Lễ hội Đền Hùng. Ảnh: Minh họa
“Dù ai đi ngược về xuôi
Nhớ ngày Giỗ Tổ mùng Mười tháng Ba”.
Câu ca dao ấy từ bao đời nay vẫn vang lên trong lòng mỗi người Việt, nhắc nhớ về cội nguồn dân tộc. Truyền thuyết kể rằng, các Vua Hùng đã có công khai hoang, mở mang bờ cõi, xây dựng đất nước Văn Lang với những giá trị văn hóa, phong tục tập quán riêng biệt. Những thành tựu về nông nghiệp, tín ngưỡng, phong tục và lối sống giản dị nhưng nghĩa tình đã đặt nền móng vững chắc cho dân tộc Việt Nam suốt hàng nghìn năm lịch sử.
Những câu chuyện về lòng yêu nước, tinh thần quật cường chống giặc ngoại xâm từ thời Hùng Vương luôn là nguồn cảm hứng bất tận cho các thế hệ sau. Việc tưởng nhớ và tôn vinh các Vua Hùng thể hiện lòng tri ân và khẳng định rằng, mỗi người Việt hôm nay đều là những hậu duệ tiếp nối ý chí kiên cường của cha ông.
Giỗ Tổ Hùng Vương là ngày hội để con cháu khắp nơi trở về Phú Thọ thắp nén hương tri ân, là dịp để gìn giữ những nét đẹp văn hóa truyền thống. Lễ hội đền Hùng với nghi thức rước kiệu, dâng hương, cùng những hoạt động văn hóa dân gian như hát xoan, múa rối nước, đánh trống đồng… không chỉ làm sống lại không khí hào hùng của dân tộc, mà còn giúp thế hệ trẻ hiểu hơn về cội nguồn của mình.
Mỗi năm, hàng triệu người từ khắp mọi miền đất nước hành hương về đền Hùng để dâng lễ vật, bày tỏ lòng biết ơn. Không chỉ có những nghi lễ trang trọng, mà tinh thần ngày hội còn lan tỏa khắp các địa phương. Nhiều nơi trên cả nước tổ chức các hoạt động tưởng nhớ như hội thi nấu bánh chưng, bánh dày - những thức bánh mang ý nghĩa sâu sắc về trời, đất và lòng hiếu thảo. Những phong tục giúp bảo tồn, góp phần phát huy giá trị văn hóa Việt Nam trong thời đại mới.
Lễ hội Giỗ Tổ Hùng Vương không chỉ có ý nghĩa tâm linh mà còn là biểu tượng của tinh thần đoàn kết dân tộc. Mỗi người Việt dù đang sinh sống ở đâu, làm công việc gì, khi nhắc đến ngày Giỗ Tổ đều có chung một niềm tự hào về nguồn cội. Chính điều này đã tạo nên một sợi dây kết nối bền chặt giữa các thế hệ, giữa người dân trong nước và kiều bào xa xứ.
Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, những giá trị truyền thống này càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Giỗ Tổ Hùng Vương nhắc nhở con cháu về cội nguồn, là dịp để người Việt khẳng định bản sắc dân tộc, giữ gìn những giá trị văn hóa truyền thống trong dòng chảy toàn cầu hóa. Thông qua những câu chuyện về thời kỳ Hùng Vương, về các truyền thuyết như “Bánh chưng, bánh dày”, “Sơn Tinh - Thủy Tinh”, “Con rồng cháu tiên”…, những bài học về lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết và sự hiếu thảo được khắc sâu vào tâm trí các em nhỏ.
Những chuyến hành hương về đền Hùng giúp học sinh, sinh viên hiểu rõ hơn về lịch sử dân tộc, khơi dậy niềm tự hào, ý thức trách nhiệm trong việc giữ gìn và phát huy truyền thống. Ngày nay, các trường học thường tổ chức các hoạt động ngoại khóa, các cuộc thi tìm hiểu lịch sử, những buổi diễn thuyết về công lao của các Vua Hùng, qua đó giúp thế hệ trẻ thêm yêu quý và trân trọng những giá trị truyền thống...
Bằng cách trân trọng quá khứ, chúng ta đang góp phần làm rạng danh đất nước, để dòng chảy lịch sử Việt Nam luôn bền vững và trường tồn.
ĐỨC ANH