Chính phủ mới đây đã ban hành Nghị định 133/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực điện lực, có hiệu lực từ ngày 25-5-2026.
Theo nghị định này, người cho thuê nhà thu tiền điện cao hơn mức quy định trong trường hợp mua điện theo giá bán lẻ điện sinh hoạt có thể bị phạt từ 20 - 30 triệu đồng.
Ngoài mức phạt hành chính, chủ nhà trọ còn buộc phải hoàn trả toàn bộ khoản chênh lệch thu vượt cho người thuê, kèm lãi suất theo thỏa thuận trong hợp đồng thuê nhà.
Trường hợp không xác định được người để hoàn trả, toàn bộ số tiền thu lợi bất hợp pháp phải nộp vào ngân sách nhà nước.
Quy định cũng nêu rõ khi có thay đổi về số lượng người thuê nhà, chủ nhà phải thông báo cho bên bán điện để điều chỉnh định mức tính toán tiền điện phù hợp.
Theo quy định, tiền điện thực tế người thuê phải trả trong nhiều trường hợp thấp hơn đáng kể so với mức chủ trọ đang thu. Đồ họa AI: V.Vinh
Trong khi đó, khảo sát tại nhiều khu vực có đông phòng trọ của TPHCM, nhiều người thuê nhà đang trả tiền điện theo mức cố định do chủ trọ tự đưa ra, thay vì áp dụng biểu giá điện bậc thang của ngành điện. Mức thu phổ biến dao động từ 3.500 - 5.000 đồng/kWh, cao hơn đáng kể so với giá điện sinh hoạt theo quy định trong nhiều trường hợp.
Theo Quyết định 1279/QĐ-BCT ngày 9-5-2025 của Bộ Công Thương về giá bán điện, biểu giá điện sinh hoạt hiện hành gồm 6 bậc lũy tiến, chưa bao gồm thuế GTGT:
Giá bán lẻ điện sinh hoạt Nguồn: Quyết định số 1279/QĐ-BCT
Đáng chú ý, quy định về cách tính tiền điện đối với người thuê trọ đã được nêu rõ tại Văn bản hợp nhất số 13/VBHN-BCT năm 2023 của Bộ Công Thương. Trường hợp sinh viên hoặc người lao động thuê nhà với thời hạn từ 12 tháng trở lên và có đăng ký tạm trú, chủ nhà hoặc đại diện người thuê có thể trực tiếp ký hợp đồng mua bán điện với ngành điện. Khi đó, tiền điện được tính như hộ sử dụng điện sinh hoạt thông thường theo biểu giá bậc thang.
Đối với trường hợp thuê nhà dưới 12 tháng và chủ nhà không kê khai đầy đủ số người sử dụng điện, toàn bộ lượng điện tiêu thụ sẽ được tính theo giá bán lẻ điện sinh hoạt bậc 3, tương ứng mức tiêu thụ từ 101 - 200kWh.
Nếu chủ nhà kê khai đầy đủ số người thuê theo giấy xác nhận tạm trú, ngành điện sẽ cấp định mức theo số lượng người sử dụng. Cụ thể, cứ 4 người được tính là một hộ sử dụng điện. Một người tương ứng 1/4 định mức, hai người được tính 1/2 định mức, ba người là 3/4 định mức và bốn người được tính đủ một định mức hộ gia đình.
Theo cách tính này, tiền điện thực tế người thuê phải trả trong nhiều trường hợp thấp hơn đáng kể so với mức chủ trọ đang thu.
Ví dụ, phòng trọ có hai người thuê được tính bằng 1/2 định mức hộ gia đình. Nếu sử dụng 120kWh mỗi tháng, số tiền điện tối đa khoảng 278.710 đồng, chưa bao gồm thuế GTGT.
Trong đó, 25kWh đầu tiên được tính theo giá 1.940 đồng/kWh; 25kWh tiếp theo tính 2.050 đồng/kWh; 50kWh kế tiếp tính 2.380 đồng/kWh và 20kWh còn lại tính theo bậc 4 với giá 2.998 đồng/kWh.
Ngay cả khi mức tiêu thụ lên tới 250kWh/tháng, sản lượng điện cũng chỉ được tính tối đa tới bậc 6 với mức giá cao nhất hiện nay là 3.460 đồng/kWh.
Theo cách tính này, tổng tiền điện tối đa khoảng 709.150 đồng/tháng, chưa bao gồm thuế GTGT.
Như vậy, trong nhiều trường hợp, mức giá điện cao nhất chủ nhà trọ được phép thu cũng chỉ tương ứng giá điện sinh hoạt bậc 6 là 3.460 đồng/kWh, thấp hơn đáng kể so với mức 3.500 - 5.000 đồng/kWh mà nhiều người thuê đang phải trả.
Ông Bùi Trung Kiên, Phó Tổng giám đốc Tổng Công ty Điện lực TPHCM (EVNHCMC) cho biết trong thời gian qua tổng công ty đã tích cực áp dụng nhiều giải pháp tuyên truyền, phổ biến và vận động chủ nhà trọ thu tiền điện của người ở trọ đúng giá quy định.
Để được hướng dẫn về việc áp dụng định mức sử dụng điện sinh hoạt hoặc đăng ký mua điện đúng giá sinh hoạt bậc thang, người thuê nhà, chủ nhà trọ có thể liên hệ đến tổng đài 1900545454, website CSKH https://evnhcmc.vn/, ứng dụng EVNHCMC trên thiết bị di động, email: cskh@hcmpc.com.vn, trang Fanpage "Tổng công ty Điện lực TPHCM".
Tin - ảnh: Lê Tỉnh