Nền tảng tổng hợp và khai thác dữ liệu Metric.vn vừa có báo cáo nhanh về tình hình thị trường thương mại điện tử (TMĐT) bán lẻ 2025 trên bốn sàn Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki.
Gánh nặng chi phí khiến nhà bán hàng online đuối sức
Theo đó, doanh số và sản lượng bán lẻ TMĐT trong năm 2025 đều tăng trưởng mạnh so với năm 2024. Cụ thể, doanh số bán lẻ của các sàn đạt gần 430 ngàn tỉ đồng với sản lượng hàng hóa bán ra là gần 3.942 triệu sản phẩm, lần lượt tăng trưởng gần 35% và hơn 15% so với năm 2024.
Tuy nhiên, số nhà bán hàng tồn tại trên bốn sàn chỉ còn gần 602 ngàn, giảm hơn 7% so với cùng kỳ năm ngoái, tương đương có gần 48 ngàn nhà bán rời khỏi thị trường chỉ sau một năm.
Các nhà bán lẻ, các doanh nghiệp đang kinh doanh trên TMĐT cũng thừa nhận năm 2025 là một năm đầy khó khăn của ngành không chỉ về các quy định pháp luật mà còn gánh nặng bởi “phí”.
Mặc cho doanh thu và sản lượng hàng hóa của TMĐT tăng, số lượng nhà bán bám trụ thị trường lại giảm đáng kể. Ảnh minh họa: THU HÀ
Ông Trần Lâm, chuyên gia TMĐT kiêm nhà sáng lập các thương hiệu Julyhouse và Macaland, cho biết chỉ riêng với các loại phí từ sàn đã tăng ít nhất 10 - 15%, một con số lớn đối với các nhà bán lẻ trực tuyến. Cạnh đó, người bán giờ đây phải chịu thêm nhiều khoản phí khác như phí hạ tầng, phí hoàn hàng, phí cố định bao gồm gói freeship cho tới voucher, vận chuyển…
Đáng chú ý, các đợt tăng phí rải rác và thêm mới liên tục, cùng cách triển khai quy định của sàn quá nhanh khiến nhà bán hàng không đủ thời gian xoay trở. Ông Lâm lấy ví dụ từ doanh nghiệp của mình là Julyhouse - vốn là thương hiệu có doanh số tăng trưởng đều đặn qua từng năm, thì tới năm 2025 đã chứng kiến đà giảm 10% so với năm 2024, do những thay đổi quá nhanh về các khoản phí từ các sàn khiến doanh nghiệp chưa kịp điều chỉnh và thích ứng.
Cơ hội nào cho kinh doanh TMĐT trong năm 2026?
Nhìn về tương lai của năm 2026, ông Trần Lâm tin rằng thương mại điện tử vẫn là kênh kinh doanh tốt nếu các nhà bán hàng đáp ứng được tính “chuẩn, đúng”. Tức làm chuẩn theo Luật Thương mại điện tử (có hiệu lực từ 1-7-2026), làm đúng các chính sách thuế TMĐT và các tính toán chi phí sản phẩm khi lên sàn.
Ông Lâm cho rằng khó khăn khi kinh doanh trên TMĐT là khó khăn chung, chỉ cần vượt qua các rào cản thì “dễ thở” hơn. Ông cũng dự đoán sẽ có một đợt điều chỉnh giá sản phẩm trên các sàn đến từ các nhà bán hàng để phù hợp với tình hình thực tế.
TMĐT vẫn là kênh kinh doanh tốt nếu các nhà bán hàng đáp ứng được tính “chuẩn, đúng”. Ảnh: HẠ QUYÊN
"Dù việc tăng giá là rất nhạy cảm nhưng việc tăng này sẽ diễn ra ở hầu hết thị trường, không riêng gì một cá thể và nhu cầu mua sắm online vẫn luôn có. Các sàn TMĐT vẫn sẽ tìm cách khai thác người dùng bằng các chính sách voucher từ sàn, đối tác.
Vì thế, nhiệm vụ của người bán là tập trung chất lượng, chăm sóc khách hàng. Cạnh đó, phải tính toán kỹ từng khâu về giá cả, định hướng thương hiệu. Lúc này không còn là chạy doanh số cho lớn mà là chạy sao cho có lời, bởi ngay cả khi doanh số cao mà lợi nhuận mỏng thì chưa chắc đã tốt cho sự phát triển của thương hiệu", ông Lâm nói.
Nghiên cứu của Metric.vn cũng cho thấy ngày nay người tiêu dùng Việt Nam không còn đơn thuần tìm kiếm sản phẩm rẻ nhất khi mua sắm online, mà họ quan tâm nhiều hơn tới chất lượng, nguồn gốc xuất xứ và trải nghiệm mua sắm toàn diện.
Nhìn vào dữ liệu phân khúc tiêu dùng trong năm 2025 của Metric.vn đưa ra, có thể thấy rõ hơn về nhận định xu hướng tiêu dùng trên.
Cụ thể, các phân khúc dưới 100.000 đồng và phân khúc 100.000 - 200.000 đồng tiếp tục chiếm ưu thế với thị phần doanh số lần lượt đạt gần 23% và hơn 25%, phản ánh sức mua ổn định tại nhóm hàng phổ thông.
Tuy nhiên, phân khúc dưới 100.000 đồng thu hẹp nhẹ từ hơn 24% xuống gần 23%, cho thấy xu hướng dịch chuyển của người tiêu dùng sang các sản phẩm có giá trị cao hơn. Điều này phản ánh hành vi tiêu dùng ngày càng đa dạng, với sự cân bằng giữa tối ưu chi tiêu và nâng cao chất lượng sản phẩm.
Cục Thương mại điện tử và kinh tế số, Bộ Công Thương đề ra 6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm của thương mại điện tử 2026.
- Ưu tiên ban hành Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Thương mại điện tử
- Triển khai Kế hoạch phát triển thương mại điện tử quốc gia giai đoạn 2026 - 2030
- Tăng cường quản lý, kiểm tra, hậu kiểm và xây dựng cơ sở dữ liệu thương mại điện tử, từng bước ứng dụng AI phục vụ giám sát
- Đẩy mạnh chuyển đổi số ngành Công Thương theo hướng quản lý dựa trên dữ liệu
- Thu hẹp khoảng cách phát triển thương mại điện tử giữa các vùng, miền và thúc đẩy thương mại điện tử xuyên biên giới gắn với xuất khẩu
THU HÀ