Vượt nỗi lo hồ tiêu chết hàng loạt

2 giờ trướcBài gốc

Ông Phạm Ngọc cắt tỉa bớt dây lươn, tạo sinh thái vườn thông thoáng phòng, chống bệnh chết nhanh gây hại hồ tiêu

Từ bệnh chết chậm

Gia đình ông Lê Đình Tĩnh, thôn 4, xã Trường Xuân hiện có 5 ha tiêu trồng xen với cà phê. Những năm gần đây, hồ tiêu của gia đình ông cho năng suất khá ổn định, mức 3 tấn/ha. Ông Tĩnh cho biết, một trong những dịch bệnh đáng sợ, nguy hiểm nhất đối với cây hồ tiêu chính là bệnh chết chậm. Theo ông, bệnh này có sự kết hợp gây hại của tuyến trùng và một số nấm trong đất gây ra. Bệnh chết chậm có các biểu hiện chính như: rễ tơ và rễ chùm bị u sưng, thối rễ chỉ còn rễ cọc. Từ đó, giảm khả năng hấp thu dinh dưỡng và vận chuyển nước làm vàng lá, cây còi cọc; lá và đốt dây rụng dần, sau khoảng vài năm chỉ còn lại các dây thân chính và từ từ chết. Để phòng bệnh này, kinh nghiệm mấu chốt của ông là dùng giống tốt, giống sạch bệnh. “Trong quá trình trồng không nên quá lạm dụng phân bón hóa học, phân bón lá để kích thích sinh trưởng sẽ làm cho cây giảm khả năng chống chịu với điều kiện bất lợi bên ngoài, đặc biệt, nhà nông tốt nhất không nên làm cỏ vườn quá sạch sẽ, làm bị thương bộ rễ thì dễ nhiễm bệnh”, ông Tĩnh khẳng định.

Theo Hội Nông dân xã Trường Xuân, địa phương có diện tích hồ tiêu lớn ở khu vực phía Tây tỉnh với 4.800 ha, phần lớn trong thời kỳ kinh doanh, cho năng suất, chất lượng ổn định.

Nhiều nông dân phía Tây Lâm Đồng rửa vườn hồ tiêu bằng vôi tôi để phòng, chống bệnh cho hồ tiêu

Đến bệnh chết nhanh

Ông Phạm Ngọc, thôn 6, xã Nhân Cơ có kinh nghiệm trong phòng, chống một loại dịch bệnh nguy hiểm khác trên cây hồ tiêu là bệnh chết nhanh. Đây được coi là một trong hai bệnh nguy hiểm nhất trên cây hồ tiêu, bởi nó có thể gây chết hàng loạt, nhiều gia đình bị trắng vườn vì các bệnh này. Ông Ngọc cho biết, bệnh chết nhanh do nấm gây ra, bệnh hại vùng rễ, ban đầu, các đầu chóp rễ bị biến màu, bị thối nên không cung cấp đủ nước, dinh dưỡng. Cây bị héo nhanh, mép lá hơi co lại, chuyển màu vàng trước khi rụng. Gọi bệnh này chết nhanh vì từ khi thấy triệu chứng lá bắt đầu héo, sau chừng 1 - 2 tuần thì cây chết.

Ông Ngọc cho rằng, bệnh này do nấm phát sinh, xâm nhiễm và gây hại rễ hồ tiêu vào đầu hoặc giữa mùa mưa nhưng cuối mùa mưa, cây mới biểu hiện chết hàng loạt, nặng nhất vào khoảng tháng 9 - 10. Bệnh phát triển và lây lan mạnh trong điều kiện vệ sinh đồng ruộng kém, vườn không được thoát nước tốt. Do đó, ông rất chú trọng việc thiết kế để vườn không bị ứ đọng nước, làm tốt việc tỉa, cắt cành, dây lươn sát mặt đất, vệ sinh vườn, định kỳ cắt tỉa cây trụ sống. Khi có bệnh, ông không phun, xịt các loại thuốc bảo vệ thực vật nguồn gốc hóa học ngay toàn vườn theo kiểu dự phòng mà thực hiện các bước như rửa vườn bằng vôi bột... Ông cắt, nhổ bỏ, đưa ra khỏi vườn tiêu hủy cây bị bệnh. Chính nhờ cách làm này mà nhiều năm nay, 2 ha hồ tiêu của gia đình đều phát triển bình thường, một số cây bị bệnh có thể chết nhưng không gây ra chết hàng loạt. Vụ thu hoạch năm 2026, năng suất vườn đạt gần 8 tấn/2 ha, gia đình thu về trên 800 triệu đồng.

Diện tích hồ tiêu khu vực phía Tây tỉnh Lâm Đồng phát triển ổn định ở mức 34.000 ha. Năng suất bình quân chung toàn khu vực đạt khoảng 2,4 tấn/ha, tổng sản lượng hằng năm đạt khoảng 70.000 tấn. Theo ông Nguyễn Thiện Chân - Phó Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh, có được điều này là nhờ phần lớn bà con đã nắm khá chắc, áp dụng tốt các quy trình về chăm sóc cây hồ tiêu bền vững, trong đó phòng, chống tốt 2 loại dịch bệnh quan trọng, nguy hiểm nhất đối với cây là chết nhanh, chết chậm. Cây hồ tiêu phát triển đúng quỹ đạo gắn với các tiêu chuẩn chứng nhận, chuỗi giá trị là bước tiến mới đối với kinh tế nông nghiệp các xã, phường phía Tây tỉnh.

Hồng Thoan .

Nguồn Lâm Đồng : https://baolamdong.vn/vuot-noi-lo-ho-tieu-chet-hang-loat-441493.html