Giá dầu Trung Đông – vốn là tham chiếu cho hàng triệu thùng dầu xuất khẩu sang châu Á – vừa ghi nhận mức tăng trưởng đột biến, thiết lập mặt bằng giá mới cao nhất thế giới. Diễn biến này diễn ra trong bối cảnh hoạt động giao dịch suy giảm và những lo ngại về xung đột tại khu vực eo biển Hormuz làm đình trệ chuỗi cung ứng.
Thiết lập đỉnh lịch sử mới
Theo dữ liệu từ S&P Global Platts, giá dầu Dubai giao ngay vào ngày 16/3 đối với các lô hàng giao tháng 5/2026 đã đạt mức kỷ lục 153,25 USD/thùng. Con số này chính thức vượt qua mức đỉnh lịch sử 147,50 USD/thùng của dầu Brent được ghi nhận vào năm 2008.
Đáng chú ý, khoảng chênh lệch (spread) của dầu Dubai so với hợp đồng hoán đổi đã giãn rộng lên mức 56,01 USD/thùng, chiếm khoảng 1/3 giá trị lô dầu. Để so sánh, mức chênh lệch trung bình trong tháng 02/2026 chỉ ở mức 0,9 USD/thùng. Tương tự, giá dầu Oman cũng chạm mốc 147,79 USD/thùng với mức chênh lệch 50,57 USD/thùng, cao hơn đáng kể so với mức 0,75 USD của tháng trước đó.
Nguồn cung thắt chặt và tranh cãi về định giá
Dữ liệu từ Kpler cho thấy xuất khẩu dầu từ Trung Đông sang châu Á đã sụt giảm mạnh. Trong tháng 03/2026, khối lượng vận chuyển chỉ đạt 11,665 triệu thùng/ngày, giảm khoảng 32% so với cùng kỳ năm 2025 và thấp hơn nhiều so với mức gần 19 triệu thùng/ngày của tháng 02/2026. Nguyên nhân chủ yếu do xung đột khu vực khiến hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz bị đình trệ.
Nhiều nhà giao dịch cho rằng mức giá hiện tại đang bị “bóp méo” và thiếu công bằng do thanh khoản thấp. Việc một số loại dầu vận chuyển qua eo biển Hormuz bị loại khỏi quy trình định giá khiến nguồn cung sẵn có trong các phiên giao dịch trở nên cực kỳ hạn chế. Tuy nhiên, phía S&P Global khẳng định giá dầu Dubai vẫn phản ánh đúng giá trị giao dịch trên thị trường giao ngay và đang xem xét lại phương pháp định giá để phù hợp với tình hình thực tế.
Hệ lụy đối với các nhà máy lọc dầu châu Á
Chi phí đầu vào tăng vọt đang đẩy các nhà máy lọc dầu tại châu Á vào thế khó, buộc họ phải giảm công suất hoạt động hoặc tìm kiếm nguồn cung thay thế từ các khu vực địa lý xa xôi hơn.
Hiện tại, dầu từ Brazil đã ghi nhận mức chênh lệch kỷ lục từ 12-15 USD/thùng so với dầu Brent. Trong khi đó, các lô hàng dầu Tây Phi giao tháng 4/2026 cũng tăng thêm khoảng 1 USD/thùng và phần lớn đã được các đối tác thu mua hết. Xu hướng chuyển dịch này phản ánh nỗ lực của các doanh nghiệp nhằm giảm bớt sự phụ thuộc vào nguồn cung Trung Đông đang đầy biến động.
Tuệ Nhân