Điểm tựa từ dòng họ, thôn xóm

một ngày trướcBài gốc

Cán bộ xã và thành viên Ban điều hành họ Trương ở thôn Phước Lộc thăm gia đình bà Trương Thị Bòn

Động lực để người nghèo vươn lên

Gần 11 giờ trưa, vừa trông thấy bà con trong họ và cán bộ xã ghé thăm, bà Trương Thị Bòn ở thôn Phước Lộc vội vã sang quầy tạp hóa nhỏ cạnh nhà mua mấy chai nước ngọt. Mọi người ngăn lại, sợ bà tốn kém thì bà cười hiền: “Giờ cuộc sống của gia đình tôi khá hơn rồi, ly nước nghĩa tình cũng là lời cảm ơn từ gia đình”.

Ngồi trò chuyện, bà Bòn bảo, cuộc sống trước đây vốn khốn khó, nhất là từ ngày chồng bà qua đời. Nhưng nhờ sự quan tâm của chính quyền địa phương, nghĩa tình xóm làng, sự giúp đỡ của dòng họ, bà lại có động lực để vươn lên. 3 con bò giống hỗ trợ từ mô hình sinh kế giờ đã lớn, trở thành tài sản quý của gia đình. Ngoài những đồng cỏ gần nhà, người trong xóm vẫn gửi tặng thêm thân cây chuối, mớ cỏ cho bò ăn. Bà Bòn vừa chăn nuôi, vừa phụ con gái chăm cháu, cuộc sống tuy chưa thể gọi là khá giả nhưng đã vững vàng hơn trước. “Gia đình tôi đã thoát nghèo. Mừng nhất là luôn có bà con trong họ, xóm giềng động viên, làm điểm tựa”, bà Bòn nói, đôi mắt ánh lên niềm tin.

Tại xã Chân Mây - Lăng Cô, những câu chuyện như thế không còn hiếm. Ở đó, tình nghĩa dòng họ, thôn xóm trở thành trợ lực, tiếp sức cho những người yếu thế đi tiếp con đường của mình. Ông Trương Văn Thanh, thành viên Ban điều hành họ Trương ở thôn Phước Lộc - trưởng thôn cho biết, những năm qua, cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận và các đoàn thể đã triển khai nhiều chương trình giảm nghèo bền vững phù hợp từng địa bàn. Một trong những điểm nhấn này là phong trào: “Dòng họ, làng, bản không có hộ nghèo”.

Từ những cây chuối bà con, hàng xóm tặng, bà Bòn có thêm nguồn thức ăn để nuôi bò

Phong trào ấy lan tỏa nhanh bởi chạm đúng vào nét đẹp văn hóa của người Việt: Đoàn kết - đùm bọc - tương trợ. Khi dòng họ cùng đứng ra vận động, những hoàn cảnh khó khăn không chỉ nhận được hỗ trợ vật chất mà còn nhận thêm động viên tinh thần, được gợi mở cách làm ăn, được lắng nghe và cảm thông.

Họ Trương ở thôn Phước Lộc là một minh chứng điển hình. Theo ông Thanh, dòng họ Trương ở thôn Phước Lộc là một trong 4 dòng họ sống lâu đời tại xã Lộc Tiến cũ (nay là xã Chân Mây - Lăng Cô). Hiện nay, có hơn 350 hộ sống trên địa bàn xã, trong đó khoảng 200 hộ sống tại thôn Phước Lộc. Từ nhiều năm trước, họ Trương xác định rõ: Muốn thoát nghèo bền vững, con đường đầu tiên phải đi qua là học hành.

Năm 1998, Quỹ khuyến học họ Trương ra đời. Con cháu gần xa góp sức gây quỹ, đều đặn khen thưởng học sinh giỏi, học sinh đỗ đại học, động viên các em tiếp tục học lên. Những khoản hỗ trợ tuy không lớn nhưng chan chứa tự hào và kỳ vọng giúp nhiều thế hệ con em trong họ đã học hành đến nơi đến chốn và có nghề nghiệp ổn định. Nhiều gia đình trước là hộ nghèo, nay đã vươn lên thành hộ khá, dựng nhà cửa khang trang hơn, tạo nền tảng để thế hệ sau tiếp tục học hành.

Điều đáng quý là khi thành đạt, họ quay về quê hương. Những phong bì nhỏ đóng góp cho quỹ khuyến học, những chuyến thăm người già yếu, những phần quà lặng lẽ gửi tặng hộ nghèo, tất cả kết nối thành vòng tròn yêu thương trong dòng tộc. “Nhờ sự chung tay trong họ, hộ nghèo giảm nhanh”, ông Thanh chia sẻ. Năm 2023, thôn Phước Lộc còn 19 hộ nghèo thì 7 hộ là con cháu họ Trương. Đến năm 2024, số hộ nghèo toàn thôn chỉ còn 11 hộ, trong đó còn 4 hộ thuộc họ Trương. Đến nay, con cháu họ Trương phần lớn đã ổn định cuộc sống, nhiều hộ thoát nghèo bền vững, con cái được học hành đầy đủ hơn.

Không chỉ họ Trương, nhiều dòng họ khác ở xã Chân Mây - Lăng Cô cũng luôn kết nối nguồn lực, trở thành điểm tựa cho bà con vươn lên thoát nghèo. Ông Dương Quang Điệt, Trưởng họ Dương ở thôn Trung Kiền cho biết, dòng họ lập kế hoạch cụ thể, phân công từng chi, từng phái phụ trách các gia đình khó khăn, thường xuyên thăm hỏi, hỗ trợ, tháo gỡ vướng mắc. Quan điểm của họ Dương rất rõ: “Giúp trong họ, nhưng không dừng lại ở đó, còn phải lan tỏa ra làng xóm, thôn quê”.

Đến nay, trong họ chỉ còn một đến hai hộ nghèo, cận nghèo. Nghe ở đâu có người khó khăn, người neo đơn, dòng họ lại vận động cùng chung tay. Những việc làm giản dị, không ồn ào nhưng tạo nên sức mạnh bền bỉ của cộng đồng Chân Mây - Lăng Cô.

Từ giảm nghèo đi đến kiến tạo hạnh phúc

Theo thống kê, đến cuối năm 2025, toàn xã Chân Mây - Lăng Cô còn 108 hộ nghèo với 209 nhân khẩu, chiếm 0,9%; 88 hộ cận nghèo với 247 nhân khẩu, chiếm 0,74%. Những con số ấy lại là cả một hành trình bền bỉ từ sự nỗ lực của chính quyền địa phương, của mỗi đoàn thể, thôn, xóm, dòng họ.

Tỷ lệ hộ nghèo trên vượt chỉ tiêu đề ra từ đầu năm nhưng với lãnh đạo xã và các những người ở các thôn, dòng họ, đó chưa phải là đích cuối. Điều khiến họ trăn trở hơn là làm sao để người dân thoát nghèo bền vững, không tái nghèo, có cuộc sống ấm no và hạnh phúc hơn.

Nhờ nguồn bò giống hỗ trợ và sự giúp đỡ của địa phương, thôn xóm, chị Lê Thị Vân (thôn Phú Gia) có điều kiện vươn lên

Ông Trần Sang, Bí thư Chi bộ thôn Phú Gia chia sẻ, ở địa phương, sự vào cuộc không chỉ dừng lại ở chính quyền xã mà lan tỏa đến từng chi bộ, đoàn thể. Mỗi hộ nghèo, hộ cận nghèo được phân công theo dõi, thường xuyên thăm hỏi, động viên, tìm hiểu nhu cầu thật sự của người dân để hỗ trợ đúng cách. Những hoàn cảnh đặc biệt còn được kết nối với doanh nghiệp, nhà hảo tâm trên địa bàn để kịp thời giúp đỡ. “Chúng tôi cũng trực tiếp đến các doanh nghiệp vận động. Từ những câu chuyện thực tế, sự tâm huyết và mong muốn chính đáng, doanh nghiệp đã vui vẻ ủng hộ”, ông Sang nói.

Nhờ hỗ trợ đúng và trúng, chỉ trong một thời gian ngắn, số hộ nghèo của thôn Phú Gia trong năm 2025 giảm từ 4 hộ xuống còn 2, hộ cận nghèo giảm từ 5 còn 3. Điều đáng quý là đằng sau con số ấy là nụ cười của người dân khi có vốn chăn nuôi, có sinh kế ổn định, có cơ hội làm việc phù hợp với khả năng.

Theo ông Trần Văn Minh Quân, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Chân Mây - Lăng Cô, giảm nghèo bền vững phải nhìn như một quá trình tổng thể. Đó là sự kết hợp giữa chính sách của Nhà nước với nỗ lực tự vươn lên của người dân; giữa nguồn lực Trung ương, địa phương với sức mạnh cộng đồng; giữa hỗ trợ sinh kế trước mắt và khơi dậy ý chí lâu dài. Vì vậy, bên cạnh các mô hình phát triển kinh tế, xã đặc biệt coi trọng yếu tố tinh thần: Làm sao để người dân không trông chờ, ỷ lại; mỗi người đều thấy mình là chủ thể của hành trình thoát nghèo. Những mô hình làm ăn hiệu quả được nhân rộng, những tấm gương vươn lên được lan tỏa, tạo động lực chung cho cộng đồng.

Tình làng nghĩa xóm, hơn lúc nào hết đã trở thành cầu nối. Dòng họ trở thành những cánh tay nối dài, lan tỏa sự yêu thương. Ở đó, mỗi người khó khăn không chỉ được hỗ trợ bằng gạo, bằng con giống, mà còn được nâng đỡ bằng niềm tin: “Mình không bị bỏ lại phía sau”.

Đó cũng là mục tiêu mà lãnh đạo xã Chân Mây - Lăng Cô đang hướng đến: “Với quyết tâm cao nhất, từ xã đến thôn, các đoàn thể và dòng họ sẽ cùng nỗ lực để từ giảm nghèo đi đến kiến tạo hạnh phúc cho người dân”.

Bài, ảnh: HỮU PHÚC

Nguồn Thừa Thiên Huế : https://huengaynay.vn/doi-song/diem-tua-tu-dong-ho-thon-xom-161694.html