Bộ chỉ huy An toàn Hải quân Mỹ vừa chính thức xác nhận vụ rơi máy bay không người lái (UAV) chiến lược MQ-4C Triton vào ngày 9/4 trên khu vực Vịnh Ba Tư. Theo thông báo từ giới chức quân sự Mỹ vào ngày 14/4, vụ việc được phân loại là tai nạn hàng không và không gây thương vong về người. Tuy nhiên, nguyên nhân cụ thể dẫn đến vụ rơi hiện vẫn chưa được tiết lộ chi tiết.
Dựa trên các dữ liệu theo dõi chuyến bay trực tuyến, chiếc UAV này đã bất ngờ biến mất khỏi hệ thống radar khi đang hoạt động trong không phận khu vực. Sự cố này làm dấy lên nhiều nghi vấn về khả năng máy bay bị hệ thống phòng không của Iran bắn hạ, dù phía Mỹ chưa xác nhận giả thuyết này.
Mỹ xác nhận mất máy bay trinh sát MQ-4C Triton trị giá 250 triệu USD.
Đặc điểm kỹ thuật và giá trị chiến lược của MQ-4C Triton
MQ-4C Triton hiện là một trong những nền tảng trinh sát hiện đại và đắt đỏ nhất trong biên chế Hải quân Mỹ. Mỗi chiếc có mức giá ước tính dao động từ 235 triệu USD đến 250 triệu USD. Do chi phí sản xuất cực kỳ lớn, số lượng máy bay loại này đang được vận hành chỉ giới hạn ở mức khoảng 20 chiếc.
Về khả năng tác chiến, Triton là biến thể được phát triển từ dòng RQ-4 Global Hawk, tối ưu hóa cho các nhiệm vụ giám sát hàng hải tầm xa. Những đặc điểm nổi bật của hệ thống này bao gồm:
Tầm hoạt động: Khả năng bay liên tục hơn 13.000 km, cho phép duy trì sự hiện diện trên các đại dương trong thời gian dài.
Khung thân gia cố: Thiết kế đặc biệt để chịu đựng các điều kiện thời tiết khắc nghiệt trên biển.
Hệ thống cảm biến: Trang bị radar mảng pha chủ động AN/ZPY-3 hỗ trợ giám sát 360 độ, kết hợp cùng cảm biến quang điện, hồng ngoại và thiết bị trinh sát điện tử.
Dữ liệu thu thập từ các cảm biến này được truyền theo thời gian thực thông qua vệ tinh, sau đó tích hợp trực tiếp vào mạng lưới tác chiến chung của Hải quân, Không quân và các lực lượng mặt đất.
Diễn biến trước khi mất tín hiệu
Các dữ liệu hành trình cho thấy trước khi biến mất, chiếc MQ-4C Triton đã có sự thay đổi độ cao đột ngột. Máy bay giảm độ cao nhanh chóng từ mức 15.000 m xuống dưới 3.000 m khi đang trên đường trở về Trạm Không quân Hải quân Sigonella sau khi hoàn tất nhiệm vụ tại eo biển Hormuz và Vịnh Ba Tư.
Đáng lưu ý, tại thời điểm chuẩn bị hạ cánh, bộ phát đáp của UAV đã phát đi các tín hiệu khẩn cấp. Cụ thể, máy bay ban đầu truyền mã 7400 (biểu thị tình trạng mất liên lạc với trạm điều khiển), sau đó chuyển sang mã 7700 – tín hiệu khẩn cấp chung trong hàng không. Sự việc này diễn ra trong bối cảnh các báo cáo cho thấy từ cuối tháng 2, đã có khoảng 17 UAV MQ-9 Reaper và nhiều loại máy bay không người lái khác của Mỹ bị bắn hạ trong khu vực, đặt ra thách thức lớn về khả năng sống sót của các nền tảng trinh sát không người lái trong môi trường phòng không phức tạp.
Tuệ Nhân