Thái Nguyên không chỉ được biết đến là tỉnh thành lưu giữ nhiều nét văn hóa vùng miền đặc sắc, truyền thống cách mạng mà còn gây ấn tượng bởi sở hữu nhiều cảnh vật thiên nhiên độc đáo. Trong đó, phải kể đến động Hua Mạ được mệnh danh là hang động kỳ quan quy mô nhất tại khu vực phía Bắc Việt Nam. Nơi đây được ưu ái sở hữu các khối thạch nhũ có hàng ngàn năm tuổi rất lạ mắt và được thiên nhiên ban tặng bầu không khí trong lành, mát mẻ, phù hợp để thu hút khách du lịch vào các mùa trong năm.
Động Hua Mạ được mệnh danh là hang động kỳ quan quy mô nhất tại khu vực phía Bắc Việt Nam.
Động Hua Mạ nằm giữa lòng núi Cô Đơn, thuộc quần thể Vườn Quốc gia Ba Bể, thuộc bản Pắc Ngòi, xã Đồng Phúc, tỉnh Thái Nguyên (trước đây là xã Quảng Khê, huyện Ba Bể, tỉnh Bắc Kạn). Từ chân núi, du khách sẽ chinh phục hơn 300 mét đường bậc đá uốn quanh sườn núi để đến cửa động.
Theo truyền thuyết của cư dân địa phương, Rừng Ma xưa kia là nơi ma quỷ ngự trị, sau đó có một vị tướng triều đình đi tuần thú qua đây và đã nghe được tiếng hú của những oan hồn của dân binh đã cùng triều đình chống giặc không được siêu thoát, quan quân liền hạ trại ngay cạnh bờ sông Lèng và mổ ngựa, lấy đầu ngựa làm lễ tế trời đất. Sau khi tế lế, những tiếng hú biến mất và qua năm tháng đã mọc lên những khối nhũ đá rất đặc biệt kỳ vĩ. Từ đó người ta gọi sơn động "Lèn Pèn" là động Hua Mạ hay tiếng địa phương gọi là hang Đầu Ngựa.
Khối thạch nhũ và măng đá muôn hình vạn trạng trong lòng động.
Động Hua Mạ có lòng hang rất rộng, khoảng 1ha, chiều dài hơn 700 mét, trần động cao trên 50 mét, bề ngang từ 30 đến 50 mét. Bên trong là cả một "rừng" thạch nhũ và măng đá muôn hình vạn trạng, có khối lấp lánh trắng sáng như pha lê mới hình thành, có khối mang sắc sẫm trầm mặc... minh chứng cho dấu vết hàng nghìn năm kiến tạo.
Bước chân vào động, du khách không khỏi choáng ngợp trước hệ thống nhũ đá, rèm đá được hình thành ngay từ cửa hang.
Bước chân vào động, du khách không khỏi choáng ngợp bởi không gian thoáng đãng và không khí mát mẻ bên trong. Hệ thống nhũ đá, rèm đá được hình thành ngay từ cửa hang cho đến tận cuối hang. Bề mặt lòng hang khá bằng phẳng, khô ráo, sạch sẽ, dễ đi và ít gió, thỉnh thoảng có các thềm đá, gờ đá uốn lượn như các ruộng bậc thang.
Càng vào sâu trong động, những phiến nhũ đá càng nhiều, với muôn vàn hình thù phong phú, khiến người xem có thể tưởng tượng ra rất nhiều hình ảnh khác nhau, như: Tượng Phật ngồi thiền, mẹ bồng con, tháp bút vươn thẳng lên trời, cây đàn đá... Chính giữa động là bề mặt rộng rãi, từ đây có thể nhìn được toàn cảnh của động.
Chính giữa động là bề mặt rộng rãi, từ đây có thể nhìn được toàn cảnh của động.
Dù đã được khảo sát du lịch vào năm 2003-2004 nhưng động Hua Mạ hiện vẫn giữ được nét hoang sơ nguyên bản, chưa bị thương mại hóa như nhiều danh thắng khác. Đây là cơ hội tuyệt vời để du khách khám phá vẻ đẹp thiên nhiên một cách chân thực, sâu lắng, tránh xa ồn ào phố thị.
Trước kia, đường lên cửa động khá khó đi. Giờ đây, lối lên đã được tạo bậc để du khách đi lại thuận tiện và an toàn. Để phục vụ khách du lịch tham quan, khám phá, bên cạnh việc chú trọng bảo tồn và phát triển cảnh quan tự nhiên của động, xã vừa đầu tư lắp đặt hệ thống chiếu sáng với nhiều loại đèn màu trong hang, không chỉ giúp chiếu sáng phục vụ việc tham quan của du khách mà còn giúp làm nổi bật vẻ đẹp hoang sơ, kỳ vĩ của của những khối nhũ đá trong động.
Hệ thống chiếu sáng với nhiều loại đèn màu trong hang, không chỉ giúp chiếu sáng phục vụ việc tham quan của du khách mà còn giúp làm nổi bật vẻ đẹp hoang sơ, kỳ vĩ của của những khối nhũ đá trong động.
Cùng với đó, tuyến đường từ TP. Bắc Kạn (cũ) tới khu du lịch Ba Bể đã được nâng cấp, rút ngắn thời gian di chuyển đáng kể, tạo điều kiện lý tưởng để động Hua Mạ trở thành điểm dừng chân đầu tiên của du khách trong hành trình khám phá thiên nhiên hùng vĩ của miền Đông Bắc.
Chiêm ngưỡng vẻ đẹp kỳ vĩ của động Hua Mạ
Bước chân vào động, du khách không khỏi choáng ngợp bởi không gian thoáng đãng và không khí mát mẻ bên trong. Hệ thống nhũ đá, rèm đá được hình thành ngay từ cửa hang cho đến tận cuối hang.
Càng vào sâu trong động, những phiến nhũ đá càng nhiều, với muôn vàn hình thù phong phú.
Người xem có thể tưởng tượng ra rất nhiều hình ảnh khác nhau, như: Tượng Phật ngồi thiền, mẹ bồng con, tháp bút vươn thẳng lên trời, cây đàn đá...
Dù đã được khảo sát du lịch vào năm 2003-2004 nhưng động Hua Mạ hiện vẫn giữ được nét hoang sơ nguyên bản, chưa bị thương mại hóa như nhiều danh thắng khác.
Trước kia, đường lên cửa động khá khó đi. Giờ đây, lối lên đã được tạo bậc để du khách đi lại thuận tiện và an toàn.
Để phục vụ khách du lịch tham quan, khám phá, bên cạnh việc chú trọng bảo tồn và phát triển cảnh quan tự nhiên của động, xã vừa đầu tư lắp đặt hệ thống chiếu sáng với nhiều loại đèn màu.
Nhờ kết hợp với hệ thống ánh sáng đã làm nổi bật vẻ đẹp hoang sơ, kỳ vĩ của động Hua Mạ.