Đừng để mê tín 'chiếm sóng' ngày Xuân

2 giờ trướcBài gốc

Không chỉ gây lãng phí tiền bạc, hệ lụy của những hoạt động này còn làm xói mòn niềm tin, méo mó đời sống văn hóa và tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an ninh trật tự.

Ngăn chặn nạn mê tín dịp Tết không chỉ là việc của cơ quan chức năng, mà còn là trách nhiệm chung của cộng đồng.

Mê tín “nở rộ” mỗi độ Xuân về

Tết Nguyên đán vốn là thời điểm người dân hướng về tổ tiên, gia đình, tìm sự bình an, khởi đầu mới. Nhiều người đi lễ chùa, đền, phủ để cầu phúc, cầu lộc, đó là nhu cầu tâm linh chính đáng. Tuy nhiên, lợi dụng tâm lý “có thờ có thiêng, có kiêng có lành”, một số đối tượng đã biến tín ngưỡng thành công cụ trục lợi.

Những năm gần đây, trên không gian mạng và tại nhiều điểm thờ tự, xuất hiện dày đặc quảng cáo “giải hạn Thái Tuế”, “cắt tiền duyên”, “giải tam tai”, “xem vận mệnh trọn đời”, “bán lá kim bài Thái Tuế mang về thờ”... với mức giá từ vài trăm nghìn đến hàng chục triệu đồng. Không ít người sẵn sàng chi tiền để “mua bình an”, “mua may mắn” đầu năm.

Theo Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2016, Nhà nước tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng của nhân dân, nhưng mọi hành vi lợi dụng tín ngưỡng để trục lợi, gây mất trật tự, xâm hại lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân đều bị nghiêm cấm.

Dù vậy, thực tế cho thấy, mê tín dị đoan vẫn diễn biến phức tạp, nhất là dịp Tết.

Đừng để mê tín “chiếm sóng” ngày Xuân. Ảnh minh họa: baohaiphong.vn

Hệ lụy không chỉ là tiền bạc

Nhiều người cho rằng, bỏ tiền ra “giải hạn” chỉ là việc cá nhân, không ảnh hưởng ai. Nhưng nhìn sâu hơn, mê tín dị đoan gây ra nhiều hệ lụy đáng lo ngại.

Thứ nhất, lãng phí kinh tế: Trong bối cảnh đời sống còn nhiều khó khăn, việc chi hàng triệu đồng cho những nghi lễ vô căn cứ khoa học là sự hao tổn không nhỏ đối với nhiều gia đình.

Thứ hai, lệch lạc nhận thức: Khi tin rằng vận mệnh do “sao chiếu”, “tam tai”, “hạn năm tuổi” quyết định, con người dễ rơi vào tâm lý thụ động, buông xuôi hoặc hoang mang, lo sợ. Thay vì nỗ lực học tập, lao động, phấn đấu, một số người lại tìm đến bói toán như chỗ dựa tinh thần.

Thứ ba, ảnh hưởng trật tự xã hội: Nhiều cơ sở tự phát tổ chức “dâng sao giải hạn” quy mô lớn, thu tiền trái quy định; nhiều “thầy” lợi dụng tâm linh để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản. Không ít vụ việc đã bị cơ quan chức năng xử lý theo quy định của pháp luật.

Quan điểm của Đảng, Nhà nước ta từ lâu đã nhất quán: Phát huy giá trị tốt đẹp của tín ngưỡng, tôn giáo, đồng thời kiên quyết đấu tranh, loại bỏ mê tín dị đoan, hủ tục lạc hậu. Việc xây dựng đời sống văn hóa mới, con người mới xã hội chủ nghĩa không thể song hành với niềm tin mù quáng.

Phân biệt tín ngưỡng và mê tín

Đi lễ đầu năm, thắp nén nhang tưởng nhớ tổ tiên, cầu chúc an lành là nét đẹp truyền thống của dân tộc. Tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên, lễ hội đầu Xuân là một phần không thể tách rời của văn hóa Việt.

Tuy nhiên, cần phân biệt rõ giữa tín ngưỡng lành mạnh và mê tín dị đoan. Tín ngưỡng hướng con người đến điều thiện, đề cao đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, sống có trách nhiệm.

Mê tín lại dựa trên niềm tin mù quáng, thiếu căn cứ, thường đi kèm yếu tố trục lợi. Những khái niệm như “Thái Tuế”, “tam tai”, “hạn sao chiếu mệnh” vốn có nguồn gốc trong dân gian, nhưng việc thương mại hóa thành “kim bài Thái Tuế”, “giải hạn trọn gói”, “cúng online chuyển khoản”... là biểu hiện rõ ràng của sự biến tướng.

Trách nhiệm của cơ quan chức năng

Để ngăn chặn nạn mê tín dịp Tết, trước hết cần sự vào cuộc quyết liệt của các cơ quan chức năng. Lực lượng công an, quản lý thị trường, chính quyền cơ sở cần tăng cường kiểm tra, xử lý các hành vi lợi dụng tín ngưỡng để lừa đảo, trục lợi; kịp thời phát hiện, ngăn chặn việc quảng cáo, buôn bán “bùa chú”, “kim bài Thái Tuế”, “vật phẩm giải hạn” không rõ nguồn gốc.

Ngành văn hóa cần đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn các cơ sở thờ tự thực hiện nghi lễ đúng quy định, không tổ chức các hoạt động mang tính mê tín, thu tiền trái phép. Các phương tiện truyền thông, nhất là báo chí chính thống, phải kiên trì đấu tranh, phê phán, vạch trần bản chất phản khoa học của các hoạt động mê tín.

Bên cạnh đó, cần phát huy vai trò của gia đình, nhà trường trong giáo dục thế hệ trẻ về lối sống khoa học, lý trí, không sa vào mê tín.

Bình an không đến từ “giải hạn”

Xuân mới mang theo khát vọng mới. Bình an, may mắn không thể mua bằng “lá bài”, “kim bài” hay những lời phán vô căn cứ.

Bình an đến từ sự chuẩn bị chu đáo, từ nỗ lực lao động, từ lối sống lành mạnh và tinh thần trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội. Giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc không đồng nghĩa với dung túng mê tín. Một cái Tết văn minh, an toàn, tiết kiệm là khi mỗi người biết chọn niềm tin sáng suốt, nói không với bói toán, giải hạn trục lợi.

Ngăn chặn mê tín dịp Tết không chỉ để bảo vệ túi tiền của người dân, mà quan trọng hơn là bảo vệ nền tảng tinh thần của xã hội, nơi lý trí, khoa học và những giá trị văn hóa chân chính phải được đặt ở vị trí trung tâm.

Nguồn QĐND : https://www.qdnd.vn/xa-hoi/cac-van-de/dung-de-me-tin-chiem-song-ngay-xuan-1026231