗi cung ứng hiệu quả, kiên cường. Dù Engine AI sử dụng nền tảng Jetson AGX Thor của Nvidia, ông Yao khẳng định các giải pháp thay thế nội địa của Trung Quốc luôn sẵn có, dù độ tương thích có thể chưa bằng.
Sức ép từ chuỗi cung ứng Trung Quốc lớn đến mức ngay cả những "người chơi" hàng đầu của Mỹ cũng phải cân nhắc. Pras Velagapudi, Giám đốc công nghệ (CTO) của Agility Robotics (công ty được SoftBank hậu thuẫn và là lá cờ đầu của Mỹ) thừa nhận với Nikkei Asia rằng họ không loại trừ khả năng hợp tác với các nhà cung cấp Trung Quốc. Velagapudi nói: "Chúng tôi có thể thuê ngoài một số linh kiện nhất định từ Trung Quốc như một phần của chiến lược đa dạng hóa chuỗi cung ứng để cắt giảm chi phí".
Tuy nhiên, Velagapudi cũng cảnh báo về sự so sánh khập khiễng về giá cả. Theo ông, robot giá rẻ thường thiếu các chức năng tích hợp (onboard functionality), đặc biệt là về nhận thức và an toàn. Khi tính toán đầy đủ các tính năng này, khoảng cách giá giữa robot Mỹ và Trung Quốc thực ra gần hơn nhiều so với vẻ bề ngoài.
Trong khi Boston Dynamics trình diễn Atlas mới tại CES với kế hoạch triển khai tại các nhà máy Hyundai vào năm 2028, các đối thủ Trung Quốc cho rằng tốc độ đó là quá chậm. Nikita Gao từ Trung tâm Đổi mới Robot Hình người Bắc Kinh khẳng định Trung Quốc đi trước Mỹ về tốc độ sản xuất hàng loạt. Nikita Gao nhận xét: "Không giống như chip, tất cả robot của chúng tôi đều được phát triển nội bộ hoàn toàn với mức giá thấp hơn nhiều". Bắc Kinh đã định danh robot hình người là "sản phẩm đột phá" và ưu tiên phát triển hệ sinh thái công nghiệp, với kỳ vọng thị trường này sẽ đạt 43 USD vào năm 2035.
Cuộc đua "Bộ não" AI, lá chắn bảo mật và những mô hình lai
Tuy nhiên, Mỹ và các đồng minh không đứng yên để Trung Quốc dẫn dắt kỷ nguyên AI. Michael Kratsios, cố vấn chính sách khoa học và công nghệ của Tổng thống Donald Trump, đã phát đi thông điệp cứng rắn ngay tại sự kiện: Mỹ coi việc dẫn đầu trong kỷ nguyên AI là ưu tiên chiến lược. Kratsios tiết lộ về chương trình xuất khẩu AI của Mỹ nhằm đưa các nhà đổi mới đến với các đối tác đồng minh: "Nhìn ra ngoài biên giới, tất cả là về ngoại giao AI và xuất khẩu công nghệ Mỹ ra thế giới".
Trong khi thị trường tập trung vào cuộc đua giữa Mỹ - Trung, các "tay chơi" từ châu Âu và châu Á khác đang tìm kiếm chỗ đứng bằng cách đánh vào "tử huyệt" của robot Trung Quốc: An ninh dữ liệu. David Reger, CEO của công ty robot Đức Neura Robotics, tin rằng bảo mật dữ liệu là mối quan tâm lớn nhất. Reger nhận định: "Vấn đề lớn nhất đối với những người sử dụng robot hình người Trung Quốc là tất cả dữ liệu có thể bị gửi đi đâu đó, hoặc gửi về Trung Quốc".
Neura Robotics đã tận dụng CES để ra mắt 4NE1 Mini, phiên bản nhỏ gọn sẽ bán ra vào tháng 4 với giá 20.000 USD. Mẫu này cạnh tranh trực tiếp với R1 của Unitree (Trung Quốc) có giá khởi điểm 15.950 USD. Dù đắt hơn, ông Reger tin rằng khách hàng doanh nghiệp sẽ chọn chất lượng và sự an toàn thay vì giá rẻ. Reger ví von: "Bạn có thể bán điện thoại với giá 50 USD, nhưng chẳng ai mua cả. Mọi người đều mua iPhone đầu tiên".
Tương tự, Sharpa đến từ Singapore cũng chọn phân khúc cao cấp với robot "North" có khả năng chơi bóng bàn và chia bài. Alicia Veneziani, Phó chủ tịch toàn cầu của Sharpa khẳng định: "Giá rẻ không phải là chiến lược của chúng tôi. Chúng tôi tập trung vào giá trị và tiện ích". Họ cũng trình diễn bàn tay khéo léo Sharpa Wave với độ chính xác và tốc độ "trước đây chỉ con người mới làm được".
Một xu hướng thú vị khác xuất hiện tại CES 2026 là sự kết hợp giữa "bộ não" Mỹ và "thể xác" Trung Quốc. IntBot, một startup có trụ sở tại California, đang phát triển các mô hình AI tại Mỹ nhưng lại sản xuất toàn bộ phần cứng tại Trung Quốc. Nhờ đó, họ tạo ra những robot có tính cách giống người trong khi vẫn giữ được mức giá thuê cạnh tranh từ 2.000 - 4.000 USD/tháng cho các khách sạn.
Lei Yang, CEO của IntBot chia sẻ: "Nó giống như thuê nhân viên hình người mới vậy". Mô hình này cho thấy, dù cạnh tranh gay gắt, sự phụ thuộc lẫn nhau giữa công nghệ AI tiên tiến của Mỹ và khả năng sản xuất tối ưu của Trung Quốc vẫn có thể tạo ra những mô hình kinh doanh hiệu quả, bất chấp những căng thẳng địa chính trị đang bao trùm lên ngành công nghiệp tỷ đô này.
Bùi Tú