Hà Nội sống và yêu: Bên Hồ Gươm, văn hóa kể chuyện bằng ngôn ngữ sáng tạo

3 giờ trướcBài gốc

Từ những chất liệu dân gian quen thuộc đến các ý tưởng đương đại, mời quý vị cùng dạo bước bên hồ Gươm để lắng nghe những câu chuyện văn hóa được kể bằng ngôn ngữ mới – mềm mại, gần gũi và đầy sức sống của Hà Nội sống và yêu.

Dưới tán cây ven hồ Gươm, khi những bước chân thong thả của người dạo phố hòa vào nhịp thở chậm rãi của Hà Nội đầu năm, “Tụ hội sáng tạo” hiện lên như một cuộc gặp gỡ dịu dàng giữa quá khứ và hiện tại.

Là hoạt động mở đầu cho hành trình hướng tới Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội vào tháng 11/2026, chương trình diễn ra trong hai ngày 10 và 11/1 tại không gian phố đi bộ hồ Hoàn Kiếm, thu hút đông đảo người dân Thủ đô và du khách trong, ngoài nước.

Những sáng kiến tiêu biểu của 8 lĩnh vực công nghiệp văn hóa được giới thiệu không ồn ào, mà lặng lẽ kể câu chuyện về chiều sâu văn hóa Việt giữa đời sống hôm nay.

Trong dòng người dừng lại trước mỗi gian hàng, có những bậc phụ huynh đưa con đi cùng, để các em nhỏ được “chạm” vào văn hóa theo cách rất riêng. Chị Hương Lê, một người dân phường Tây Hồ, chia sẻ cảm xúc khi dẫn con trai đến không gian trải nghiệm này: "Mỗi gian hàng có những điểm thú vị riêng, tôi cho cháu đi để cháu biết truyền thống như thế nào. Con tôi thích lắm, chỗ nào cháu cũng ngồi xem. Con phải nhìn thấy và sờ thấy để cảm nhận được dần nét đẹp của văn hóa truyền hóa Việt Nam".

Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội

Không chỉ với trẻ nhỏ, nhiều bạn trẻ cũng tìm thấy nguồn cảm hứng sáng tạo từ những chất liệu văn hóa quen mà lạ. Mai Khoa Huy, sinh viên Đại học Kiến trúc Hà Nội, dừng chân khá lâu trước gian hàng đồ hàng mã và mang theo một suy nghĩ rất mới: "Ấn tượng nhất là gian làm đồ hàng mã, có con ngựa hàng mã. Em thấy nó khá truyền cảm hứng về một trong số những nét văn hóa đặc trưng của Việt Nam. Đây là một tín hiệu tốt, văn hóa Việt Nam đã tiếp cận được đến nhiều người hơn, từ người già đến người trẻ và cũng giúp bảo tồn di sản văn hóa".

Sự thích thú, tò mò ấy hiện diện ở hầu hết các gian hàng trưng bày dự án sáng tạo tiêu biểu. Tám lĩnh vực công nghiệp văn hóa – từ Kiến trúc, Thiết kế, Nghệ thuật liên ngành đến Điện ảnh, Thời trang, Xuất bản, Công nghệ và Du lịch – được sắp đặt trong một không gian mở, nơi bản vẽ, mô hình, chất liệu và những trải nghiệm tương tác cùng song hành.

Với các cá nhân, cộng đồng sáng tạo, đây còn là dịp để mang câu chuyện của mình đến gần hơn với công chúng. Từ vùng núi phía Bắc, chị Hàng Y Na – người dân tộc Mông, đại diện gian hàng London College – mang xuống phố những mảnh ghép văn hóa của bản làng: "Tôi cảm thấy rất thích khi mình là người đồng bào dân tộc Mông được xuống thành phố học hỏi và được giao lưu. Mình mang được nhiều sáng tạo của bản thân hiện tại, như bức tranh này, bọn mình vẽ về một không gian.

Đây là vòng cổ ngày xưa mà người đồng bào dân tộc mông, có những họa tiết và những người phụ nữ đang cho gà vịt ăn. Đây là cuộc sống của người đồng bào mông, chúng tôi sẽ dùng những cái này để may lên những bộ trang phục thể hiện văn hóa - những câu chuyện đặc biệt từ vùng núi xuống phố".

Ở một góc khác của không gian trưng bày, gió như được gọi về từ ký ức tuổi thơ qua những cánh diều thủ công. Đỗ Thị Mai Linh, đại diện gian hàng “Dó và Gió” của Khoa Di sản Văn hóa, Trường Đại học Văn hóa Hà Nội, nhẹ nhàng kể câu chuyện về làng diều Bá Dương Nội: "Chúng tôi muốn mang đến những diều gió, diều sáo của làng Bá Dương Nội, xã Ô Diên, thành phố Hà Nội. Ở đây có rất nhiều loại diều như là diều 30cm này, diều 50cm diều 1m và những cái loại sáo như sáo 3 tầng sáo 5 tầng.

Ở đây có những loại diều làm từ giấy Dó truyền thống, vẽ tranh Đông Hồ hoặc là diều làm tư giấy craft, vẽ những tranh mang tính hiện đại hơn. Những loại diều này là diều thủ công, hoàn toàn 100% đến từ làng Bá Dương Nội, chúng tôi mang đến đây muốn chia sẻ đến công chúng, truyền tải những giá trị truyền thống, mang những cánh diều bay cao hơn xa hơn".

“Tụ hội sáng tạo” vì thế trở thành nơi công chúng được đi qua nhiều lớp cảm xúc văn hóa. Với người trẻ, đó có thể là một sản phẩm mang năng lượng Tết rất rõ ràng. Minh Anh, một bạn trẻ đến từ Hà Nội, chia sẻ sự yêu thích của mình: "Sản phẩm mình đang ưng nhất là standee ngựa chín hồng mao. Thứ nhất nó khá ấn tượng. Thứ hai, về màu sắc, nó có năng lượng, sắc độ rất cao khiến mình thu hút ánh nhìn và toát ra được năng lượng Tết, bây giờ cũng là dịp gần Tết".

Còn với những người lớn tuổi, ký ức tuổi thơ lại được đánh thức. Ông Đỗ Cát Đào, người dân phường Hoàn Kiếm, bồi hồi khi nhắc đến những cánh diều xưa: "Chúng tôi hồi bé chơi diều nhiều. Nếu phục hồi lại được diều, nó rất dân gian, dựa trên tất cả các chất liệu của người Việt nói chung, các bạn trẻ đều thích và thậm chí cả người lớn cũng thích. Hiện tại, một số vùng ở trên như Sóc Sơn, người ta cũng thả diều, nếu phục hối lại, tôi muốn nó trở thành trào lưu trong dân chúng và thậm chí cả giới trẻ".

Từ góc nhìn của một người sống xa quê, chị Phạm Thúy Loan – Việt kiều Australia – lại nhìn thấy sức sống bền bỉ của văn hóa truyền thống khi được đặt vào đời sống hiện đại: "Về phía xã hội và công chúng, những yếu tố dân gian hay văn hóa truyền thống được truyền tải sang những sản phẩm thông dụng, xã hội cũng được hưởng thụ những sản phẩm văn hóa và làm cho văn hóa truyền thống của chúng ta được tiếp biến, liên tục, có sức sống trong thời hiện đại.

Những sản phẩm mang tính địa phương không những làm cho người nước ngoài thích mà chính người dân của chúng ta cũng thích, tôi cho đấy là một thành công, một xu hướng tốt".

Không chỉ dừng ở trưng bày, chương trình còn mở rộng với các hội thảo, trao đổi chuyên đề về di sản và sáng tạo tại Nhà Bát Giác, Vườn hoa Lý Thái Tổ; cùng những màn trình diễn nghệ thuật cộng đồng trên tuyến phố Đinh Tiên Hoàng. Từ xẩm, hát xoan, ca trù, chèo đến acoustic, múa đương đại, trình diễn đường phố, thời trang và rock… tất cả hòa vào nhau, tạo nên một bức tranh văn hóa sống động giữa lòng Hà Nội.

Giữa nhịp sống chậm bên Hồ Gươm, “Tụ hội sáng tạo” khẽ nhắc rằng: Văn hóa không chỉ được gìn giữ, mà đang tiếp tục được yêu thương, sáng tạo và lan tỏa – mỗi ngày, trong chính đời sống của Thủ đô.

Thùy Linh/VOV Giao thông

Nguồn VOV : https://vov.vn/van-hoa/ha-noi-song-va-yeu-ben-ho-guom-van-hoa-ke-chuyen-bang-ngon-ngu-sang-tao-post1262124.vov