Đầu số 113 hỗ trợ cấp cứu khẩn cấp thế nào khi tích hợp 114, 115?

3 giờ trướcBài gốc

Trong bối cảnh nhu cầu cấp cứu ngoại viện ngày càng gia tăng, đặc biệt với các bệnh nguy kịch như đột quỵ, ngừng tim, TNGT, yêu cầu đặt ra không còn là cải tiến cục bộ mà là tái cấu trúc toàn diện hệ thống cấp cứu ngoại viện.

Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn nhấn mạnh hệ thống cấp cứu trước khi nhập viện hiện vẫn là “khâu mỏng, khâu chậm, thiếu đồng bộ”, chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Mỗi năm Việt Nam có khoảng 222.000 ca đột quỵ nhưng đa số không được cấp cứu kịp thời; chỉ 23,2% đến viện trong “thời gian vàng” và khoảng 20% được vận chuyển bằng hệ thống chuyên nghiệp.

Đó là chưa kể vô số tình huống khẩn cấp khác như TNGT, đuối nước, cháy nổ, ngộ độc, thiên tai, thảm họa … đều đòi hỏi phản ứng nhanh. Do đó, yêu cầu xây dựng một hệ thống cấp cứu ngoại viện hiện đại, liên thông, lấy người bệnh làm trung tâm trở nên cấp thiết.

Bệnh viện E triển khai sớm và hiệu quả mô hình cấp cứu ngoại viện

Tại hội thảo về Đề án phát triển hệ thống cấp cứu ngoại viện giai đoạn 2026–2030 do Bộ Y tế tổ chức, Thượng tá Phạm Hữu Phúc, Phó Chánh Văn phòng Bộ Công an, cho biết Bộ Công an đang xây dựng Đề án tích hợp các đầu số 113, 114, 115 thành Trung tâm tiếp nhận và xử lý thông tin khẩn cấp quốc gia, trong khi Bộ Y tế triển khai Đề án phát triển hệ thống cấp cứu ngoại viện giai đoạn 2026–2030.

Hai đề án này có mối quan hệ hữu cơ, bổ sung cho nhau trong toàn bộ chuỗi cấp cứu. Nếu hệ thống của Bộ Công an đóng vai trò “điểm vào” tiếp nhận thông tin khẩn cấp, thì ngành y tế chính là lực lượng trực tiếp thực hiện cấp cứu và vận chuyển người bệnh.

Chính vì vậy, định hướng đặt ra là hai hệ thống phải vận hành như một chỉnh thể thống nhất. Khi người dân gọi vào đầu số 113, thông tin không chỉ dừng lại ở lực lượng công an, mà phải được phân loại, chuyển ngay đến y tế, cứu hỏa hoặc các lực lượng liên quan.

Đặc biệt trong cấp cứu ngoại viện, việc kết nối trực tiếp từ tổng đài đến cơ sở y tế gần nhất có thể quyết định sự sống còn của bệnh nhân.

Một đầu số, đa lực lượng

Trọng tâm Đề án của Bộ Công an là tích hợp các đầu số khẩn cấp hiện hành thành một đầu số duy nhất: 113. Mô hình này chuyển từ cách tiếp cận phân tán sang “một cửa – nhiều lực lượng phối hợp”.

Thượng tá Phạm Hữu Phúc trình bày phương án tích hợp đầu số khẩn cấp

Đây là mô hình nhiều nước đã sử dụng: Hàn Quốc dùng 119 với trung tâm điều phối toàn quốc; Mỹ dùng 911, Australia 000, EU dùng 112, kết nối cảnh sát, y tế, cứu hỏa trong hệ thống tiếp nhận và xử lý tập trung, hiệu quả.

Toàn bộ cuộc gọi khẩn cấp sẽ được tiếp nhận tại một cổng trung tâm, sau đó tự động phân loại, định tuyến và chuyển đến đơn vị xử lý trong thời gian dưới 5 giây. Đây là bước tiến lớn so với cơ chế hiện nay, khi người dân phải tự xác định gọi đúng đầu số và thông tin có thể bị chậm trễ trong quá trình chuyển tiếp.

Hệ thống được thiết kế theo kiến trúc kết hợp: quản lý tập trung về dữ liệu, công nghệ và điều hành; đồng thời phân tán các điểm tiếp nhận tại 34 tỉnh, thành phố để đảm bảo xử lý nhanh tại địa phương.

Một điểm đáng chú ý là việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo và dữ liệu số trong quá trình tiếp nhận. Tổng đài viên được hỗ trợ xác định vị trí, mức độ khẩn cấp và đề xuất phương án điều phối tối ưu. Điều này giúp giảm phụ thuộc vào yếu tố chủ quan và nâng cao độ chính xác.

Đối với các cuộc gọi liên quan đến y tế, hệ thống sẽ chuyển thông tin trực tiếp đến cơ sở cấp cứu ngoại viện gần nhất, đồng thời gửi song song đến đầu mối điều hành của ngành y tế để giám sát và điều phối. Cách vận hành này giúp rút ngắn đáng kể thời gian trung gian, đặc biệt quan trọng trong các tình huống “tính bằng phút”.

Ngoài ra, hệ thống được thiết kế với nhiều lớp dự phòng, đảm bảo hoạt động liên tục 24/7. Trong trường hợp xảy ra sự cố, cuộc gọi sẽ được tự động chuyển hướng sang các tuyến thay thế, kể cả phương thức truyền thống, để không bỏ lỡ bất kỳ yêu cầu cứu trợ nào.

Tận dụng tối đa nguồn lực hiện có

Theo Thượng tá Phạm Hữu Phúc, Đề án được triển khai theo lộ trình ba bước: Từ tháng 5/2026 đến giữa năm 2027, các cơ quan sẽ tập trung xây dựng hạ tầng, hoàn thiện phần mềm, bố trí nhân lực và sửa đổi các quy định pháp lý liên quan.

Trong quý II/2027, hệ thống sẽ được chạy thử nghiệm với sự kết hợp giữa công nghệ mới và hạ tầng cũ để đánh giá, điều chỉnh.

Dự kiến từ quý III/2027, hệ thống đầu số 113 tích hợp sẽ chính thức vận hành trên toàn quốc.

Điểm quan trọng là Đề án không làm phát sinh bộ máy mới mà tận dụng tối đa hệ thống hiện có. Nhân lực được huy động từ các trung tâm chỉ huy công an địa phương, kết hợp với cán bộ y tế.

Hạ tầng truyền dẫn cũng được sử dụng từ mạng sẵn có của lực lượng công an, đồng thời kết nối với hệ thống của ngành y tế và các nhà mạng. Cách tiếp cận này giúp tiết kiệm chi phí đầu tư, đồng thời rút ngắn thời gian triển khai.

Trong các tình huống như đột quỵ, ngừng tim hay tai nạn giao thông nghiêm trọng, mỗi phút chậm trễ có thể làm giảm đáng kể cơ hội sống. Khi hệ thống 113 hoạt động hiệu quả, người dân không cần phân vân gọi số nào, còn các lực lượng chức năng có thể phối hợp nhanh chóng, chính xác hơn.

Thanh Hằng

Nguồn VietTimes : https://viettimes.vn/dau-so-113-ho-tro-cap-cuu-khan-cap-the-nao-khi-tich-hop-114-115-post197269.html