Theo đó, từ ngày 1-3-2026, tất cả sản phẩm bất động sản, từ nhà ở riêng lẻ, căn hộ chung cư đến từng phần diện tích sàn trong các công trình xây dựng, đều được cấp một mã định danh điện tử riêng biệt. Đây là bước đi quan trọng trong lộ trình số hóa lĩnh vực nhà ở và thị trường bất động sản, đáp ứng yêu cầu quản lý trong bối cảnh mới.
Việc gắn mã định danh cho bất động sản sẽ giúp thị trường phát triển ổn định, minh bạch và bền vững. Ảnh: Nguyễn Quang
Hoàn thiện nền tảng quản lý số
Nghị định số 357/2025/NĐ-CP được ban hành trong bối cảnh yêu cầu hiện đại hóa công tác quản lý nhà nước đối với nhà ở và thị trường bất động sản ngày càng trở nên cấp thiết. Thực tế cho thấy, phương thức quản lý truyền thống dựa trên hồ sơ giấy, dữ liệu phân tán ở nhiều cơ quan, địa phương đã bộc lộ không ít hạn chế, đặc biệt khi quy mô và mức độ phức tạp của thị trường không ngừng tăng lên.
Theo quy định mới, mỗi bất động sản sẽ được cấp một mã định danh điện tử thống nhất, gắn với toàn bộ vòng đời của tài sản, từ khi hình thành, đưa vào sử dụng cho đến quá trình giao dịch, chuyển nhượng, thế chấp. Mã định danh này đóng vai trò như “căn cước” của bất động sản, là chìa khóa để kết nối, liên thông dữ liệu giữa các lĩnh vực liên quan như đất đai, xây dựng, quy hoạch, thuế, tài chính, công chứng và tín dụng.
Các chuyên gia cho rằng, việc chuẩn hóa dữ liệu và quản lý bằng mã định danh là bước đi tất yếu trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia. Chủ tịch Hội Môi giới bất động sản Việt Nam Nguyễn Văn Đính nhận định: “Khi mỗi bất động sản được định danh rõ ràng trên môi trường số, cơ quan quản lý sẽ có công cụ hiệu quả hơn để theo dõi biến động thị trường, từ đó đưa ra các quyết sách điều tiết kịp thời, phù hợp với thực tiễn”.
Đối với Hà Nội, trung tâm chính trị, hành chính, kinh tế lớn của cả nước, yêu cầu quản lý thị trường bất động sản càng đặt ra ở mức cao. Hiện trên địa bàn thành phố có hàng triệu căn nhà ở, hàng nghìn dự án bất động sản với nhiều loại hình khác nhau. Việc thiếu một hệ thống dữ liệu đồng bộ, thống nhất đã khiến công tác quản lý gặp không ít khó khăn, nhất là trong khâu thống kê, theo dõi biến động và dự báo thị trường.
Việc triển khai Nghị định số 357/2025/NĐ-CP được kỳ vọng sẽ giúp Hà Nội từng bước hoàn thiện “hạ tầng mềm” cho quản lý đô thị hiện đại, phù hợp với mục tiêu xây dựng Thủ đô thông minh, chính quyền số mà thành phố đang hướng tới. Hà Nội đang tích cực triển khai "Chiến dịch làm giàu, làm sạch cơ sở dữ liệu đất đai". Đây được xác định là nhiệm vụ trọng tâm nhằm hoàn thiện, số hóa dữ liệu đất đai địa phương, bảo đảm tính "đúng - đủ - sạch - sống" để phục vụ quản lý nhà nước. Đồng thời, rút ngắn thủ tục hành chính cho người dân, doanh nghiệp, với mục tiêu đưa hệ thống vào vận hành liên thông và sử dụng dữ liệu quốc gia.
Giúp thị trường phát triển ổn định, bền vững
Một trong những tác động được kỳ vọng rõ nét nhất từ việc gắn mã định danh cho bất động sản là nâng cao tính minh bạch của thị trường, qua đó hạn chế tình trạng đầu cơ, “thổi giá” từng xảy ra ở không ít khu vực, đặc biệt tại các đô thị lớn như Hà Nội.
Thực tế thời gian qua cho thấy, mỗi khi xuất hiện thông tin về quy hoạch, đầu tư hạ tầng, nhiều khu vực ven đô Hà Nội lại ghi nhận tình trạng giá đất bị đẩy lên cao trong thời gian ngắn, chủ yếu do hoạt động mua đi bán lại mang tính đầu cơ. Khi mỗi bất động sản đều có mã định danh điện tử và toàn bộ lịch sử giao dịch được cập nhật đầy đủ, cơ quan chức năng sẽ dễ dàng nhận diện các dấu hiệu bất thường, từ đó kịp thời đưa ra biện pháp quản lý, chấn chỉnh.
“Mã định danh bất động sản giúp việc tra cứu, kiểm chứng thông tin trở nên thuận lợi, đáng tin cậy hơn. Người mua nhà có thể chủ động tìm hiểu tình trạng pháp lý, quy hoạch, quyền sở hữu của bất động sản trước khi giao dịch, hạn chế rủi ro tranh chấp, khiếu kiện. Đây cũng là yếu tố quan trọng góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người dân chúng tôi”, bà Phùng Thị Thanh (52 tuổi, ở phường Phú Thượng) nói.
Dưới góc độ vận hành của thị trường, khi thông tin được công khai, minh bạch và liên thông, các hành vi đầu cơ dựa trên thông tin mập mờ sẽ khó tồn tại. Thị trường bất động sản sẽ dần phát triển theo hướng bền vững hơn, gắn với nhu cầu ở thực và đầu tư dài hạn.
Đối với Hà Nội, việc gắn mã định danh cho bất động sản còn hỗ trợ tích cực cho công tác quản lý thuế và nguồn thu ngân sách. Dữ liệu được liên thông giữa cơ quan xây dựng, thuế và công chứng sẽ giúp kiểm soát chặt chẽ giá trị giao dịch, hạn chế tình trạng khai thấp giá chuyển nhượng, một trong những nguyên nhân gây thất thu ngân sách nhiều năm qua.
Lãnh đạo Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, thành phố đang rà soát, chuẩn hóa dữ liệu nhà ở, dự án bất động sản, từng bước xây dựng kho dữ liệu số thống nhất, sẵn sàng kết nối với hệ thống thông tin chung theo quy định của Nghị định số 357/2025/NĐ-CP. Đây là cơ sở quan trọng để nâng cao hiệu quả quản lý, phục vụ tốt hơn công tác quy hoạch, phát triển nhà ở và điều tiết thị trường.
Trên cơ sở những dữ liệu đất đai đã được xây dựng, hoàn thiện, thành phố yêu cầu các dữ liệu này phải được đưa ngay vào hoạt động phục vụ cho công tác quản lý đất đai, chia sẻ, kết nối, liên thông với các ngành kinh tế - xã hội và giải quyết thủ tục hành chính của người dân, doanh nghiệp. Các đơn vị, sở ngành vận hành, cập nhật thường xuyên, liên tục và duy trì chế độ đồng bộ dữ liệu theo thời gian thực lên hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai.
Như vậy, với những bước đi bài bản, đồng bộ, việc gắn mã định danh cho bất động sản không chỉ góp phần lập lại trật tự, kỷ cương thị trường mà còn tạo dư địa cho thị trường phát triển ổn định, minh bạch và bền vững.
Bảo Hân