TAND TP Đà Nẵng vừa công bố quyết định giám đốc thẩm vụ một tổng giám đốc phá rừng để làm đường dây diện.
Theo đó, Ủy ban Thẩm phán TAND TP Đà Nẵng đã mở phiên giám đốc thẩm đối với hai bị cáo LQH (Tổng giám đốc Công ty T) và bị cáo LHC (Kỹ sư tại Công ty T) về tội hủy hoại rừng.
Ủy ban Thẩm phán TAND TP Đà Nẵng đã chấp nhận kháng nghị giám đốc thẩm, hủy bản án sơ thẩm về phần trách nhiệm hình sự đối với hai bị cáo H và C để xét xử sơ thẩm lại theo hướng không áp dụng hình phạt cải tạo không giam giữ đối với hai bị cáo này.
Phá rừng để làm đường dây điện
Theo nội dung vụ án, ngày 18-7-2019, Công ty T do bị cáo LQH làm Tổng giám đốc - đại diện theo pháp luật ký hợp đồng với Công ty X về việc xây đường dây điện 110 kV đấu nối nhà máy thủy điện Tr vào lưới điện quốc gia.
Đến tháng 1-2022, bị cáo LQH làm Chỉ huy trưởng của công ty và chịu trách nhiệm toàn bộ việc theo dõi, đôn đốc, triển khai thực hiện dự án trên.
Trong quá trình thi công dự án trên, với vai trò là Tổng giám đốc và Chỉ huy trưởng, bị cáo H đã trực tiếp phân công, chỉ đạo, đôn đốc cán bộ cấp dưới của mình là hai bị cáo LHC và NVS cùng đơn vị thi công chặt phá cây rừng để làm đường công vụ, đào móng thi công ở các vị trí móng trụ; chặt phá cây rừng để kéo dây điện trong vệt 3 mét nằm trong rừng tự nhiên nhưng chưa được chuyển đổi mục đích sử dụng, dẫn đến gây thiệt hại rừng phòng hộ với diện tích lớn.
Tổng cộng diện tích rừng tự nhiên bị thiệt hại là 17.912,06 m2, trong đó: rừng phòng hộ 9.850,39 m2, rừng sản xuất 8.061,67 m2. Tương ứng tổng khối lượng gỗ bị thiệt hại là 152,104 m3 (417 cây rừng bị chặt hạ).
Theo kết luận định giá tài sản, trữ lượng gỗ tự nhiên bị thiệt hại là 152,104 m3 gỗ trên 417 cây rừng bị chặt hại được xác định tổng giá trị thiệt hại hơn 430 triệu đồng. Tổng giá trị thiệt hại môi trường trên diện tích rừng bị thiệt hại 17.912,06 m2 được xác định hơn 843 triệu đồng.
Xét xử sơ thẩm tháng 6-2025, TAND huyện Tây Giang, tỉnh Quảng Nam (cũ) - nay là TAND Khu vực 12 - TP Đà Nẵng đã tuyên phạt bị cáo LQH 36 tháng cải tạo không giam giữ, bị cáo LHC 30 tháng cải tạo không giam giữ; bị cáo NVS 12 tháng cải tạo không giam giữ, cùng về tội hủy hoại rừng.
Hai bị cáo LQH và LHC không kháng cáo, VKS có thẩm quyền không kháng nghị nên bản án sơ thẩm trên có hiệu lực pháp luật đối với hai bị cáo; bị cáo MVS kháng cáo nhưng sau đó tự nguyện rút đơn tại phiên phúc thẩm.
Ngày 28-8-2024, TAND TP Đà Nẵng có văn bản đề nghị Chánh án TAND TP Đà Nẵng xem xét kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm về phần trách nhiệm hình sự đối với các bị cáo LQH và LHC. Lý do, tòa sơ thẩm xử phạt bị cáo H 36 tháng cải tạo không giam giữ và xử phạt bị cáo C 30 tháng cải tạo không giam giữ là quá nhẹ, không tương xứng với tính chất mức độ phạm tội và hậu quả do các bị cáo gây ra.
Tại quyết định kháng nghị của Chánh án TAND TP Đà Nẵng đã đề nghị Ủy ban Thẩm phán TAND TP Đà Nẵng xét xử giám đốc thẩm, hủy bản án sơ thẩm về phần trách nhiệm hình sự đối với hai bị cáo H và C để xét xử lại.
Do tòa sơ thẩm đã đánh giá không đúng vai trò cũng như tính chất, mức độ nguy hiểm và hậu quả của hành vi phạm tội do các bị cáo gây ra; quá nhấn mạnh đến các tình tiết giảm nhẹ, xử phạt các bị cáo hình phạt cải tạo không giam giữ là không nghiêm so với hậu quả gây ra, chưa đảm bảo sức răn đe và phòng chống tệ nạn chặt phá, hủy hoại rừng, đặc biệt là rừng phòng hộ trong tình hình hiện nay.
Cấp sơ thẩm tuyên hình phạt cải tạo không giam giữ là quá nhẹ
Tại phiên giám đốc thẩm, Ủy ban Thẩm phán TAND TP Đà Nẵng cho rằng, hành vi phạm tội của các bị cáo gây thiệt hại rừng phòng hộ với diện tích 9.850,39 m2 là gần bằng 10.000m2 (trường hợp quy định tại điểm c khoản 3 Điều 243 BLHS).
Đồng thời, hậu quả gây thiệt hại về lâm sản với trữ lượng gỗ tự nhiên bị thiệt hại là 152,104 m3 gỗ (417 cây rừng bị chặt hạ), trị giá thiệt hại 430 triệu đồng, cao hơn 2 lần so với mức trị giá theo quy định tại điểm đ khoản 3 Điều 243 BLHS, trong trường hợp rừng bị thiệt hại không tính được bằng diện tích (có khung hình phạt tù 7-15 năm). Bên cạnh đó, các bị cáo còn gây thiệt hại về môi trường được cơ quan có thẩm quyền xác định là 843 triệu đồng.
Do đó, cần phải xử phạt các bị cáo mức hình phạt nghiêm khắc; tương xứng với tính chất, mức độ nguy hiểm và hậu quả do hành vi phạm tội của các bị cáo gây ra.
Tòa án cấp sơ thẩm kết án bị cáo H và C về tội hủy hoại rừng, nhưng khi quyết định hình phạt đã đánh giá không đúng vai trò cũng như tính chất, mức độ nguy hiểm và hậu quả của hành vi phạm tội do các bị cáo gây ra; quá nhấn mạnh đến các tình tiết giảm nhẹ, từ đó áp dụng Điều 54 BLHS, xử phạt hai bị cáo hình phạt cải tạo không giam giữ là quá nhẹ, không tương xứng, không đáp ứng được mục đích của hình phạt, không bảo đảm tác dụng cải tạo giáo dục các bị cáo và răn đe phòng ngừa chung.
Từ những phân tích nêu trên, để giải quyết vụ án đúng quy định của pháp luật, bảo đảm công bằng, nghiêm minh, góp phần ngăn ngừa loại tội phạm nguy hiểm này trong tình hình hiện nay, khẳng định cam kết không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng, Ủy ban Thẩm phán TAND TP Đà Nẵng đã chấp nhận kháng nghị giám đốc thẩm và quyết định như trên.
Theo Nghị quyết 01/2025 hướng dẫn áp dụng một số quy định về tiếp nhận nhiệm vụ, thực hiện thẩm quyền của các TAND, kể từ ngày 1-7-2025, TAND cấp tỉnh tiếp nhận nhiệm vụ, thực hiện thẩm quyền:
Xem xét theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm đối với bản án, quyết định của TAND cấp huyện, TAND khu vực đã có hiệu lực pháp luật.
Xem xét theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm đối với bản án, quyết định của TAND cấp huyện đã có hiệu lực pháp luật mà TAND cấp cao đã thụ lý trước ngày 1-7-2025 nhưng chưa giải quyết xong.
SONG MAI