Học sinh trải nghiệm các mô hình giáo dục STEM tại Triển lãm 50 năm đổi mới giáo dục Thành phố Hồ Chí Minh
Thuận lợi và thách thức
Trường tiểu học Cao Văn Ngọc, đặc khu Côn Đảo (tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu cũ) sau khi sáp nhập vào Thành phố Hồ Chí Minh đã phối hợp các trường học trong đất liền để trao đổi, học hỏi kinh nghiệm chuyên môn nghiệp vụ.
Cô Phạm Phương Mai, Hiệu trưởng nhà trường cho biết: Từ khi sáp nhập vào Thành phố Hồ Chí Minh, công tác giảng dạy của các thầy cô trong trường gặp gặp nhiều thuận lợi, nhất là nhận được sự quan tâm để nâng cao chất lượng chuyên môn cho giáo viên.
Theo đó, giáo viên được tập huấn các chuyên đề để ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào giảng dạy; được hỗ trợ, tập huấn dạy tiếng Anh trực tuyến; trao đổi với các giáo viên trong đất liền về chuyên môn, phương pháp quản lý, công tác chủ nhiệm,…
Theo cô Mai, nhà trường còn phối hợp Trường tiểu học Phú Thọ, phường Phú Thọ tổ chức sinh hoạt chuyên đề liên trường trực tuyến với chủ đề “Công dân số-Trí tuệ nhân tạo-Tương lai số”. Đây là lần đầu tiên hoạt động kết nối chuyên môn được tổ chức giữa hai trường, mở ra mô hình học tập hiện đại, gắn kết vùng xa với trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh.
Nội dung của chuyên đề đã giúp giáo viên hiểu rõ hơn về vai trò của công dân số trong thời đại 4.0, ứng dụng AI trong dạy học và phát triển kỹ năng số cho học sinh tiểu học. Tuy nhiên, nhà trường cũng có những khó khăn nhất định như chưa có phòng học STEM và học sinh chưa có điều kiện để tiếp cận với tin học quốc tế, tiếng Anh vì Côn Đảo chưa có giáo viên có chuyên môn cao về lĩnh vực này.
“Chúng tôi mong muốn được kết nối, có sự hỗ trợ, phối hợp nhiều hơn nữa từ các trường ở trung tâm thành phố trong chuyển đổi số, dạy tiếng Anh”, cô Mai chia sẻ. Thầy Lê Trúc Thanh Tùng, Hiệu trưởng Trường THCS Lê Hồng Phong, đặc khu Côn Đảo cho biết: Việc sáp nhập về với ngành giáo dục Thành phố Hồ Chí Minh là một cơ hội lớn, giúp nhà trường tiếp cận những tiêu chuẩn hiện đại nhất, nhưng do khoảng cách địa lý, trường đang đối mặt một số khó khăn.
Với một trường học tại đặc khu Côn Đảo, việc duy trì hạ tầng mạng và thiết bị công nghệ hiện vẫn đang là thách thức lớn. Việc tuyển dụng giáo viên các môn đặc thù (nghệ thuật, ngoại ngữ, tin học) theo chuẩn của Thành phố Hồ Chí Minh tại Côn Đảo rất khó khăn do thiếu nguồn nhân lực tại chỗ và chính sách thu hút giáo viên từ đất liền ra đảo.
Đầu tư đồng bộ, nâng cao chất lượng
Theo thầy Lê Trúc Thanh Tùng, Thành phố Hồ Chí Minh luôn có những yêu cầu cao hơn và các chương trình giáo dục tiên tiến (như Đề án ngoại ngữ, tin học theo chuẩn quốc tế, giáo dục STEM); điều này tạo áp lực không nhỏ lên đội ngũ giáo viên trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy để bảo đảm học sinh không bị “tụt hậu” so với mặt bằng chung của đô thị lớn.
Mặc dù nhà trường đã đạt chuẩn Quốc gia mức độ 2, tuy nhiên việc duy trì và nâng cấp các tiêu chí này theo bộ tiêu chuẩn của thành phố đòi hỏi sự đầu tư liên tục. Trước khó khăn này, trường đã đề xuất các cấp lãnh đạo tiếp tục quan tâm, tăng cường thêm định biên, giúp giáo viên yên tâm tập trung hoàn toàn cho công tác giảng dạy.
Thành phố có cơ chế tuyển dụng và đãi ngộ riêng cho giáo viên công tác tại Côn Đảo (đặc biệt là các môn năng khiếu, ngoại ngữ) để thu hút nhân tài. Đồng thời, ưu tiên nguồn lực số, đầu tư hệ thống học tập trực tuyến (E-learning) đồng bộ để giáo viên và học sinh Côn Đảo có thể dự giờ, học tập tương tác trực tiếp với các trường điểm tại trung tâm thành phố.
Mở các đợt tập huấn tại Côn Đảo để đội ngũ giáo viên được trực tiếp học hỏi, nâng cao năng lực chuyên môn. Để đầu tư cơ sở vật chất đồng bộ cho các cơ sở giáo dục trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, theo Sở Giáo dục và Đào tạo, trong năm học 2025- 2026, thành phố đưa vào sử dụng khoảng 1.280 phòng học mới từ nguồn vốn ngân sách.
Ngoài ra, dự kiến có khoảng 200 phòng học cấp mầm non và 190 phòng học phổ thông được đầu tư từ nguồn xã hội hóa. Thành phố cũng xem xét bổ sung ngân sách chi thường xuyên cho các cơ sở giáo dục để bảo đảm chi cho hoạt động giảng dạy và học tập đạt tỷ lệ tối thiểu 19% trong tổng chi thường xuyên theo quy định.
Xây dựng mạng lưới trường học đủ về số lượng, chất lượng, đa dạng về loại hình, cấp học đáp ứng nhu cầu học tập của học sinh trên địa bàn. Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Văn Hiếu cho biết: Sau khi hợp nhất, Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục đưa chỉ tiêu đến năm 2030 đạt 300 phòng học/10.000 dân trong độ tuổi đi học (từ 3 đến 18 tuổi).
Đây là nền tảng để bảo đảm đủ chỗ học cho 100% trẻ em trong độ tuổi đến trường đều được đi học. Năm học 2025- 2026 là giai đoạn then chốt để thành phố tận dụng tối đa lợi thế từ chuyển đổi số và hợp nhất vùng. Ngành giáo dục xác định các trọng tâm ưu tiên để nhanh chóng nâng cao chất lượng giáo dục một cách đồng bộ và bền vững giữa các vùng. Đồng thời, tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số, hiện đại hóa cơ sở vật chất và hoàn thiện mô hình quản lý liên vùng.
ĐÌNH THÌN-KHÁNH TRÌNH