Hà Nội siết kỷ cương, rõ tiến độ thực hiện các dự án trọng điểm

2 giờ trướcBài gốc

Thông điệp điều hành được phát đi từ công trường các dự án đang thi công: Trách nhiệm phải được gọi đúng tên, tiến độ phải đo bằng kết quả, vì lợi ích trực tiếp của người dân.

Công trường thi công Dự án đường Vành đai 2,5 đoạn qua phường Cầu Giấy. Ảnh: Quang Thái

Kỷ luật thực thi - mệnh lệnh từ thực tiễn

Năm 2026, thành phố Hà Nội đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế từ 11% trở lên cho cả năm và cả nhiệm kỳ. Để hoàn thành mục tiêu đầy thách thức này, Hà Nội xác định xử lý các vấn đề giao thông, hạ tầng là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách, nhưng cũng mang ý nghĩa chiến lược lâu dài. Thành phố tập trung chỉ đạo khắc phục tình trạng úng ngập, xây dựng phương án, kịch bản ứng phó biến đổi khí hậu, thời tiết cực đoan với yêu cầu rất rõ: Mọi việc phải “có tên, có người phụ trách, có thời gian hoàn thành”, không để tình trạng “đầu năm đủng đỉnh, cuối năm vội vàng”.

Hiện nay, thành phố đang bước vào giai đoạn tăng tốc mạnh mẽ các dự án hạ tầng khung với hàng loạt công trình trọng điểm được đồng loạt triển khai trên tinh thần khẩn trương, quyết liệt, không chậm trễ. Đặc biệt, 10 công trình chống úng ngập đang được thi công khẩn cấp với yêu cầu phải hoàn thành đúng hạn, đưa vào sử dụng trước mùa mưa bão năm nay. Đây không chỉ là áp lực tiến độ, mà là mệnh lệnh từ thực tiễn, bởi mỗi ngày chậm là thêm một ngày người dân còn phải đối mặt với ùn tắc, ngập úng, ô nhiễm và bức xúc kéo dài.

Thường sẽ có những lý do để giải thích cho việc chậm tiến độ dự án, có cả lý do khách quan và chủ quan, ranh giới để phân biệt cũng rất mỏng. Nếu lắng nghe sự giải thích rất trơn tru thì tưởng rằng hoàn toàn là khách quan, nhưng nếu "đọc vị" vào trong đó, nhìn nhận một cách kỹ càng, sẽ thấy chủ quan trong đó".

TS Nguyễn Minh Phong

Ngay sau khi nhận công tác tại Hà Nội, tiếp nối tinh thần chỉ đạo quyết liệt, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng cùng các đồng chí lãnh đạo thành phố đã trực tiếp đi kiểm tra nhiều công trình, dự án trọng điểm, yêu cầu siết chặt kỷ luật, tháo gỡ ngay các điểm nghẽn, đẩy tiến độ đến cùng. Thông điệp rất rõ: Cam kết tiến độ phải bằng văn bản; đơn vị nào yếu kém, chậm trễ, thiếu trách nhiệm sẽ bị điều chuyển, thay thế. Kỷ luật thực thi đang được siết chặt ở mức rất cao, với tinh thần xuyên suốt: Không nói nhiều, làm ngay, làm đến cùng, vì người dân.

Từ những chỉ đạo của lãnh đạo thành phố khi trực tiếp kiểm tra hiện trường gần đây, có thể thấy, Hà Nội đang phát đi một thông điệp điều hành rất quyết liệt. Đó là với các dự án trọng điểm, không chấp nhận tình trạng chậm trễ kéo dài, không chấp nhận sự né tránh trách nhiệm và cũng không chấp nhận cách điều hành chỉ dừng ở "nhắc việc".

Kỷ luật công vụ trở thành “điểm tựa” để tổ chức thực hiện

Trao đổi tại chương trình thời sự với chủ đề "Hà Nội siết kỷ luật để tăng tốc dự án trọng điểm", PGS.TS Trần Viết Lưu, nguyên Vụ trưởng Vụ Tổng hợp, Ban Tuyên giáo Trung ương (nay là Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương) cho rằng, việc lãnh đạo thành phố trực tiếp xuống cơ sở mang thông điệp rất quan trọng về phương thức điều hành: Không còn thời gian cho nói suông; không chỉ ra chỉ thị, nghị quyết trên giấy, mà phải bám sát thực tiễn, kiểm tra và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc. Đồng thời, đó còn là thông điệp về tư duy lãnh đạo phải lắng nghe dân, đối thoại với dân, hiểu dân cần gì để giải quyết đúng vấn đề.

PGS.TS Trần Viết Lưu, nguyên Vụ trưởng Vụ Tổng hợp, Ban Tuyên giáo Trung ương (nay là Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương) trao đổi tại chương trình thời sự trực tiếp của Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội về chủ đề "Hà Nội siết kỷ luật để tăng tốc dự án trọng điểm” diễn ra tối 27-4-2026. Ảnh: Quang Thái

Liên hệ với tư tưởng Hồ Chí Minh về tác phong công tác của cán bộ, PGS.TS Trần Viết Lưu nhấn mạnh tình trạng còn không ít nơi tập trung nhiều cho họp hành, ban hành nghị quyết, chỉ thị, mà thiếu việc theo dõi triển khai thực tế. Do đó, yêu cầu đặt ra là phải tăng cường kiểm tra, bám sát thực tiễn, khắc phục tình trạng chỉ đạo hình thức. Khi người dân chứng kiến hình ảnh lãnh đạo sâu sát hiện trường, niềm tin và sự đồng thuận xã hội sẽ được củng cố, góp phần thúc đẩy cải cách hành chính, đổi mới phương thức lãnh đạo theo hướng thực chất, hiệu quả.

Ở góc nhìn kinh tế, TS Nguyễn Minh Phong, Chuyên gia Kinh tế, Thành viên Hội đồng Tư vấn kinh tế, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam chỉ ra thực trạng phổ biến của các dự án đầu tư công giai đoạn 2021-2025 bị chậm tiến độ. Ông Nguyễn Minh Phong cảnh báo, nếu coi đó là “trạng thái bình thường”, sẽ làm suy giảm uy tín, sức nặng của kỷ luật công vụ. Khi chậm tiến độ được biện minh bằng nhiều lý do, trách nhiệm hoàn thành kế hoạch sẽ giảm, kéo theo sự thụ động, ỷ lại, thiếu động lực tìm giải pháp. Nguy hiểm hơn, chậm tiến độ còn tạo tiền lệ nâng vốn, tăng vốn ban đầu, gây hệ quả lớn cho toàn bộ dự án và dẫn tới tình trạng “nhờn luật, nhờn lệnh”.

Theo TS Nguyễn Minh Phong, ranh giới giữa khó khăn khách quan và trì trệ chủ quan rất mong manh. Có những tình huống phát sinh nhưng vẫn bao hàm trách nhiệm của cơ quan liên quan và nếu cứ ngồi chờ chỉ đạo, chờ chính sách, thiếu phối hợp liên ngành, đùn đẩy trách nhiệm..., mọi việc sẽ ách tắc. Tính thụ động, ỷ lại, chờ đợi cũng là một lý do rất chủ quan nhưng thường bị ngụy trang dưới vỏ bọc khách quan.

TS Nguyễn Minh Phong, Chuyên gia Kinh tế, Thành viên Hội đồng Tư vấn kinh tế, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam trao đổi tại chương trình thời sự trực tiếp của Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội về chủ đề "Hà Nội siết kỷ luật để tăng tốc dự án trọng điểm” diễn ra tối 27-4-2026. Ảnh: Quang Thái

Chia sẻ về các yếu tố quyết định năng lực biến chỉ đạo thành kết quả, PGS.TS Trần Viết Lưu phân tích, về tổng thể, chủ trương, đường lối, cơ chế, chính sách là thống nhất. Riêng Hà Nội còn được trao những cơ chế đặc biệt thông qua các nghị quyết của Trung ương và đặc biệt là Luật Thủ đô (sửa đổi) vừa được Quốc hội thông qua. Đây là nền tảng quan trọng để Thủ đô triển khai các chương trình phát triển kinh tế - xã hội đúng đặc thù và tương xứng với vị thế là đầu tàu, động lực tăng trưởng của khu vực phía Bắc và cả nước. Tuy nhiên, thực tiễn vẫn tồn tại tình trạng triển khai không đồng đều.

PGS.TS Trần Viết Lưu nhấn mạnh trách nhiệm trước Đảng, Nhà nước và nhân dân của người đứng đầu về kết quả thực hiện; trách nhiệm của các chủ thể trực tiếp thực thi như đơn vị triển khai, nhà thầu thi công - những đơn vị đã cam kết về năng lực, tiến độ và chất lượng khi nhận dự án. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện, không ít trường hợp đưa ra hàng loạt lý do như vướng giải phóng mặt bằng, thiếu vốn, thiếu nhân lực, thiếu thiết bị, thời tiết không thuận lợi…

Theo TS Nguyễn Minh Phong, việc buộc cam kết tiến độ bằng văn bản thể hiện tư duy quản trị hiện đại dựa trên văn bản và kết quả đầu ra “án tại văn”. Một bản cam kết tiêu chuẩn phải làm rõ ba nội dung: Lý do chậm trễ, giải pháp khắc phục và thời hạn hoàn thành cụ thể. Văn bản cam kết tạo ra “áp lực tổng hợp” về trách nhiệm cá nhân, hành chính và tài chính. Việc sẵn sàng thay thế nhà thầu kém năng lực không chỉ là hình phạt, mà là cách bảo vệ uy tín và hiệu quả của bộ máy.

TS Nguyễn Minh Phong cho rằng việc áp dụng các chỉ số đánh giá hiệu quả (KPI) vào quản trị nhà nước, kết hợp với chế độ trách nhiệm nghiêm ngặt sẽ tạo động lực mới để các dự án về đích đúng hạn, đồng thời, củng cố niềm tin của nhân dân vào sự điều hành minh bạch, quyết liệt của chính quyền.

Nhìn ở góc độ chính trị, PGS.TS Trần Viết Lưu ví những dự án chậm trễ, trì trệ như “cục máu đông” trong huyết mạch kinh tế và nếu không có giải pháp quyết liệt để giải tỏa, cơ thể kinh tế sẽ rơi vào tình trạng nguy kịch. Bản cam kết tiến độ tuy mềm mỏng về hình thức nhưng ẩn chứa “sức mạnh mềm” của kỷ cương, buộc người đứng đầu phải tự soi xét, tự giải trình và dồn toàn lực để hoàn thành lộ trình trong sự giám sát của xã hội.

Thi công Dự án đầu tư xây dựng công trình khẩn cấp cải tạo tuyến hạ lưu sông Kim Ngưu nối sông Tô Lịch với Trạm bơm Yên Sở (đoạn qua địa bàn xã Đại Thanh). Ảnh: Quang Thái

PGS.TS Trần Viết Lưu cũng đặc biệt nhấn mạnh vai trò giám sát của nhân dân. Thực tế cho thấy người dân đã có nhiều phản ánh kịp thời, quyết liệt về những tồn tại, bất cập. Khi kỷ cương được siết chặt, vai trò giám sát của xã hội được phát huy, việc tổ chức thực hiện chủ trương, chính sách, pháp luật sẽ đạt hiệu quả thực chất hơn.

Có thể thấy, những yêu cầu tưởng như mang tính kỹ thuật như ký cam kết tiến độ, xác định rõ người chịu trách nhiệm, hay thay thế đơn vị yếu kém... thực chất phản ánh một thay đổi sâu trong cách điều hành: Chuyển từ nhắc việc sang buộc phải làm, từ lý do sang kết quả, từ hình thức sang thực chất. Khi kỷ luật công vụ trở thành “điểm tựa” để tổ chức thực hiện, khoảng cách giữa chỉ đạo và công trường thi công các dự án sẽ được thu hẹp, tạo chuyển động thật trong các dự án trọng điểm của Thủ đô.

Nguyên Bảo

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/ha-noi-siet-ky-cuong-ro-tien-do-thuc-hien-cac-du-an-trong-diem-747334.html