“Đi làm cả năm, giờ có vài ngày Tết cũng lo không xong… Vậy là mình thất bại rồi đúng không?”.
Có lẽ, đây là băn khoăn của không ít người lúc này, chỉ là không phải ai cũng nói ra, cũng dám thẳng thắn nhìn nhận để tìm câu trả lời. Bởi Tết, trong tưởng tượng chung, luôn là thời điểm được phép thảnh thơi, được phép chi tiêu “nới tay” một chút sau cả năm lao động vất vả. Khi cảm giác lo lắng về tiền bạc vẫn bám theo đến tận những ngày nghỉ Tết, nhiều người lập tức nghĩ rằng mình thất bại.
12 tháng đi làm, lĩnh đủ 12 tháng, Tết thì chưa đến 1 tuần, vậy mà không lo nổi thì chẳng phải là kém quá rồi sao? Câu trả lời thực ra không hẳn là vậy.
Không phải ai đi làm cũng dư dả
Nỗi lo “tiền đâu tiêu Tết” không phản ánh hết năng lực hay giá trị của một người, mà là những câu chuyện cá nhân thôi, vì mỗi cây mỗi hoa, mỗi nhà mỗi cảnh.
Ảnh minh họa. Nguồn: Pinterest
Không phải ai đi làm cả năm cũng dư dả. Trong bối cảnh chi phí sống tăng - nhất là ở thành phố lớn, “đủ sống” đã là một dạng thành công. Lương hàng tháng thường được phân bổ gần như trọn vẹn cho tiền thuê nhà hoặc trả nợ vay mua nhà, ăn uống, đi lại, các khoản phát sinh và trách nhiệm gia đình. Thế nên cuối năm không có một khoản dư lớn để tiêu Tết, cũng không có gì khó hiểu
Bên cạnh đó, Tết không chỉ là mấy ngày nghỉ, mà là một “mùa chi tiêu”: Từ chi phí đi lại về quê, tới tiền biếu bố mẹ, tiền lì xì ông bà/họ hàng, tiền mua thực phẩm,... Tất cả đều là những gạch đầu dòng quan trọng, buộc phải chi dịp Tết chứ không phải là thứ “có thì tốt, không có cũng chẳng sao”. Trong hoàn cảnh đó, việc lo thiếu tiền tiêu Tết đôi khi không xuất phát từ thiếu thốn thật sự, mà từ nỗi sợ không đáp ứng được kỳ vọng chính bản thân mình đang đặt ra. Đi làm cả năm mà, làm gì có ai muốn “tay không về quê đón Tết” bao giờ.
Nỗi lo "Tết không đủ tiêu" là một tín hiệu tốt!
Một yếu tố khác cũng cần nhìn và đánh giá lại, là khái niệm “thành công” thường bị gắn chặt với những con số, những kết quả tài chính trong ngắn hạn: Lương bao nhiêu, tiết kiệm chừng nào,...
Cả năm đi làm mà Tết vẫn phải tính toán, nhiều người tự kết luận mình đã có “1 năm thất bại”. Nhưng lao động không phải lúc nào cũng cho kết quả ngay lập tức. Có những giai đoạn đi làm chủ yếu là để học kỹ năng, tích lũy kinh nghiệm, mở rộng mối quan hệ hoặc đơn giản là duy trì sự ổn định. Những giá trị này không chuyển hóa ngay thành tiền để tiêu Tết, nhưng lại là nền tảng cho thu nhập tốt hơn về sau. Nếu chỉ dùng khả năng chi tiêu vài ngày Tết để đánh giá cả một năm nỗ lực, thì quả thực bạn đang quá khắt khe với chính mình.
Ảnh minh họa. Nguồn: Pinterest
Quan trọng hơn cả, nỗi lo thiếu tiền tiêu Tết không phải lúc nào cũng là tín hiệu xấu. Ở một góc độ khác, nó cho thấy người đó có ý thức về trách nhiệm tài chính, không muốn tiêu vượt khả năng và không muốn đẩy mình vào khó khăn sau Tết. Trong một xã hội mà việc vay mượn, ứng trước, tiêu trước trả sau ngày càng dễ dàng, việc dừng lại và lo lắng đôi khi là biểu hiện của sự tỉnh táo. Thất bại thực sự không nằm ở chỗ phải cân nhắc từng khoản chi, mà nằm ở việc tiêu xong Tết rồi rơi vào vòng xoáy nợ nần, áp lực kéo dài sang cả năm mới.
Tựu trung lại, lo thiếu tiền tiêu Tết không đồng nghĩa với thất bại. Nó chỉ trở thành thất bại khi người ta buông xuôi, chấp nhận mãi một trạng thái bấp bênh mà không tìm cách cải thiện. Còn nếu sau nỗi lo đó là sự nhìn lại, điều chỉnh kỳ vọng và lên kế hoạch tốt hơn cho năm sau, thì đó không phải là dấu chấm hết, mà là một dấu phẩy cần thiết trên hành trình trưởng thành tài chính của mỗi người.
NGỌC LINH