Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký Công điện số 05/CĐ-TTg yêu cầu các bộ, ngành, địa phương khẩn trương rà soát, đề xuất phương án đầu tư nâng cấp hoàn chỉnh các tuyến đường bộ cao tốc đã đầu tư theo quy mô phân kỳ, bảo đảm an toàn giao thông và nâng cao hiệu quả khai thác theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia.
Cả nước đã đưa vào khai thác gần 3.345 km đường bộ cao tốc
Theo Công điện, thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng về phát triển kết cấu hạ tầng, thời gian qua, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ cùng các bộ, ngành, địa phương đã quyết liệt triển khai các dự án xây dựng đường bộ cao tốc trên phạm vi cả nước.
Ảnh minh họa
Đến nay, cả nước đã đưa vào khai thác gần 3.345 km tuyến chính đường bộ cao tốc, cùng 458 km nút giao và đường dẫn, vượt mục tiêu Đại hội Đảng đề ra. Riêng trong năm 2025, đã hoàn thành thêm 1.491 km đường bộ cao tốc, đặc biệt là cơ bản hoàn thành, thông xe toàn tuyến cao tốc Bắc – Nam từ Cao Bằng đến Cà Mau.
Để đạt được kết quả này, các bộ, ngành, địa phương đã nỗ lực tìm kiếm, huy động đa dạng nguồn vốn; các ban quản lý dự án, đơn vị tư vấn, nhà thầu, đội ngũ cán bộ, kỹ sư, công nhân, người lao động làm việc với tinh thần khẩn trương, quyết liệt, “chỉ bàn làm, không bàn lùi”, cùng sự đồng thuận, chung sức của hệ thống chính trị và nhân dân cả nước. Thủ tướng Chính phủ biểu dương các tập thể, cá nhân đã đóng góp tích cực trong triển khai các dự án đường bộ cao tốc thời gian qua.
Tuy nhiên, trong giai đoạn trước, nhằm sớm nối thông các tuyến cao tốc và trong điều kiện nguồn lực còn hạn chế, nhiều dự án được đầu tư theo quy mô phân kỳ như ít làn xe, bề rộng nền đường và tốc độ khai thác thấp hơn tiêu chuẩn. Trước thời điểm tháng 11/2024, khi chưa có Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc, Bộ Xây dựng và các địa phương đã đề xuất, trình cấp có thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư một số đoạn, tuyến cao tốc theo hình thức này.
Việc sớm đưa các tuyến cao tốc vào khai thác đã góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội. Tuy nhiên, thực tế cho thấy việc phê duyệt, xây dựng và vận hành một số tuyến cao tốc đầu tư phân kỳ khi chưa có quy chuẩn quốc gia còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông, ùn tắc và tai nạn giao thông.
Rà soát, bố trí vốn nâng cấp cao tốc theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia
Từ thực tiễn đầu tư và khai thác, Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo điều chỉnh, đầu tư hoàn chỉnh nhiều tuyến cao tốc; đồng thời giao Bộ Xây dựng, Bộ Khoa học và Công nghệ khẩn trương nghiên cứu, xây dựng và ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc.
Ngày 15/11/2024, Bộ Xây dựng đã ban hành Thông tư số 57/2024/TT-BGTVT ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc QCVN 117:2024/BGTVT, có hiệu lực từ ngày 01/01/2025. Quy chuẩn quy định quy mô tối thiểu 4 làn xe, có làn dừng xe khẩn cấp bố trí liên tục, quy định tốc độ tối đa, tối thiểu và các công trình đồng bộ như đường gom, trung tâm quản lý điều hành giao thông, trạm dừng nghỉ, công trình kiểm soát tải trọng.
Để nâng cao hiệu quả khai thác, tăng cường an toàn giao thông, nhất là đối với các dự án được phê duyệt trước ngày 01/01/2025, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với các địa phương khẩn trương rà soát, đề xuất phương án đầu tư ngay, nâng cấp hoàn chỉnh các tuyến cao tốc đã và đang đầu tư theo quy mô phân kỳ, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước ngày 15/02/2026.
Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương được giao nghiên cứu, đề xuất phương án nâng cấp các tuyến cao tốc do địa phương làm cơ quan chủ quản, gửi Bộ Xây dựng trước ngày 10/02/2026 để tổng hợp.
Bộ Tài chính chủ động phối hợp với Bộ Xây dựng và các địa phương đề xuất bố trí nguồn vốn sớm đầu tư hoàn thiện các tuyến cao tốc theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước ngày 15/02/2026.
Bộ Công an tăng cường tuyên truyền, kiểm tra, kiểm soát và xử phạt nghiêm các hành vi vi phạm an toàn giao thông; phối hợp rà soát, xử lý các “điểm đen”, điểm tiềm ẩn tai nạn giao thông trên các tuyến cao tốc đầu tư phân kỳ.
Thủ tướng Chính phủ giao Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà trực tiếp chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương triển khai các nhiệm vụ được giao; Văn phòng Chính phủ theo dõi, đôn đốc và tổng hợp, báo cáo các vấn đề phát sinh trong quá trình thực hiện.
Nguyễn Cúc