Đẩy lùi tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống

2 giờ trướcBài gốc

Trung tâm Y tế Mường Lát tuyên truyền kiến thức về tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống cho học sinh Trường Phổ thông Dân tộc bán trú THCS Pù Nhi.

Từ chuyển biến nhận thức đến những mô hình cụ thể

Không chỉ vi phạm pháp luật, hôn nhân cận huyết thống còn để lại hệ lụy nghiêm trọng về sức khỏe, chất lượng dân số và sự phát triển kinh tế - xã hội. Những năm gần đây, nhờ triển khai đồng bộ Đề án “Giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống giai đoạn 2015-2025”, nhận thức của người dân đã có chuyển biến rõ rệt. Tỷ lệ tảo hôn tại nhiều địa phương miền núi giảm từ hơn 4% xuống còn khoảng 1,6%; tình trạng hôn nhân cận huyết thống cơ bản không còn ghi nhận trong những năm gần đây. Đây là kết quả của sự vào cuộc quyết liệt từ cấp tỉnh đến cơ sở, với nhiều giải pháp đồng bộ, linh hoạt. Không chỉ dừng lại ở những con số, điều quan trọng hơn là sự thay đổi trong suy nghĩ và hành động của người dân. Nhiều gia đình đã chủ động cho con em tiếp tục học tập, không ép kết hôn sớm; thanh niên cũng ý thức hơn trong việc xây dựng tương lai.

Tại xã Pù Nhi - nơi trước đây từng là “điểm nóng” về tảo hôn, những thay đổi đang hiện hữu rõ nét. Chính quyền địa phương đã xây dựng các mô hình điểm gắn với từng thôn, bản; thành lập các câu lạc bộ thanh niên, phụ nữ; phát huy vai trò của già làng, trưởng bản, người có uy tín trong tuyên truyền, vận động. Các buổi sinh hoạt cộng đồng, tuyên truyền pháp luật không còn khô cứng mà được lồng ghép qua các hình thức như sân khấu hóa, hội thi, trò chơi tìm hiểu kiến thức. Học sinh các trường học trên địa bàn được tham gia các buổi ngoại khóa về sức khỏe sinh sản, kỹ năng sống, giúp các em hiểu rõ hơn về hệ lụy của tảo hôn và lợi ích của việc học tập kéo dài, giúp học sinh nhận thức rõ ràng hơn về quyền lợi và định hướng trong tương lai. Nhờ cách làm gần gũi, phù hợp, nhiều năm trở lại đây số trường hợp tảo hôn tại xã đã giảm rõ rệt, hôn nhân cận huyết thống không còn ghi nhận. Những câu chuyện về các cặp vợ chồng trẻ kết hôn đúng độ tuổi, cùng nhau phát triển kinh tế gia đình đang dần thay thế cho những hệ lụy của quá khứ.

Trao đổi với ông Lê Quốc Huấn, Phó Giám đốc Trung tâm Y tế Mường Lát được biết, công tác tuyên truyền phòng, chống tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống luôn được đơn vị xác định là nhiệm vụ trọng tâm, triển khai thường xuyên, liên tục. Trung tâm đã phối hợp chặt chẽ với các ban, ngành, đoàn thể và chính quyền cơ sở để đưa nội dung tuyên truyền đến tận thôn, bản, từng hộ gia đình. Đặc biệt, đội ngũ cán bộ y tế thôn bản, cộng tác viên dân số đã phát huy vai trò “cầu nối”, trực tiếp tiếp cận, tư vấn, vận động người dân thay đổi nhận thức và hành vi.

"Ngoài việc tuyên truyền, đơn vị còn chú trọng cung cấp các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, tư vấn tiền hôn nhân, góp phần giúp thanh niên có thêm kiến thức, kỹ năng để xây dựng gia đình hạnh phúc, bền vững. Nhờ đó, nhận thức của người dân từng bước được nâng lên, đặc biệt là ở lứa tuổi vị thành niên và thanh niên. Tuy nhiên để giảm dần nạn tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống ở các xã vùng biên cần tăng cường công tác tuyên truyền, đồng thời thường xuyên đôn đốc, giám sát hoạt động của các mô hình can thiệp giảm dần tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống tại các xã. Thông qua đó, từng bước nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe sinh sản, tạo cơ hội học tập, lao động cho đoàn viên, thanh niên trên địa bàn", ông Huấn cho biết thêm.

Cần sự vào cuộc đồng bộ và quyết liệt hơn nữa

Dù đạt được nhiều kết quả tích cực, song công tác giảm thiểu tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống vẫn còn những khó khăn nhất định. Ở một số nơi nhận thức của người dân chưa đồng đều; điều kiện kinh tế còn khó khăn; một số hủ tục vẫn tồn tại. Địa bàn miền núi rộng, dân cư phân tán, thanh niên đi làm ăn xa... cũng là những rào cản trong công tác tuyên truyền. Bên cạnh đó, sự tác động của mạng xã hội với nhiều thông tin thiếu kiểm chứng cũng đặt ra thách thức mới trong việc định hướng nhận thức cho giới trẻ.

Bà Vũ Thị Hương, Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo, cho biết: "Để giảm thiểu bền vững tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống cần tiếp tục triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó trọng tâm là nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi của người dân. Công tác tuyên truyền cần tiếp tục được đổi mới cả về nội dung và hình thức, phù hợp với từng nhóm đối tượng, từng địa bàn. Đặc biệt, phải phát huy vai trò của người có uy tín trong cộng đồng, coi đây là lực lượng nòng cốt trong vận động, thay đổi nhận thức của người dân. Cùng với đó, cần gắn việc giảm thiểu tảo hôn với các chương trình phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống người dân. Khi điều kiện kinh tế được cải thiện, trình độ dân trí nâng lên, người dân sẽ có điều kiện và động lực để thay đổi tập quán lạc hậu. Một giải pháp quan trọng khác là tăng cường giáo dục, đặc biệt ở lứa tuổi thanh, thiếu niên. Việc trang bị kiến thức về pháp luật, sức khỏe sinh sản, kỹ năng sống sẽ giúp các em có đủ hiểu biết để đưa ra quyết định đúng đắn cho tương lai".

Bài và ảnh: Tô Hà

Nguồn Thanh Hóa : http://baothanhhoa.vn/day-lui-tao-hon-hon-nhan-can-huyet-thong-284375.htm