Tập đoàn Geely vừa đánh dấu một cột mốc quan trọng khi trở thành nhà sản xuất ôtô Trung Quốc đầu tiên xuất khẩu xe điện (EV) từ Trung Quốc sang Canada theo một thỏa thuận thương mại giữa 2 nước, vốn có hiệu lực từ đầu năm 2026.
Lotus Eletre là mẫu xe điện Trung Quốc đầu tiên tại Canada với mức thuế 6,1%
Vào ngày 7/5, Geely đã vận chuyển lô 18 chiếc SUV điện Lotus Eletre tới hệ thống đại lý tại Canada. Động thái này diễn ra sau khi Ottawa cho phép nhập khẩu tối đa 49.000 xe điện sản xuất tại Trung Quốc mỗi năm, với mức thuế ưu đãi 6,1% từ tháng 1/2026.
Lô 18 chiếc SUV điện Lotus Eletre đã tới hệ thống đại lý tại Canada. Sự kiện này đánh dấu những chiếc xe điện "Made in China" đầu tiên được hưởng mức thuế 6,1% tại nước này.
Lotus Eletre là mẫu SUV chạy điện hiệu suất cao, được sản xuất tại thành phố Vũ Hán, vốn do Geely xây dựng riêng cho các dòng xe điện hóa của thương hiệu xe thể thao Anh Lotus. Mẫu xe này có giá khởi điểm tại Trung Quốc là 538.000 NDT (79.120 USD). Đây là mẫu xe điện cao cấp đầu tiên vượt qua các tiêu chuẩn chứng nhận theo quy định An toàn Phương tiện Cơ giới Canada.
Bước đi của Geely diễn ra trong bối cảnh nhiều hãng xe Trung Quốc khác cũng đang chuẩn bị thâm nhập thị trường tiềm năng này. Chery và BYD được cho là đã bắt đầu triển khai các hoạt động hậu trường như tuyển dụng nhân sự nhằm đưa các thương hiệu nội địa ngay trong quý I/2026. Một số mẫu xe của Chery và BYD cũng đã được phát hiện tại các bãi đỗ xe thương mại tại "hàng xóm" của nước Mỹ.
Kể từ tháng 1/2026, Ottawa cho phép nhập khẩu tối đa 49.000 xe điện sản xuất tại Trung Quốc mỗi năm, với mức thuế chỉ 6,1%. Các thương hiệu Trung Quốc và thậm chí các thương hiệu phương Tây như Tesla, Volvo... cũng tranh thủ ưu đãi này.
Mặc dù số lượng xuất khẩu ban đầu còn khiêm tốn, việc Geely đưa Lotus Eletre sang Canada cho thấy tốc độ tận dụng cơ hội thị trường của các thương hiệu Trung Quốc là rất nhanh. Để phục vụ hoạt động phân phối, Lotus đã mở 6 đại lý nhượng quyền tại quốc gia Bắc Mỹ này tính đến tháng 3 và dự kiến nâng tổng số lên 12 vào cuối năm nay.
Lotus Eletre cũng là mẫu xe 5 cửa đầu tiên của thương hiệu, được định vị cạnh tranh trực tiếp với các dòng SUV hạng sang sử dụng động cơ đốt trong như Porsche Cayenne, Aston Martin DBX và Lamborghini Urus. Sản phẩm này cũng đã được xuất khẩu sang nhiều thị trường quốc tế, bao gồm châu Âu và Mỹ.
Canada đang trở thành 'Australia' thứ hai cho xe điện Trung Quốc?
Vào tháng 10/2024, Canada đã áp dụng mức thuế lên tới 100% đối với xe điện nhập khẩu từ Trung Quốc, bên cạnh mức thuế hiện hành 6,1%, với lý do bảo vệ ngành công nghiệp ôtô Bắc Mỹ trước sự cạnh tranh không công bằng từ các mẫu xe điện Trung Quốc, vốn được chính phủ trợ cấp mạnh. Bắc Kinh cũng đã tăng thuế đối với một số mặt hàng nhập khẩu từ nước này.
Thủ tướng Canada Mark Carney đã công bố hạn ngạch nhập khẩu xe điện với mức thuế giảm vào ngày 16/1 tại Bắc Kinh. Đổi lại, Trung Quốc đã dỡ bỏ thuế đối với các sản phẩm như hạt cải dầu và một số mặt hàng khác từ Canada.
Nhằm cải thiện quan hệ song phương trong bối cảnh quan hệ Mỹ - Canada có dấu hiệu rạn nứt, Thủ tướng Mark Carney đã công bố hạn ngạch nhập khẩu xe điện với mức thuế giảm vào ngày 16/1 tại Bắc Kinh. Đổi lại, Trung Quốc đã dỡ bỏ thuế đối với các sản phẩm như hạt cải dầu và một số mặt hàng khác từ Canada.
Tuy nhiên, nhiều chuyên gia lo ngại việc "thả cửa" cho xe Trung Quốc có thể khiến tình hình ngành công nghiệp ôtô Canada đi xuống, hay thậm chí trở thành "Australia" thứ hai. Các thương hiệu ôtô Trung Quốc đã thâm nhập mạnh mẽ vào thị trường Australia, lấp đầy khoảng trống mà Ford và General Motors để lại sau khi từ bỏ sản xuất nội địa.
Với việc thả cửa cho xe Trung Quốc, nhiều chuyên gia quan ngại rằng Canada sẽ biến thành một "Australia" thứ hai, ảnh hưởng trực tiếp đến những nhà máy ôtô đang hoạt động tại nước này và việc làm của hàng triệu người lao động.
Thị phần của các hãng xe Trung Quốc tại Australia hiện vào khoảng 17%, so với chỉ 1,7% vào năm 2019. Năm 2025, có tới 77% số xe điện bán ra tại Australia được sản xuất tại Trung Quốc, bao gồm cả xe của các thương hiệu không phải quốc gia châu Á này. Việc "mở cửa" này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến những nhà máy ôtô đang hoạt động tại Canada và việc làm của hàng triệu người lao động.
Việt Hà