Hội nghị Trung ương 2: Những định hướng lớn mở đường cho phát triển - Bài 3: Tạo nền tảng thể chế vững chắc

6 giờ trướcBài gốc

Đổi mới phương thức quản trị

Phát huy hiệu quả mô hình chính quyền địa phương hai cấp phản ánh bước phát triển mới trong tư duy cải cách. Sau khi hoàn thành một bước quan trọng trong sắp xếp tổ chức bộ máy theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, yêu cầu cấp thiết hiện nay là chuyển từ “cải cách cấu trúc” sang “đổi mới vận hành”, từ “tinh giản hình thức” sang “nâng tầm nội dung quản trị”.

Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh tại Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV: Mô hình chính quyền địa phương hai cấp hiện nay không chỉ là mô hình tổ chức hành chính mới mà còn là “phương thức quản trị địa phương mới”. Luận điểm này có ý nghĩa định hướng sâu sắc, bởi nó xác lập rõ bản chất của cải cách không dừng ở việc giảm đầu mối mà phải tái thiết toàn diện cách thức điều hành, phân công và phục vụ.

Thực tiễn đã cho thấy, nếu chỉ dừng lại ở việc sáp nhập, tinh giản mà không đồng bộ đổi mới cơ chế vận hành thì bộ máy dù gọn hơn nhưng chưa chắc hiệu quả hơn. Chính vì vậy, Tổng Bí thư nêu rõ: Phải xác định đây là một cuộc cải cách về quản trị chứ không đơn thuần là một sự điều chỉnh về tổ chức bộ máy. Đây là yêu cầu mang tính nguyên tắc, có ý nghĩa “mở khóa” cho toàn bộ tiến trình cải cách.

Phiên bế mạc Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Ảnh: TTXVN

Cùng với đó, việc xác lập rõ vai trò của từng cấp chính quyền đã tạo ra khung vận hành mới. Cấp tỉnh mạnh về chiến lược, cấp xã mạnh về thực thi. Điều này không chỉ giúp khắc phục tình trạng ôm đồm, chồng chéo mà còn tạo điều kiện để mỗi cấp phát huy đúng chức năng, nâng cao hiệu quả tổng thể của hệ thống.

Đáng chú ý, trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng, yêu cầu đổi mới phương thức quản trị không còn là lựa chọn mà là tất yếu. Một bộ máy hành chính nếu không vận hành trên nền tảng dữ liệu, công nghệ và quy trình khoa học thì sẽ trở thành lực cản đối với phát triển. Vì vậy, việc đặt vấn đề đúng thời điểm chính là bước đi chiến lược, bảo đảm cải cách đi vào chiều sâu, tạo nền tảng cho giai đoạn phát triển mới của đất nước.

Mở đường cho phát triển bứt phá

Những định hướng về mô hình chính quyền địa phương hai cấp, nếu được triển khai đồng bộ, sẽ không chỉ giải quyết các bất cập hiện hữu mà còn tạo ra những chuyển biến mang tính cấu trúc đối với nền kinh tế và xã hội, mở ra triển vọng phát triển lâu dài cho đất nước.

Trước hết, cải cách này sẽ trực tiếp tháo gỡ “nút thắt” lớn về thể chế, một trong những điểm nghẽn cản trở phát triển trong thời gian qua. Khi quy trình được rút gọn, thẩm quyền được phân định rõ ràng, trách nhiệm được xác lập cụ thể thì bộ máy sẽ vận hành thông suốt, giảm tình trạng ách tắc, chậm trễ. Người dân và doanh nghiệp sẽ không còn phải “đi qua nhiều cửa”, từ đó tiết kiệm thời gian, chi phí, nâng cao hiệu quả hoạt động kinh tế-xã hội.

Một nội dung then chốt được Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh tại Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV là: Phân quyền phải đi liền với phân bổ nguồn lực. Khi nguyên tắc này được thực hiện nghiêm túc, cấp cơ sở sẽ không còn ở trong tình trạng “thiếu công cụ để hành động” mà có đủ điều kiện để chủ động giải quyết các vấn đề phát sinh từ thực tiễn. Đây chính là nền tảng để xây dựng một chính quyền gần dân, sát dân, hiểu dân và phục vụ hiệu quả hơn.

Không chỉ dừng lại ở hiệu quả trước mắt, cải cách này còn tạo ra tác động lan tỏa mạnh mẽ đến môi trường đầu tư và năng lực cạnh tranh quốc gia. Khi thủ tục hành chính được đơn giản hóa, minh bạch hóa, thời gian xử lý được rút ngắn, niềm tin của doanh nghiệp sẽ được củng cố. Một môi trường hành chính thông thoáng sẽ thu hút mạnh mẽ các nguồn lực trong và ngoài nước, tạo động lực cho tăng trưởng nhanh và bền vững.

Đặc biệt, khi bộ máy vận hành trên nền tảng dữ liệu và công nghệ, nền hành chính sẽ chuyển từ “quản lý thủ công” sang “quản trị thông minh”. Điều này không chỉ nâng cao hiệu quả điều hành mà còn tạo tiền đề cho phát triển kinh tế số, xã hội số. Đây là những trụ cột quan trọng của tương lai.

Tổng Bí thư đặc biệt nhấn mạnh: Giao quyền đến đâu, bảo đảm nguồn lực đến đó; phân cấp đến đâu, kiểm soát chặt chẽ đến đó. Nguyên tắc này giúp xây dựng một nền quản trị hiện đại, vừa linh hoạt vừa kỷ cương, hạn chế tiêu cực, nâng cao trách nhiệm giải trình. Quan trọng hơn, mục tiêu cao nhất của cải cách được xác định rõ: Lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo thực chất. Khi người dân cảm nhận rõ sự thuận tiện, minh bạch, khi doanh nghiệp thấy rõ sự hỗ trợ, đồng hành của chính quyền thì niềm tin xã hội sẽ được củng cố. Niềm tin đó chính là "nguồn lực mềm" nhưng vô cùng to lớn, tạo nên sức mạnh nội sinh cho phát triển đất nước.

Ở tầm chiến lược, việc thực hiện thành công mô hình chính quyền địa phương hai cấp sẽ góp phần nâng cao năng lực quản trị quốc gia, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, tạo nền tảng thể chế hiện đại, phù hợp với yêu cầu phát triển trong kỷ nguyên mới. Đây chính là bước đi có ý nghĩa lâu dài, không chỉ giải quyết bài toán trước mắt mà còn kiến tạo tương lai thịnh vượng cho đất nước.

Bảo đảm vận hành thông suốt

Để hiện thực hóa những mục tiêu đã đề ra, yêu cầu đặt ra là phải triển khai đồng bộ các giải pháp với quyết tâm chính trị cao, cách làm khoa học và tư duy đổi mới. Trước hết, cần thống nhất nhận thức sâu sắc trong toàn hệ thống chính trị về tính chất của cuộc cải cách. Khi đã xác định đây là cải cách về quản trị, mọi hoạt động triển khai phải hướng vào đổi mới thực chất phương thức vận hành, tránh biểu hiện hình thức, đối phó.

Tiếp đó, việc hoàn thiện thể chế về phân cấp, phân quyền, ủy quyền phải được đẩy nhanh, bảo đảm rõ thẩm quyền, rõ trách nhiệm. Đồng thời phải thiết lập cơ chế kiểm soát quyền lực hiệu quả, đúng với tinh thần Tổng Bí thư Tô Lâm chỉ rõ: Phân cấp gắn liền với kiểm soát.

Việc phân bổ ngân sách, biên chế, dữ liệu và hạ tầng số cần được thực hiện đồng bộ, hợp lý, ưu tiên cho những nhiệm vụ trực tiếp phục vụ người dân và doanh nghiệp. Đây là điều kiện tiên quyết để các chủ trương đi vào cuộc sống. Cùng với đó, chuyển đổi số phải trở thành trụ cột trong vận hành chính quyền. Việc xây dựng hệ thống dữ liệu đồng bộ, chuẩn hóa quy trình xử lý công việc, ứng dụng công nghệ trong giải quyết thủ tục hành chính sẽ quyết định trực tiếp đến chất lượng cải cách.

Đặc biệt, cần chú trọng xây dựng đội ngũ cán bộ đủ năng lực, phẩm chất và tư duy đổi mới. Không chỉ giỏi chuyên môn, cán bộ phải thực sự thấm nhuần tinh thần phục vụ nhân dân, có khả năng thích ứng với môi trường quản trị hiện đại. Vai trò của người đứng đầu cần được phát huy mạnh mẽ, tạo động lực lan tỏa trong toàn hệ thống.

Trong tổ chức thực hiện, cần quán triệt sâu sắc tinh thần linh hoạt, phù hợp thực tiễn. Tổng Bí thư Tô Lâm đã lưu ý tại Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV: Không thể lấy một khuôn mẫu duy nhất áp cho mọi địa phương. Đây là chỉ dẫn quan trọng nhằm tránh tình trạng máy móc, rập khuôn, bảo đảm mô hình được vận hành hiệu quả, phù hợp với đặc điểm từng địa bàn.

Phát huy thế mạnh mô hình chính quyền địa phương hai cấp là bước đi mang tính chiến lược, thể hiện quyết tâm đổi mới toàn diện phương thức quản trị quốc gia. Từ tinh gọn bộ máy đến đổi mới vận hành, từ quản lý hành chính sang phục vụ và kiến tạo phát triển, đó là con đường tất yếu để nâng cao năng lực cạnh tranh và sức mạnh của Nhà nước. Khi được triển khai đồng bộ, quyết liệt và sáng tạo, cải cách này sẽ mở ra không gian phát triển mới, tạo nền tảng vững chắc để đất nước vươn tới những mục tiêu lớn trong tương lai.

Nguồn QĐND : https://www.qdnd.vn/chinh-tri/cac-van-de/hoi-nghi-trung-uong-2-nhung-dinh-huong-lon-mo-duong-cho-phat-trien-bai-3-tao-nen-tang-the-che-vung-chac-1032523