Hàng chục nghìn ca biến chứng mỗi năm: Cần 'dẹp loạn', chuẩn hóa thị trường thẩm mỹ

42 phút trướcBài gốc

Tại hội thảo “Thẩm mỹ an toàn: Từ pháp lý đến thực hành chuẩn y khoa” do báo Tiền Phong tổ chức tại TP Hồ Chí Minh ngày 12/5, nhiều chuyên gia đầu ngành đã cùng nhìn thẳng vào những “vùng tối” của thị trường thẩm mỹ hiện nay, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết phải chuẩn hóa hoạt động làm đẹp theo tiêu chuẩn y khoa.

Làm đẹp chưa bao giờ là “không rủi ro”

Thị trường thẩm mỹ Việt Nam đang tăng trưởng mạnh chưa từng có. Từ bệnh viện chuyên khoa, phòng khám thẩm mỹ đến các spa, viện chăm sóc da, dịch vụ làm đẹp ngày càng phủ rộng trên mạng xã hội và len sâu vào đời sống thường nhật. Làm đẹp không còn là nhu cầu của giới nghệ sĩ hay người có thu nhập cao mà đã trở thành một phần của văn hóa hiện đại, gắn với sự tự tin và chất lượng cuộc sống.

Tuy nhiên, phía sau sự phát triển “nóng” của thị trường là thực tế đáng lo ngại về các ca biến chứng thẩm mỹ ngày càng gia tăng, từ nhiễm trùng, tụ dịch cho đến những tai biến nghiêm trọng như tắc mạch, hoại tử, mù mắt, suy đa cơ quan, thậm chí tử vong.

PGS.TS.BS Nguyễn Thanh Vân - Chủ tịch Hội Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ TP Hồ Chí Minh cho biết, mỗi năm Việt Nam có khoảng 250.000 ca phẫu thuật thẩm mỹ, trong đó ghi nhận từ 25.000 - 35.000 trường hợp biến chứng. Đáng chú ý, phần lớn tai biến nghiêm trọng xuất phát từ các cơ sở hoạt động không phép hoặc thực hiện vượt quá phạm vi chuyên môn.

PGS.TS.BS Nguyễn Thanh Vân nhấn mạnh các thủ thuật thẩm mỹ phải được thực hiện tại cơ sở được cấp phép hoạt động.

Theo ông, một trong những nguyên nhân lớn nhất hiện nay là tâm lý xem nhẹ các can thiệp thẩm mỹ. Nhiều người cho rằng làm đẹp chỉ là thủ thuật đơn giản, ít nguy hiểm, trong khi thực tế bất kỳ can thiệp xâm lấn nào vào cơ thể cũng tiềm ẩn nguy cơ biến chứng.

Các chuyên gia nhận định mạng xã hội đang góp phần tạo ra “ảo tưởng an toàn” trong lĩnh vực làm đẹp. Chỉ từ vài video TikTok hay hình ảnh so sánh “before-after” (trước và sau khi làm) bắt mắt, không ít người sẵn sàng tiêm filler, hút mỡ, nâng mũi, truyền trắng… mà không kiểm tra cơ sở thực hiện có được cấp phép hay người thực hiện có đủ chuyên môn hay không.

Luật sư Vi Thị Phường - Công ty Luật TNHH MTV Nguyễn Hiếu cho rằng, hiện nay tồn tại một “vùng xám” rất lớn trong lĩnh vực thẩm mỹ. Nhiều spa chỉ được phép chăm sóc da thông thường nhưng lại thực hiện các kỹ thuật xâm lấn như tiêm filler, botox, laser xâm lấn, lăn kim hay truyền trắng dù không đáp ứng điều kiện y khoa.

Theo bà, người dân rất khó phân biệt đâu là spa chăm sóc sắc đẹp thông thường, đâu là phòng khám hoặc bệnh viện thẩm mỹ được cấp phép. Không ít cơ sở sử dụng các tên gọi như “viện thẩm mỹ quốc tế”, “chuẩn y khoa”, “công nghệ Hàn Quốc” để tạo lòng tin dù chưa đủ điều kiện hoạt động khám chữa bệnh.

Không chỉ các cơ sở “chui”, ngay cả trong hệ thống có giấy phép, nguy cơ tai biến vẫn tồn tại nếu bác sĩ chạy theo doanh số hoặc thực hiện vượt quá năng lực chuyên môn.

Một số bác sĩ tại hội thảo thẳng thắn thừa nhận tình trạng “combo đại phẫu”, tức thực hiện nhiều kỹ thuật cùng lúc nhằm tối đa doanh thu, bất chấp nguy cơ kéo dài thời gian mổ và gia tăng rủi ro cho bệnh nhân.

Có trường hợp bệnh nhân vừa hút mỡ, vừa nâng ngực, tạo hình thành bụng và cắt mí trong cùng một ca phẫu thuật. Với người lớn tuổi hoặc có bệnh nền, nguy cơ dẫn đến thuyên tắc phổi, suy hô hấp hay sốc phản vệ là rất lớn.

Chuẩn hóa y khoa để thị trường phát triển bền vững

Một trong những thông điệp được nhấn mạnh tại hội thảo là thẩm mỹ cần được nhìn nhận như một lĩnh vực y khoa nghiêm túc, không đơn thuần chỉ là dịch vụ làm đẹp.

PGS.TS.BS Phan Minh Hoàng chia sẻ tại hội thảo.

PGS.TS.BS Phan Minh Hoàng - Phó Chủ tịch Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam cho rằng thay vì “dẹp loạn”, điều quan trọng hiện nay là từng bước chuẩn hóa ngành thẩm mỹ.

Theo ông, các cơ sở cần hiểu rõ giới hạn chuyên môn của mình. Spa chỉ được thực hiện các dịch vụ không xâm lấn; phòng khám phải tuân thủ đúng danh mục kỹ thuật được cấp phép; còn các kỹ thuật gây mê, đại phẫu bắt buộc phải có hệ thống hồi sức cấp cứu, ê-kíp chuyên khoa và quy trình hội chẩn đầy đủ.

“Làm đẹp là mục tiêu nhưng an toàn phải là ưu tiên số một”, ông nhấn mạnh.

Nhiều chuyên gia cũng cho rằng yếu tố quyết định sự an toàn không chỉ nằm ở công nghệ hay máy móc mà còn ở đạo đức nghề nghiệp của người hành nghề.

TS.BS Richard Huy - Giám đốc chuyên môn Bệnh viện thẩm mỹ Kangnam.

TS.BS Richard Huy - Giám đốc chuyên môn Bệnh viện thẩm mỹ Kangnam chia sẻ, một bác sĩ giỏi không phải là người nhận làm tất cả mà là người biết từ chối những yêu cầu không hợp lý.

Theo ông, trong bối cảnh áp lực kinh tế rất lớn, việc dám từ chối bệnh nhân là bản lĩnh nghề nghiệp. Bác sĩ cần giúp khách hàng hiểu đúng bản chất của phẫu thuật, thay vì chiều theo mọi yêu cầu để tăng doanh thu.

Ở góc độ quản lý, đại diện Bộ Y tế cho biết sẽ tiếp tục siết chặt công tác thanh tra, xử lý các cơ sở không phép, quảng cáo sai sự thật và hành nghề vượt phạm vi chuyên môn.

Các chuyên gia cũng cho rằng người dân cần thay đổi tâm lý “ham rẻ” trong làm đẹp. Bởi thực tế, những lời quảng cáo như “không đau”, “không biến chứng”, “đẹp ngay sau 30 phút”, “bảo hành trọn đời”… thường đánh trúng tâm lý muốn đẹp nhanh, đẹp rẻ nhưng lại tiềm ẩn rất nhiều rủi ro.

TS.BS Trần Ngọc Phương Thảo - Bệnh viện thẩm mỹ Emcas nhận xét, nhiều bệnh nhân Việt Nam còn ngại đặt câu hỏi trước khi làm đẹp. Trong khi khách hàng nước ngoài thường tìm hiểu kỹ bác sĩ đã thực hiện bao nhiêu ca tương tự hay từng từ chối những trường hợp nào, thì không ít người Việt gần như giao toàn bộ quyết định cho cơ sở thẩm mỹ.

Theo các chuyên gia, để xây dựng thị trường thẩm mỹ an toàn, không thể chỉ trông chờ vào cơ quan quản lý hay bác sĩ mà cần sự thay đổi từ chính người tiêu dùng.

Làm đẹp không phải là “canh bạc nhan sắc”. Đằng sau mỗi mũi tiêm filler hay một cuộc đại phẫu là những nguy cơ y khoa có thật. Và trước khi quyết định can thiệp vào cơ thể mình, điều quan trọng nhất không phải là giá rẻ hay quảng cáo hấp dẫn, mà là cơ sở thực hiện có đủ điều kiện bảo đảm an toàn hay không.

Khi vẻ đẹp được đặt trên nền tảng chuẩn y khoa, đạo đức nghề nghiệp và sự minh bạch, ngành thẩm mỹ mới có thể phát triển bền vững, thay vì trở thành cuộc chạy đua lợi nhuận đầy rủi ro cho cả người hành nghề lẫn khách hàng.

Ngân Nga

Nguồn Doanh Nghiệp : https://doanhnghiepvn.vn/doanh-nghiep/hang-chuc-nghin-ca-bien-chung-moi-nam-can-dep-loan-chuan-hoa-thi-truong-tham-my/20260512050206687